• بازدید : 36 views
  • بدون نظر
این فایل در ۷صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:

طبيعت و محيط زيست، موهبتي خداوندي است که از مجموعه موجودات، منابع و عوامل و شرايط هماهنگي که در اطراف هر موجود زنده وجود دارد و ادامه حيات به آن وابسته است به وجود مي‏آيد.
آلودگي محيط زيست بر کيفيت و چرخه طبيعي اثر مي‏گذارد و پي‏آمدهاي زيان‏باري براي زندگي انسان، حيوان، گياه و بناها دارد. در جهان امروز، مسئله آلودگي، يکي از مهم‏ترين و حادترين مشکل تمدن انساني است و نقش انسان در آلودگي محيط زيست بسيار چشم‏گير است. طبيعت، براي بقاي نسل بشر آفريده شده است و پيوندي ناگسستي ميان انسان و طبيعت وجود دارد.
امام علي عليه‏السلام اين پيوند و پيوستگي انسان با طبيعت پيرامون را به زيبايي بيان مي‏کند:
تقوا پيشه کنيد در حق بندگان و شهرها، که شما مسئول هستيد؛ حتي از سرزمين‏ها و چهارپايان. انسان هرگز اجازه ندارد خود را رها و لجام گسيخته و آزاد در بهره‏برداري از طبيعت بداند و حق ندارد با آلوده کردن و ويران ساختن طبيعت، به آسايش برسد.
پيام متن: 
۱٫ طبيعت، نعمتي است که خداوند به امانت در اختيار انسان قرار داده و آدميان در برابر چگونگي بهره‏برداري از آن مسئول هستند.
۲٫ آلودگي محيط زيست به زيان انسان و همه موجودات تمام مي‏شود.
طبيعت، بستر رشد و تعالي انسان
فرهنگ اسلامي، طبيعت را گهواره و زمينه‏ساز پرورش و کمال انسان مي‏داند. ازاين‏رو، با هر کس که به اين عامل، آسيب و زيان رساند و آن را براي رشد بشر ناامن سازد، مقابله مي‏کند. نظام طبيعت، بر اساس حکمت آفريده شده و همه عناصر آن از ابر و باد و مه و خورشيد و فلک درکارند تا آدمي در پرتو آنها از ماديت به معنويت برسد و دنيا و آخرت را به شايستگي در خود به کمال برساند.
امام صادق عليه‏السلام به مُفَضَّل بن عمر مي‏فرمايد: 
اگر تو جهان آفرينش را با انديشه و خردت درست ارزيابي کني، آن را مانند ساختماني مي‏يابي که همه آنچه آفريده‏ها به آن نيازمند بوده‏اند، در آن پيش‏بيني شده است. آسمان، بسان سقفي است برافراشته؛ زمين بسان فرشي است گسترده؛ ستارگان، چراغ‏هاي چيده شده را مانند؛ گوهرها در دل اين جهان ذخيره شده‏اند و همه‏چيز براي انسان آماده شده و آدمي مانند صاحب خانه‏اي، همه آنچه هست، در ملک اوست. گونه‏گوني گياهان و حيوانات، براي برآوردن منافع و مصالح او تهيه شده است.
پس بايد از متاع‏هاي گوناگون آن در راه اطاعت خدا و رشد الهي بکوشيم و بهره ببريم.
پيام متن: 
خداوند همه نعمت‏هاي خود را در عالم طبيعت، براي رشد و تعالي آدمي آفريده و انسان را خليفه و مالک اين نعمت‏ها قرار داده است. بنابراين، همگان موظفند براي حفظ طبيعت بکوشند.
حفظ طبيعت در جهان‏بيني اسلامي
يکي از صفات خداوند، حفيظ است و در جهان‏بيني اسلامي، کل هستي در حوزه حفاظت پروردگار قرار دارد. بر اساس آموزه‏هاي ديني، انسان مسلمان نيز بايد خود را به اين صفت بيارايد و خود را در هر مکان و موقعيتي نگه‏دارنده و پاسدار امانت‏ها و نعمت‏ها از جمله محيط زيست انساني بداند. پيشگيري از نابودي و تلف شدن طبيعت نيز با رعايت امانت‏داري و حفاظت امکان‏پذير است.
پيامبر اسلام زمين را مادر انسان و امين خداوند مي‏داند و مي‏فرمايد: «در نگه‏داري زمين بکوشيد و به آن حرمت نهيد که مادر شماست. هر کس بر روي آن کار نيک و يا بدي انجام دهد، گزارش خواهد کرد».
داشتن چنين نگاهي به طبيعت که پيامبر آن را به پيروان خود مي‏آموزد و نيز خود را فرزند و پرورش يافته دامن او دانستن، در بهره‏وري درست از آن، اثر فراوان دارد.
پيام متن: 
۱٫ آن‏که در حفظ طبيعت و محيط زيست کوشاست، در واقع به صفتي خدايي آراسته شده است.
۲٫ به فرموده پيامبر گرامي اسلام: «زمين را نوازش کنيد و از آن برکت بگيريد؛ زيرا او مادر شماست، مادري که به فرزندانش مهربان است».۲
آبادگري در بينش اسلامي
در بينش دين اسلام، انسان پيوند ويژه‏اي با طبيعت دارد. انسان از زمين پديد آمده است و بايد حرمت آن را نگه دارد، حفظ حرمت زمين به اين است که آن را آباد سازند و از ويراني در امان دارند. خداوند نيز در قرآن مي‏فرمايد: «او شما را از زمين پديد آورد و خواست که آبادانش داريد.» از نگاه قرآن، آباداني زمين، وظيفه انسان است. خداوند با اينکه طبيعت را رام شده انسان مي‏داند و اينکه مي‏تواند هرگونه بهره‏برداري از آن بکند، به او هشدار مي‏دهد که به بهانه استفاده از طبيعت، نبايد آن را نابود سازد. بايد به گونه‏اي از طبيعت بهره برد که جريان حيات و زندگي‏بخشي همچنان براي نسل‏هاي آينده فراهم باشد.
«آلوده کردن آب‏ها، از ميان بردن پوشش‏هاي گياهي، استفاده بي‏رويه از چوب جنگل‏ها، هدر دادن انرژي طبيعي و کوتاهي در بازسازي محيط زيست، در واقع، دور شدن از آموزه‏هاي ارزشمند انساني و الهي است.»
پيام متن: 
آباد ساختن زمين، وظيفه شرعي و اخلاقي همه انسان‏هاست.
جنگل؛ طلاي سبز
جنگل، از ثروت‏هاي طبيعي و از عناصر مهم حيات‏وحش هر زميني به شمار مي‏آيد. با قطع درختان و نابودي جنگل‏ها، به پيشروي آب باران در زمين‏هاي صاف کمک و هموار و در نتيجه از ذخيره شدن آب در خاک جلوگيري مي‏شود و به دنبال آن، فرسايش منابع طبيعي آغاز مي‏گردد.
عواملي همچون توجه نکردن به ارزش‏هاي زيست‏محيطي و تنوع زيستي، سامان ندادن به مراکز جمعيتي و مشاغل داخل و حاشيه جنگل‏ها، بهره‏برداري بي‏رويه و غيراستاندارد از درختان و منابع جنگلي و جاده‏سازي، در سرعت‏بخشي به تخريب وسيع اين منابع ارزشمند بسيار مؤثرند. جنگل، هديه خدايي و دوست لازم بشر به شمار مي‏رود. هيچ‏يک از پديده‏هاي طبيعت، به اندازه جنگل در زندگي سالم آدميان نقش اساسي ندارد. انسان نخستين، تنها در پناه طبيعت توانست به حيات و توليد نسل خود ادامه دهد. آدمي در قبال نگه‏داري جنگل و نوع بهره‏وري از آن، مسئول است. بديهي است که جنگل، فقط متعلق به يک نسل و زمان خاص نيست، بلکه يک سرمايه ملي و جهاني است. در گفتار ديني نيز بارها به اهميت درخت و درخت‏کاري و حفظ و پرورش گياهان اشاره شده است.
پيامبر گرامي اسلام در حديثي فرمود: «هرکه درختي بنشاند و ثمر دهد، خداوند به اندازه ميوه‏هاي آن درخت به او پاداش مي‏دهد».
پيام متن: 
۱٫ انسان در قبال همه آفريده‏هاي خداوند مسئول است، از جمله در برابر جنگل که ثروت و سرمايه‏اي طبيعي به شمار مي‏رود و در زمينه رفاه و تامين نيازهاي آدمي، يکي از نعمت‏هاي بزرگ خداوند است.
۲٫ امام صادق عليه‏السلام : «خداوند، درخت را براي انسان آفريد و بر او تکليف کرد که آن را بکارد و آبياري کند و براي نگه‏داري آن تلاش ورزد».۲
نقش خاک در محيط زيست انسان
از انواع آلودگي‏هاي محيط زيست، آلودگي خاک است. خاک، از منابع مهم طبيعت و پالاينده و تصيفه کننده آن است. بدون خاک سالم، ادامه زندگي ممکن نيست؛ زيرا ۹۵ درصد غذاي انسان از زمين تأمين مي‏شود. خداوند، زمين و آسمان و همه نعمت‏هاي آن را براي آدمي آفريده و طبيعت را رام و مطيع انسان ساخت تا بتواند هرگونه بهره را از آن ببرد.
«همه عناصر طبيعت، از آنِ همه انسان‏ها و بلکه همه آفريده‏هاي خداوند است و هيچ‏کس حق نابودي و آلودگي آنها را ندارد. عواملي چون رشد شهرنشيني، ازدياد زباله‏هاي شهري و جذب شدن برخي مواد شيميايي در خاک، حفاري‏هاي معادن، چراي بي‏رويه دام‏ها، استفاده از سموم و آفت‏کش‏ها و مصرف بيش از حد کودهاي شيميايي، به فرساش و آلودگي خاک و تخريب سطح زمين مي‏انجامد. منابع محيط زيست، از مشترکاتند و همه حق دارند درست و منظم از آنها استفاده بکنند و کسي حق ندارد با آلوده کردن و استفاده نادرست آنها، زيست ديگران را به محيطي غيربهداشتي، دشوار و خطر آفرين تبديل کند و همه در برابر اين عناصر، مسئول هستند.»
پيام متن: 
پرهيز از آلوده کردن خاک و استفاده درست از آن، به منظور تأمين نيازهاي انسان، نوعي شکرگذاري، دوستي با طبيعت و امانت‏داري در مقابل نعمت‏هاي خداوندي است.

عتیقه زیرخاکی گنج