• بازدید : 54 views
  • بدون نظر
این فایل در ۶صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:

مولکولهایی  که  توسط  سلولهای  زنده  ساخته  می شوند  اغلب  مولکول های  درشتی  هستند  که به علت ایفای  نقش 
بیولوژیکی به آنها بیو پلیمر می گویند مانند: پروتئینها.
پروتئینها بیو پلیمرهایی هستند که واحد سازنده ی  مولکول  آنها  اسیدهای آمینه است. از نظر شیمیایی  اسیدهای  آمینه
ترکیبات آلی هستند که در ساختمان آنها حداقل یک عامل کربوکسیل  و یک  عامل آمین  وجود  دارد. اگرعامل آمین  و
کربوکسیل بر روی اولین کربن مولکول قرار گرفته  باشند، آنها را آلفا  آمینو اسید  می گویند. از هیدرولیز پروتئینهای 
بدن حدود ۲۱ اسید آمینه مختلف به دست می آید که همه از نوع آلفا هستند. 
یونیزاسیون اسیدهای آمینه:

هر ماده ای که یونیزه شود و پروتون ( H ) آزاد کند، اسید  است و اگر پروتون بگیرد، باز است. در مایعات بدن عامل 

 کربوکسیل اسیدهای آمینه با از دادن پروتون به صورت یون ( -Coo ) و عامل آمین آنها با گرفتن پروتون به صورت  

یون ( -NH ) در می آیند.

در مجاورت اسیدهای قوی فرم دو یونی اسید آمینه به هم می خورد  و  با  جذب  پروتون  بار مثبت  به  خود  می گیرد   

( کاتیون می شود) ولی در مجاورت بازهای قوی با  دادن  پروتون بار منفی  به  خود  می گیرد (آنیون می شود).  پس  

اسیدهای آمینه در PHهای بالا بار منفی و در PH های پایین بار مثبت دارند  و در هر کدام  از این  دو  حالت  اگر در   

مدار الکتریکی قرار گیرند بر حسب باری که دارند به طرف یکی از قطبها کشیده می شوند. هراسید آمینه فقط در PH 

معینی به یک اندازه بار مثبت و بار منفی دارد و در مجموع از نظر الکتریکی خنثی است که به آن PH ایزو الکتریک  

می گویند. اسیدهای آمینه در PH ایزوالکتریک به سمت هیچیک از قطبهای الکتریکی کشیده نمیشوند و دارای کمترین

درجه ی حلالیت هستند. 

ایزومری در اسیدهای آمینه:

به استثنای گلسسین، تمام اسیدهای آمینه  حداقل  یک  کربن  نا قرینه  در ساختمان  خود  دارند  و  بر نور پلاریزه  اثر 

می گذارند. اسید آمینه هایی که نور پلاریزه را به راست منحرف می کنند با علامت (+) و آنهای که نور پلاریزه را به 

چپ منحرف می کنند با علامت ( – )  مشخص می شوند. 
اسیدهای آمینه ضروری:

اسید آمینه هایی که بدن قادر به ساختن آنها نیست و لازم است از طریق رژیم غذایی وارد بدن  شوند، ۹ عدد هستند  که 

به آنها اسید آمینه های ضروری می گویند. اسید آمینه هایی که به وسیله بدن ساخته می شوند و لازم نیست که  حتما  از 

طریق مواد غذایی به بدن برسند ۱۱ عدد هستند که به آنها  اسید آمینه های ضروری می گویند.

در میان اسیدهای آمینه آرژنین و هیستیدین در دوران کودکی از اسید آمینه های ضروری به شمارمی روند ولی بعد از 

سن بلوغ در بدن ساخته می شوند.

پروتئین ها:

نام پروتئین از کلمه یونانی ( proteios ) به معنی مهمترین گرفته شده است. در واقع پروتئینها مهمترین دسته  از مواد 

بیوشیمیایی بدن جانداران هستند. پروتئینها از اتصال اسیدهای آمینه به وسیله پیوند پپتیدی  به یکدیگر تشکیل می شوند.

پیوند پپتیدی از اتصال گروه کربوکسیل یک اسد آمینه با گروه اسید آمینه دیگر به وجود  می آید. اگر دو اسید  آمینه  با 

یکدیگر پیوند پپتیدی تشکیل دهند ترکیب به دست آمده را دی پپتید و چنانچه تعداد اسیدهای آمینه  از ۲ تا ۱۰ عدد  باشد 

ترکیب حاصل را الیگوپپتید می نامند و اگر تعداد اسیدها از ۱۰ تا ۵۰ باشد ترکیب را پلی پپتید می گویند. ترکیباتی  که 

تعداد اسید آمینه های آن از ۵۰ بیشتر و وزن مولکولی آنها از ۵۰۰۰ تجاوز کند  اصطلاحا  پروتئین  نامیده  می شوند.

در تشکیل پیوندهای پپتیدی ریشه ( R ) اسیدهای  آمینه  دخالت  ندارد  و  فقط  کربن  و عوامل  کربوکسیل  و آمین  از 

اسیدهای آمینه شرکت می کنند و این باعث می شود که تمام پروتئینها استخوان  بندی  مشابهی  داشته  باشند  که  به  آن 

( Backbone ) می گویند.هر زنجیر پپتیدی شامل یک  عامل آلفا- آمین  آزاد ( NH  -) و یک  عامل  آلفا- کربوکسیل 

آزاد ( CooH- ) است که متعلق به اولین و آخرین اسید آمینه های زنجیر هستند.

ساختمان پروتئین ها:

اختلاف پروتئینها با  یکدیگر در تعداد  اسیدهای  آمینه، نوع  اسیدهای  آمینه  و  ترتیب  قرار گرفتن  آنها  در ساختمان 

پروتئینی است. تعداد اسیدهای آمینه و ترتیب قرارگرفتن آنها برای هرپروتئین ثابت ومخصوص است. همین مشخصات 

سبب می شود که هر پروتئین ساختمان فضایی خاصی داشته و به صورت یکی از جهار نوع ساختمان زیر باشد. 
ساختمان اول: به هم پیوستن اسیدهای آمینه و تشکیل زنجیره ی پلی پپتیدی را  ساختمان  اول  پروتئین  می نامند. مانند 

انسولین که هورمون تنظیم کننده قند خون است  و از دو زنجیره ی  پلی پپتیدی B و A ساخته شده است. زنجیره ی A 

از اتصا ل ۲۱ اسید آمینه و زنجیره ی B از اتصا ل ۳۰ اسید آمینه تشکیل یافته است. این دو زنجیره به وسیله دو پیوند 

دی سولفید (-S-S-  ) به یکدیگر متصل هستند.

ساختمان دوم: در ساختمان دوم، زنجیره ی  پلی پپتیدی  حول  یک  محور فرضی  چرخش  نموده  و ساختمان  فضایی 

مارپیچ ( Helix ) پیدا می کند. پیوندهای هیدروژنی که بین عامل – C – از یک پیوند پپتیدی و – N – از پیوند  پپتیدی 

دیگر تشکیل می شوند سبب ایجاد و استحکام ساختمان دوم می گردند. کلاژن که ترکیب اصلی بافت پیوندی است و در 

پوست، تاندونها، مفاصل و قرینه چشم یافت می شود دارای ساختمان دوم است.

ساختمان سوم: طویل شدن  زنجیر پپتیدی  و  وجود  اسید آمینه  پرولین  سبب  خمیدگیهایی  در زنجیر می شود  که  در 

مجموع پروتئین ساختمان کروی ( گلبولر) به خود می گیرد. خمیدگی  در قسمتهای  مختلف  یک  زنجیر سبب  نزدیک 

شدن گروههای جانبی ( R ) و تشکیل پیوندهای  ضعیف  یونی، هیدروژنی، هیدروفوبی  و  پیوند کووالانت دی سولفید 

می شود و به ساختمان سوم پروتئین پایداری بیشتر می دهد. میوگلوبین که پروتئین رنگی با حلقه هم  Heme  است  و 

انتقال اکسیژن در عضلات پستانداران را بر عهده دارد از یک زنجیره پپتیدی با ساختمان سوم تشکیل یافته است.

ساختمان چهارم: هنگامی که  دو  یا  چند  زنجیره ی  پلی پپتیدی  با  ساختمان  سوم ( گلبولر) به  یکدیگر متصل  شوند 

مولکول پروتئین ساختمان فضایی نوینی به خود می گیرد که به آن ساختمان چهارم پروتئین می گویند. مانند هموگلوبین 

که از چهار زنجیره ی پلی پپتیدی تشکیل یافته است.

طبقه بندی پروتئین ها:

پروتئینهای ساده: پروتئینهای ساده از زنجیره های پلی پپتیدی تشکیل  یافته اند و از هیدرولیز آنها ( به وسیله اسیدها و 

آنزیم ها ) فقط انواع اسیدهای آمینه حاصل می شود و به چند دسته زیر تقسیم می شود:

۱- آلبومین ها: محلول در آب هستند، نسبت به سایر پروتئین ها سبک ترند. از مهمترین آنها  می توان  آلبومین  سرم، 

لاکتوآلبومین ( آلبومین شیر)  و اواآلبومین ( آلبومین تخم مرغ ) را نام  برد. آلبومین سرم  در کبد  سنتز می شود. انتقال 

مواد بیو شیمیایی مخصوصا اسیدهای چرب را در خون به عهده دارد.
۲- گلبولین ها: در محلولهای نمکی رقیق حل می شوند. از نظر وزن مولکولی نسبتا  سنگین  هستند. از مهمترین  آنها 

گلبولین های سرم هستند که اغلب آنها در مغز استخوان ساخته می شوند و به دسته a و B و y تقسیم می شوند. 
  
۳- هیستون ها: در آب محلول هستند. در اثر حرارت منعقد نمی شوند. در زنجیر پلی پپتیدی آنها تعداد  اسیدهای  آمینه 

بازی ( لیزین و آرژینین ) زیاد است بنابراین خاصیت بازی دارند. این پروتئینها در هسته سلول  یافت  می شوند  و بار 

مثبت آنها باعث می شود که به اسیدهای نوکلئیک ( DNA ) متصل شوند.

۴- پروتامین ها: در آب حل می شوند. با حرارت منعقد نمی شوند. مانند هیستون ها خاصیت بازی دارند و با اسیدهای 

نوکلئیک ترکیب شده، نوکلئوپروتین تولید می نمایند.

۵- فیبرینوژن: یکی از مهمترین پروتئینهای ساده است  که  نقش  مهمی  در انعقاد  خون  ایفا  می کند. پلاسمای  خون 

فیبرینوژن دارد ولی سرم فاقد آن است.

۶- اسکلروپروتئینها: در تمام  حلالهای  خنثی  و اسید  و بازهای  رقیق  نامحلولند  مانند  کلاژن  که  در زیر پوست، 

غضروفها و قرنیه چشم یافت می شود و ساختمان رشته ای محکمی دارد و کراتین ( Keratin )  که  در مو و ناخن  و 

پشم وجود دارد.   

پروتئینهای مرکب:  پروتئینهای  هستند   که  علاوه  بر زنجیره ی  پلی  پپتیدی  یک  ماده  بیو شیمیایی  غیر پروتئینی

( ریشه پروستتیک ) در ساختمان آنها وجود دارد. ریشه های پروستتیک که به پروتئینها متصل می شوند اغلب  قندها،    

لیپیدها، اسیدهای نوکلئیک و یا مواد رنگین مانند هم ( Heme ) هستند.

۱- گلیکوپروتئینها: جزء پروتئینهای ترکیبی هستند که در ساختمان خود یک یا چند مولکول قندی دارند، مانند آلبومین 

تخم مرغ.

۲- لیپوپروتئینها: از اتصا ل لیپیدها با پروتئینها، مولکولهای درشت لیپو پروتئینها تولید می شوند که درغشاء سلولها و 

پوست وجود دارند. قسمت پروتئینی آنها محلول در آب و قسمت لیپیدی آنها نامحلول در آب  است. این  خاصیت، باعث 

می شود که لیپو پروتئینها نقش مهمی در قابلیت نفوذ انتخابی غشاء سلول دارا باشد.

۳- فسفوپروتئینها: این پروتئینها دارای ریشه پروستتیک فسفات هستند مانند کازئین شیر و ویتلین  تخم مرغ.

۴- نوکلئوپروتئینها: از به هم پیوستن اسیدهای نوکلئیک ( RNA و DNA ) با پروتئینها به  وجود می آیند و در هسته 
سلولها یافت می شوند.

۵- کروموپروتئینها: ریشه  پروستتیک   این   پروتئینهای   ترکیبی   مواد  رنگینی  مانند  هم   Heme  می باشد.  از 

کروموپروتئینها میتوان سیتوکرمها، کاتالازها، پراکسیدازها، میوگلوبین و هموگلوبین که مهمترین آنهاست را نام برد.

دناتوره شدن پروتئینها:

هر پروتئین  دارای  شکل  فضایی  ویژه ای  است  که در آن ایفای نقش بیولوژیکی آن مؤثر است. به هم خوردن شکل 

خاص فضایی پروتئین را دناتوره شدن می گویند. پروتئینهای دناتوره  فعالیت غذایی خود را دست می دهند ولی ارزش 

غذایی آنها محفوظ است. عوامل فیزیکی و شیمیایی متعددی پروتئینها را دناتوره می کنند  مانند حرارت، اشعه های  پر 

انرژی، اسیدها و بازها، حلالهای آلی مثل الکل و فنل، دترجنت ها. عوامل  مذکور با  بر هم  زدن  ساختمان  پروتئینی 

باکتریها فعالیت حیاتی آنها را نیز متوقف می کنند و خاصیت میکرب کشی از خود نشان می دهند.
 
الکتروفورز پروتئین ها:

پروتئینهای محلول همانند اسیدهای آمینه، دو یونی هستند. خاصیت آمفوتری دارند و در PH های  مختلف مقدار و نوع 

بار الکتریکی آنها تغییر می کند. چنانچه محلولی از مخلوط چند پروتئین در PH های مناسب در میدان الکتریکی  قرار 

گیرند هر یک از پروتئینها بر حسب مقدار بار الکتریکی و وزن مولکولی خود با سرعت  متفاوتی  به  سمت  یکی  از 

قطبها حرکت می کنند و از همدیگر فاصله می گیرند. این روش جداسازی پروتئینها را اکتروفورز می گویند.  
  • بازدید : 53 views
  • بدون نظر
این فایل در ۱۰صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:

گوگرد يک از عنصر شيميايي جدول تناوبي است که نماد آن S و عدد اتمي آن ۱۶ ميباشد. گوگرد يک نافلزفراوران بي بو بي مزه و چند ظرفيتي است که بيشتر به شکل کريستالهاي زرد رنگ که در کاني هاي سولفيد و سولفات بدست مي آيد شناخته شده ميباشند.گوگرد يک عنصر حياتي و لازم براي تمامي موجودات زنده ميباشد که مورد نياز اسيد آمينوها و پروتئين ها ميباشد. اين عنصر به صورت اوليه در کودها استفاده ميشود ولي بصورت گسترده تر در باروت ملين ها کبريت ها و حشره کش ها بکار گرفته ميشود.

ظاهر اين نافلز به رنگ زرد کمرنگ ميباشد که بسيار سبک و نرم است. اين عنصر به هنگام ترکيب با هيدروژن بوي مشخصي دارد که مشابه بوي تخم مرغ فاسد شده ميباشد. گوگرد با شعله آبي رنگ ميسوزد و بوي عجيبي از خود ساتع ميکند. گوگرد در آب حل شدني نيست ولي در دي سولفيد کربن حل ميشود. حالتهاي معمول اکسيداسيون اين عنصر -۲و+۲و+۴ و +۶ ميباشد. گوگرد در تمام حالتهاي مايع جامد و گاز شکلهاي چند گانه دارد که ارتباط بين آنها هنوز کاملا درک نشده است. گوگرد کريستالي به صورت حلقه گوگردي S8 نشان داده ميشود. 

نيتريد گوگرد پوليمري خواص فلزي دارد و اين در حالي است که هيچ گونه اتم فلزي در خود ندارد. اين عنصر همچنين خواص نوري و الکتريکي غير معمولي نيز دارد. گوگرد غير متبلور يا پلاستيک با عمل سرد کردن سريع کريستال گوگرد حاصل ميشود. مطالعات در زمينه اشعه ايکس نشان ميدهد که گونه غير متبلور و بي نظم ممکن است که ۸ اتم در هر ساختار پيچشي ستاره مانند داشته باشد. 

گوگرد ميتواند به دو حالت کريستالي بدست آيد Orthorhombic octahedral يا بلورمونو کلينيک که اولي در دماهاي معمولي پايدارتر ميباشد. 


کاربردها 

اين عنصر براي استفاده هاي صنعتي مانند توليد (H2SO4)اسير سولفوريک براي باطريها توليد باروت و حرارت دادن لاستيک توليد ميشود. گوگرد در فرايند توليد کودهاي فسفاتي به عنوان ماده ضد قارچ عمل ميکند. سولفاتها در کاغذهاي شستشو و خشکبار نيز کاربرد دارند. همچنين گوگرد در ساخت کبريت و آتش بازي نيز بکار گرفته ميشود. تيو سولفات آمونيوم يا سديم به عنوان عامل ثابت کننده در عکاسي کاربرد دارد . سولفات منيزيم مي تواند به عنوان ماده ضد خشکي و ملين که يک مکمل منيزيم گياهي است به کار گرفته شود. 


نقش بيولوژيکي 

 


اسيد آمينوها Cysteine, Methionine, Homocysteine و Taurine و همچنين برخي از آنزيمها حاوي گوگرد ميباشند که در واقع گوگرد را به يک عنصر حياتي براي سلولهاي زنده تبديل کرده اند. ترکيبات ديسولفيدي مابين polypeptidها در ساختار پروتئيني بسيار مهم ميباشند. برخي از گونه هاي باکتري از سولفيد هيدروژن بجاي آب در فرايند فتوسنتز خود استفاده ميکنند. گوگرد توسط گياهان بصورت ين سولفات از خاک جذب ميشود. گوگرد غير آلي يک قسمت از کلاسترهاي آهن- گوگرد را تشکيل مي دهد، و گوگرد ليگاند اتصال دهنده درCuA مي با شد. 

تاريخچه 
گوگرد که لاتين آن Sulpur ميباشد از زمانهاي باستان شناخته شده بود. اين عنصر با نام Brimstone در افسار پنجگانه کتاب مقدس آمده است . هومر نيز گوگرد حشره کش را در قرن ۹ قبل از ميلاد ذکر کرده بود. در سال ۴۲۴ قبل از ميلاد قبيله Bootier ديوارهاي يک شهر را با سوزاندن مخلوطي از ذغال و گوگرد سوزانيده و خراب کردند. زماني نيز در قرن ۱۲ در چين باروت که مخلوطي از نيترات پتاسيومKNO3 کربن و گوگرد بود کشف شد. کيميا گران اوليه براي گوگرد نماد مثلثي که در بالاي يک خط قرار داشت در نظر گرفته يودند. اين کيميا گران از روي تجربه ميدانستند که عنصر جيوه ميتواند با گوگرد ترکيب شود. در اواخر دهه ۱۷۷۰ Antoine Lavoaisier توانست مجامع علمي را متقاعد کند که گوگرد يک عنصر است نه يک ترکيب. 

پيدايش 
گوگرد به صورت طبيعي در مقادير زياد به صورت ترکيبي با ديگر عناصر به صورت سولفيد (مانند:pyrite) و سولفات مانند «Gypsum) يافت ميشود و به صورت آزاد نزديک چشمه هاي آب گرم و مناطق آتش فشاني و معادني نظير Cinnabar Galena و Sphalerite بدست مي آيد. اين عنصر در مقادير کم نيز از ذغال سنگ و نفت که در هنگام سوختن دي اکسيد گوگرد توليد ميکنند بدست مي آيد. استانداردهاي سوختي بصورت فزاينده اي به گوگرد براي استخراج سوختهاي فسيلي نياز دارند. چرا که دي اکسيد گوگرد با قطرات آب ترکيب شده و باعث بوجود آمد باران اسيدي ميشود. اين گوگرد استخراج شده بعد از پالايش يکي از بيشترين ذخاير توليد گوگرد را به خود اختصاص ميدهد. اين گوگرد در ساحل US Gulf با پمپاژ آب داغبه ذخاير گوگردي باعث ذوب شدن گوگرد ميشود که گوگرد ذوب شده به سطح زمين پمپ ميشود. 

 



گوگرد با وجود مهمتري مشتق خود يعني اسيد سولفوريک يکي از مهمترين عناصر مواد خام صنعتي ميباشد که براي هر قسمت از صنعت اهميت بسزايي دراد. توليد اسيد سولفوريک مهمترين استفاده از گوگرد ميباشد و مصرف اسيد سولفوريک ني به عنوان شاخصي براي جوامع توسعه يافته صنعتي در نظر گرفته ميشود. ايالات متحده سالانه بيشتر از هر عنصر ديگري اسيد سولفوريک توليد ميکند. 

رنگهاي متمايز قمر Io سياره مشتري به دليل وجود گونه هاي مختلف گوگرد بصورت گاز جامد و گداخته شده ميباشد. همچنين يک منطقه تاريک نزديک دهانه آتش فشان Lunar مشاهده ميشود که احتمالا منبع گوگردي ميباشد. همچنين گوگرد در بسياري از گونه هاي شهاب سنگي نيز وجود دارد. 

ترکيبات 
بسياري از بوهاي نا خوشايند که مرتبط به اندام موجود زنده هستند به دليل وجود ترکيبات گوگردي مانند سولفيد هيدروژن ميباشد که بوي تخم مرغ فاسد شده را ميدهد. اگر سولفيد هيدروژن را در آب حل کنيم محلول اسيدي بدست خواهد آمد که با فلزات واکنش داده و سولفيد فلزات را تشکيل ميدهد. سولفيد فلزات طبيعي مخصوصا سولفيد آهن به راحتي يافت ميشوند. سولفيد آهن Iron Pyrites نيز نام دارد که به آن طلاي احمقان نيز ميگويند. اين ترکيب بطور قابل توجه اي خاصيت رسانايي دارد. Galena که يک سولفيد سرب طبيعي ميباشد اولين نيمه رسانااصلي بود که کشف گرديد. 

برخي از ترکيبات مهم گوگرد عباتند از: 
sodium dithionite, Na2S2O عامل کاهنده پر قدرت 
sulfurous acid, H2SO3, اين ترکيب با حل کردن SO2 در آب بدست مي آيد. اين اسيد و سولفيدهاي مرتبط با آن از کاهنده هاي نسبتا قوي ميباشند. ترکيبات ديگر بدست آمده از So2 شامل Pyrosulfite يونS2O5-2 ميشود. 
thiosulfates (S2O3-2>-).که براي ثابت کردن عکسها بکار ميرود. اين ترکيب يک عامل اکسيد کننده است و تيو سولفات آمونيم جايگزين سيانيد در تصفيه خاک طلا ميباشد. 
ترکيبات dithionic acid (H2S2O6) 
polythionic acids, (H2SnO6 که در آن n از ۳ تا ۸۰ ميتواند تغيير کند. 
سولفات ها . نمک اسيد سولفوريک و نمک Epsom از سولفاتهاي منيزيم ميباشند. 
اسيد سولفوريک با غلظت SO3 که اسيد پيروسولفوريک را شکل ميدهد. 
peroxymonosulfuric acid و peroxydisulfuric acids, که هر دو از عملکرد SO3 در H2O2 و H2SO4 غليظ شده حاصل ميشوند. 
thiocyanogen, (SCN)2. 
tetrasulfur tetranitride S4N4. 


ايزوتوپها 
گوگرد ۱۸ ايزوتوپ دارد که چهار تا از آنها پايدار هستند: S-32 (95.02%), S-33 (0.75%), S-34 (4.21%), و S-36 (0.02%). به غير از S35 بقيه ايزوتوپهاي راديو اکتيوگوگرد عمر کوتاهي دارند. گوگرد ۳۵ از Spalation اشعه Cosmic آرگون ۴۰ در جو شکل ميگيرد که نيمه عمري برابر ۸۷ روز دارد. 

هنگامي که کاني هاي سولفيدي ته نشين ميشوند موازنه ايزوتوپي بين جامد و مايع کمي در مقادير dS34 تفاوت خواهد کرد. تفاوت بين کاني ها ميتواند در حدس دماي موازنه بکار گرفته شوند. dC13 و dC34 از کربناتها و سولفيدهاي موجود ميتوانند براي تعيين بي دوامي pH و اکسيژن کاني ها استفاده شوند. 

در بيشتر اکوسيستم هاي جنگلي سولفات از هوا بدست مي آيد فرسايش در اثر هوا و تبخير نيز کمي گوگرد بوجود مي آورد. گوگردهايي که ترکيب ايزوتوپي مجزا دارند براي بررسي منابع آلوده کننده بکار ميروند . گوگردهاي غني شده نيز در مطالعات آب شناسي کاربرد دارند . تصور ميشود درياچه هاي کوه هاي راکي که با منابع سولفاتي جو احاطه شده اند حاوي مقادير گوناگوني dS34 باشند. 

هشدارها 
به هنگام کار کردن با دي سولفيد کربن سولفيد هيدروژن و دي اکسيد گوگرد بايد مراقب باشيد. دي اکسيد گوگرد علاوه بر اينکه کاملا سمي است (سمي تر از سيانيد) با آبي که در جو وجود دارد واکنش نشان داده و باران اسيدي را بوجود مياورد. در اگر غلظت اين عنصر زياد باشد بلافاصله با توقف در عمل دم و بازدم موجب مرگ ميشود. گوگرد به سرعت حس بويايي را از کار مي اندازد و از اين رو قربانيان ممکن است از وجود آن بي اطلاع باشند. 

ديکته 
گوگرد در انگليسي بريتاينايي Sulphur نوشته ميشود که IUPAC ديکته Sulfur را با توجه به Royal Society of Chemistry Nomenclature Committee برگزيده است که استفاده از اين نام در انگليسي بريتانيايي در حال گسترش است.

عتیقه زیرخاکی گنج