• بازدید : 39 views
  • بدون نظر
این فایل در ۴۱صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:

آجر نيز از جمله مصالح ساختماني مي‌باشد كه توليد و عرضه آن بطور قابل ملاحظه‌اي كمتر از ميزان تقاضا در جامعه مي‌باشد يكي از علل عمدة اين وضعيت سرمايه گذاري نسبتاً بالاي اين صنعت مي‌باشد . 
متأسفانه عليرغم اينكه ساخت ماشين آلات آجر و محصولات همرديف (نظير بلوك، سفال ، و كاشي كف و. . . ) از تكنولوژي بالايي هم برخوردار نيست ولي هنوز وابستگي به ماشين آلات خارجي بويژه براي ظرفيت هاي بالا وجود دارد موضوع سرمايه گذاري نسبتاً بالا بويژه در صورتيكه امكان استفاده از ارز دولتي مقدر نباشد و عدم كارآيي روشهاي كاملاً نسبتي جهت پاسخگويي به نياز جامعه زمينة استفاده از طرحهايي كه ضمن استفاده از امكانات ماشيني و موجود در جامعه وابستگي تكنولوژيكي كمتر و سرمايه‌گذاري كمتري را نياز داشته باشد
مطالعات اقتصادي: 
۲-۱ تعريف محصول : 
آجر مادة ساختماني سختي است كه از پختن خشت خام بدست مي‌آيد . خشت گلي است كه به آن شكل هندسي داده شده و از مخلوط كردن خاك با آب بدست مي‌آيد . جهت تهية گل آب را در داخل خاك مي‌ريزند و بعد از مخلوط نمودن آن را مالش مي‌دهند بطوريكه دانه‌هاي خاك با آب مخلوط شود  مواد خارجي و زائد نظير سنگ ريزه ، ريشه هاي گياهان و …  نبايستي در گلي كه براي توليد خشت بكار مي‌رود وجود داشته باشد در زمانهاي قديم براي اينكه كارگران كلية مواد خارجي موجود در داخل گل را پيدا كرده و جدا نمايند صاحب كارگاه مخصوصاً سكه‌هاي پولي را داخل گل مي‌اندازد و كارگران براي اينكه سكه را پيدا كنند بالاجبار مواد خارجي موجود در گل را نيز بيرون مي‌آورند. 
 
اشكال مختلف:
آجر در زمانهاي مختلف در ابعاد متفاوتي ساخته شده و بكار مي‌رفته است. در دوران ساسانيان آجر با ابعاد ۷*۴۰*۴۰ سانتي‌متر ساخته مي‌شده است و آجري كه بنام قراقي معروف مي‌باشد داراي ابعاد ۵*۲۰*۲۰ سانتي‌متر مي‌باشد . آجر مورد نظر در طرح در حالت پخته شده داراي ابعاد ۵۵*۱۰۵*۲۲۰ ميلي‌متر مي‌باشد كه حدود ۲۰% حجم آن را فضاي خالي (سوراخ) تشكيل مي‌دهد (شكل يك) ابعاد آجر مذكور در حالتيكه بصورت خشت‌تر و خشت خشك مي‌باشد عبارتند از: 
در حالت خشك (ميليمتر): ۵۶*۱۰۷*۲۲۴
در حالت خشت‌تر (ميليمتر) : ۵۹*۱۱۴*۲۳۹
ساير مشخصات:
وزن آجر مورد نظر در حالت پخته شده درحالتيكه حدود ۲۰% فضاي خالي بصورت سوراخ و حفره در داخل آن مي‌باشد ۸/۱ كيلوگرم خواهد بود. قدرت تحمل فشار اين نوع آجر بايستي حداقل حدود ۱۲۰ كيلوگرم بر سانتي‌متر مربع باشد . رنگ آجر توليدي متناسب با حداكثر دماي پخت و همچنين تركيبات خاك مي‌تواند بصورت قرمز يا سفيد باشد. 

استاندارد آجر : 
آجر توليدي مطابق استاندارد شمارة ۷ مؤسسه استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران توليد خواهد شد. ويژگي‌هاي آجر مورد نظر در قسمت (۴-۲) استاندارد فوق الذكر آمده است. 
۲-۲ موارد مصرف و كاربرد: 
آجر توليدي كه از كيفيتي مناسب و قابل قبول برخوردار است مي‌ تواند در ساخت ساختمانهاي مسكوني، تجاري و صنعتي و بعنوان آجر نما مورد استفاده قرار گيرد. 
۲-۳ كالاي رقيب جانشين : 
با توجه به تنوع مصالح ساختماني مي توان عمدتاً از آجر معمولي (فشاري) ،‌سنگ سيمان سفيد و رنگي و پوششهاي فلزي (ورقهاي فولادي و آلومينيومي رنگي) بعنوان كالاهاي رقيب و يا كالاهائي كه بعضاً جانشين آجر نما خواهد شد نام برد. كاربرد هر يك از مصالح فوق به فاكتورهاي متعددي نظير ، جنس بدنه ساختمان و طراحي اوليه، دسترسي بيشتر به يكي از مصالح فوق نسبت به ساير مصالح ، نوع ساختمان از نظر صنعتي، تجاري يا مسكوني بودن ، كيفيت مورد انتظار : قيمت هر يك از مصالح فوق و بعبارت ديگر قدرت خريد افراد مختلف بستگي دارد، با توجه به اين موضوع كه قيمت سنگ و پوششهاي فلزي در مقايسه با آجر بالا مي‌باشد و كيفيت پوششهاي سيماني و طول عمر آن در مقايسه با آجر بسيار كمتر مي باشد مي‌توان از آجر نما بعنوان يكي از مصالح ساختماني كه از نظر قيمت و كيفيت در مجموع مناسب‌تر از ساير مصالح مي‌باشد نام برد؛
۲-۴ قيمت فروش: 
در حال حاضر بازار براي آجر نما نيز همانند برخي كالاهاي ديگر قيمتهاي متفاوتي وجود دارد ،‌ قيمت فروش اين كالا بصورت دولتي ۹۰۰ ريال ودر بازار آزاد متناسب با كيفيت آن ۲۵۰ ريال براي هر عدد آجر نيز مي‌رسد قيمت تمام شده آجر در طرح ۸۵۰ ريال و قيمت فروش آن ۹۵۰ ريال پيش‌بيني شده است. 
مقايسه قيمت فروش آجر نما با ساير محصولات مشابه به بطور مجرد و به تنهايي معقول و منطقي نمي باشد و در حقيقت با توجه به اينكه نماي ساختماني (روكار) با بدنه ساختمان (توكار) مستقيماً ارتباط دارد اين مقايسه به مقايسه يك واحد از ساختمان مثلاً يك متر مربع از ساختمان هاي مختلف با نماي مختلف باز مي‌گردد كه در حالتهاي متفاوت نتايج متفاوتي بدست مي‌دهد. 
 
۳- برسيهاي فني: 
۳-۱- تكنولوژي هاي مختلف :
تكنولوژي ساخت خط توليد و تجهيزات آجر در اكثر كشورهاي جهان اعم از كشورهاي پيشرفته و يا در حال توسعه وجود دارد،  در حال حاضر در كشور خطوط توليد نصب شده عمدتاً از آلمان غربي ، تعدادي از ايتاليا و تعدادي نيز از اروپاي شرقي از جمله يوگوسلاوي و تعدادي نيز ساخت داخل مي‌باشد . 
با توجه به برتري تكنولوژي آلمان غربي نسبت به ايتاليا و كشورهاي اروپاي شرقي نسبت به اروپاي غربي انتخاب تجهيزات ساخت آلمان غربي براي ظرفيت ۶۰ ميليون قالب در سال به بالا ‚ تجهيزات ساخت ايتاليا براي ظرفيت ۴۵ ميليون  قالب، تجهيزات ساخت كشورهاي اروپاي شرقي براي ظرفيت ۳۰ ميليون قالب در سال و تجهيزات ساخت داخل براي ظرفيت ۲۰ ميليون قالب در سال مناسب مي‌باشد. 
۳ـ۲ بررسي روشهاي مختلف توليد :
توليد آجر نما در دو بخش صورت مي‌گيرد . بخش اول شامل آماده سازي و عمل آوري گل تبديل آن به شمش گل و بخش دوم شامل برش شمش به آجر خام، خشك كردن آجر خام و پخت آن مي‌باشد .
۳-۲-۱- آماده سازي و عمل آوري گل و تبديل آن به شمش گل: 
در اين بخش خاك به ذرات ريز تبديل شده، در صورت دارا بودن ريشه گياهان، ‌اين قبيل ناخالصي‌ها از آن جدا شده و به ميزان ۳۰-۲۸ درصد به آن آب اضافه شده و گلي هموژن و يكنواخت حاصل مي‌گردد. كه پس از خروج از دستگاه اكسترودر و در برش داده مي‌شود . در عمل مراحل مختلف عمل آوري به نوع خاك ، وجود ناخالصي هاي نظير شن و ماسه ، ريشه گياهان و وجود ناخالصي‌ها و مواد نظير سنگ آهك و …. در خاك بستگي دارد . برحسب خصوصيات خاك مصرفي مي‌توان در خطوط مختلف توليد كه در آن تجهيزات مختلفي را به كار رفته استفاده نمود. جهت تشريح بيشتر موضوع تجهيزات و وسائلي كه در يك خط توليد آجر مورد استفاده قرار مي‌گيرد را معرفي نموده و سپس خطوط مختلف توليد و خصوصيات هر يك از آنها را بيان مي‌نمائيم. 
۳-۲-۱-۱ تجهيزات و وسائل مختلف: 
در شكل شماره ۲ تصوير تجهيزات مختلف مورد مصرف در خط توليد آجر نشان داده شده است ،ذيلاً به معرفي خصوصيات هر يك از ا ين دستگاه ها مي‌پردازيم . 
الف ـ  نقاله: شكل شماره ۱و ۲ شكل مذكور دو نوع نقاله را نشان مي‌دهد . نقالة نوع اول ،نقاله لاستيكي ،صاف مي‌باشد .شيب اين نقاله مي‌تواند تا ۳۰ در جه بوده و با ظرفيت حمل بار از ۳۰ تا ۶۰ متر مكعب در ساعت ساخته مي‌شود . نقاله شماره ۲، نقالة لاستيكي با غلطكهاي جانبي بوده و مقطه آن به صورت   V و مقعر مي باشد. اين نقاله ها تا شيب ۲۰ درجه مي‌ توانند مورد استفاده قرار گيرند. و باظرفيت حمل بار از ۳۵ متر مكعب تا ۱۵۰ متر مكعب در ساعت ساخته مي‌شود. 
ب – دستگاههاي اكسترودر:  اين دستگاه گل را به صورت متراكم درآورده و به شمش با مقطع مورد نياز خارج مي‌سازد. 
ج – مخلوط كن دو محوره: در اين دستگاه آب به خاك اضافه شده و مخلوطي هموژن يا پلاستيسيتة لازم را فراهم مي‌گردد. 
د- باكس فيدر : باكس فيدر دستگاهي است كه با خريد و نصب آن سه هدف دنبال مي‌شود:
۱ـ خاك مورد نياز جهت مصرف ۳۰ تا ۴۰ دقيقه در آن ذخيره شده و به اين ترتيب از قطع جريان مواد جلوگيري ميكند. 
۲ـ خط توليد را با جريان يكنواختي تغذيه نموده و به اين ترتيب از فشار به دستگاهها جلوگيري مي‌نمايد . 
۳ـ امكان  اسپري نمودن آب بر روي خاك را امكان پذير مي‌سازد و به اين ترتيب به عمل آوري گل كمك مي‌كند . 
هـ ـ آسياب غلطكي : آسياب غلطكي كه  به خرد كردن كلوخه‌ها و تبديل آن به خاك يا ذراتي با ابعاد حداكثر چند ميليتر قبل از وارد شدن به مخلوط كن كمك مي‌كند وبه اين ترتيب عمل آوري خاك را بهتر مي‌سازد و به اين منظور فاصله بين دو غلطك را برحسب نوع خاك مصرفي از ۳ تا ۵ ميلمتر تنظيم مي‌نمايند . 
در صورتيكه در خاك مصرفي موادي نظير سنگ آهك وجودداشته باشد به منظور خرد نمودن و پودر نمودن اين گونه مواد كه وجود آنها به صورت كلوخه خرد نشده منجر به فرسودگي و خرد شدن آجر پس از مصرف در اثر جذب آب مي گردد. استفاده از آسياب غلطكي ضروريست . 
دستگاه اكسترود همراه با مخلوط كن دو محوره و پُمپ تخليه: 
اين دستگاه پس از مخلوط نمودن گل آنرا به صورت تكه‌ها ي گل درآورده و در محفظة خلاء كه توسط پمپ خلاء ايجاد مي‌شود مي‌ريزد تا پس از تخليه هواي موجود در گل توسط قسمت پائين دستگاه كه اكسترودر مي‌باشد متراكم شده و به صورت شمش از دستگاه خارج مي‌شود. 
زـ خرد كننده: مكانيزم اين دستگاه به گونه‌اي است كه علاوه بر خرد كردن كلوخه‌ها مواد سخت داخل خاك  كه تا سه موس سختي دارند، تكه‌هاي سنگ را از خاك جدا نموده و از خط خارج مي‌سازد 
ح – مخلوط من يا سرند : دستگاه مخلوط كن يا سرند هنگامي مورد استفاده قرار مي‌گيرد كه در داخل خاك ريشة گياهان و از اين قبيل مواد وجود داشته باشد. كلية تجهزات فوق بجز خرد كن و مخلوط كن يا سرند در داخل كشور ساخته مي شود. 
۳-۲-۱-۲ خطوط مختلف توليد با توجه به خاك مصرفي: 
برحسب نوع خاك مصرفي و وجود ناخالصي هايي نظير تكه سنگ ، ريشة گياهان و همچنين توان سرمايه گذاري ،‌خطوط مختلفي متشكل از تجهيزات مختلف مي‌توانند مورد استفاده قرار مي‌گيرند . طي صفحات بعد هفت خط مختلف عمل آوري گل نشان داده شده است موارد كاربرد هر يك از خطوط فوق عبارتند از :‌
خط شماره ۱: 
اين خطوط مركب از يك نقاله لاستيكي مقعر ، يك دستگاه مخلوط كن ،‌ يك دستگاه نقالة ديگر جهت انتقال مخلوط‌كن به دستگاه اكسترودر   و يك دستگاه اكسترودر مي‌باشد . اين خط توليد زماني مي‌تواند استفاده قرار گيرد كه خاك مصرفي كاملاً مناسب و بدون ناخالصي‌ها يي نظير شن و ماسه و ريشة درخت بوده و مستلزم تغذيه مداوم خاك به داخل نقاله مي‌باشد. 
خط شماره ۲:‌
در خط شماره دو كه مشابه به خط شمارة يك باكس فيدر اضافه شده كه جريان يكنواخت خاك به خط توليد و همچنين جلوگيري از وقفه در خط باعث مي‌شود.
 
خط شمارة ۳: 
در خط شماره ۳ براي خاكهايي كه در داخل آنها كلوخه و شن وجود دارد مورد استفاده قرار مي‌گيرد  در اين قسمت نسبت به خط شمارة ۲ يك دستگاه آسيات غلطي اضافه شده است كه قبل از دستگاه مخلوط كن قرار گرفته و با تنظيم فاصلة دو غلطك خاك را به نرمي مورد نظر مي‌رساند. 
خط شمارة ۴ : 
در خط شماره ۴ بجاي دستگاه اكسترودر خط شماره ۳ در نظر گرفته شده بود يك دستگاه اكسترودر وكيوم دار كه مخلوط كن نيز بهمراه دارد در نظر گرفته شده است. اكسترودر همراه با پمپ تخليه و مخلوط كن فوق الذكر منجر به افزايش كيفيت شمش گل خروجي خواهد شد بطوريكه كيفيت آن را به كيفيت مطلوب خواهد رسانيد . 
خط شماره ۵ : 
با اضافه شدن يك دستگاه خرد كن به خط شماره ۴، به خط شمارة ۵ مي‌رسيم اين خط بايستي زماني مورد استفاده قرار گيرد كه خاك همراه ناخالصيهاي نظير ماسه، تكه سنگ، و …. با حداكثر سختي ۳ موس باشد. 
 
خط شماره ۶ :‌ 
خط شماره ۶ مخصوص خاكهايي است كه فاقد شن ، ماسه و تكه هاي سنگ بوده ولي همراه با ريشه‌هاي گياهان مي‌باشد . اين خط همانند خط شماره ۴ مي‌باشد با اين تفاوت كه به جاي مخلوط كن سادة دو محوره از مخلوط كن سرند دار استفاده شده است. 
خط شماره ۷ :
 خط كاملي است كه براي خاكهائي كه سخت بوده و داراي ناخالصيهايي نظير شن، ماسه ، تكه‌هاي سنگ، سنگ آهك ريشه‌هاي گياهان ميباشد مورد استفاده قرار مي‌گيرد. 
خط توليد انتخاب شده در طرح: 
با توجه اينكه طرح به صورت تيپ تهيه مي‌شود بايستي خط توليدي انتخاب شود كه پاسخگوي نياز مناطق و محلها و خاكهاي مختلف باشد، بهمين دليل و با فرض اينكه خاك مورد مصرف بدون ريشه‌هاي گياهان و درختان باشد خط شماره ۵ در نظر گرفته شده است. از مخلوط كن سرندار بجاي مخلوط كن معمولي وجود دارد در غير اين صورت خاكهاي رس كشور از عمق ۵۰ سانتي متر سطح زمين به پائين فاقد ريشه‌هاي گياهان مي‌باشد. 

عتیقه زیرخاکی گنج