• بازدید : 24 views
  • بدون نظر

قیمت : ۵۵۰۰۰ ريال    تعداد صفحات : ۱۱۴    کد محصول : ۹۹۶۸    حجم فایل : ۹۸ کیلوبایت   

نقش ايثار در تحقق وحدت ملي و انسجام اسلامي

 

 

این مقاله در پنج فصل به موضوع ایثار و انواع و جلوه های آن در طول تاریخ و نقش و لازمه ی ایثار در تحقق وحدت و همبستگی ملی و انسجام اسلامی اختصاص دارد.

 

کلیات این مقاله که در فصل اول بیان شده اند عبارت اند از:

*بيان مسئله مورد تحقيق

*اهداف تحقيق

*اهميت و ضرورت تحقيق

*سوالات يا فرضيات تحقيق

*تعريف وا‍ژگان اساسي تحقيق از جمله: ايثار- شجاعت- شهادت- فرهنگ- انفاق- اتحاد و انسجام

و در فصل دوم با موضوع پیشینه ی تحقیق به سه بخش:

*تاريخچه ي موضوع

*پيشينه ي علمي (نقد كتاب)

*پيشينه ي نظري

تقسیم بندی می شود.

 

در فصل سوم به روش های انجام تحقیق اشاره شده:

الف: بيان روش هاي مورد استفاده در تحقيق(پرس و جو، مشاهده، مطالعه)

ب: بيان فنون گردآوري اطلاعات و توضيح آن ها(میدانی،کتابخانه ای)

که خود به زیر شاخه هایی تقسیم بندی شده اند.

 

و فصل چهارم به یافته های تحقیق اختصاص یافته که برخی موضوعات آن از این دست اند:

ديدگاه قرآن درباره ايثار، شهادت در قرآن، مفهوم ايثار، فضيلت ايثار، انواع ايثار،  ياد معاد، و توجه به پاداش ايثارگران

برابري و مساوات، مسئوليت هاي اجتماعي، جلوه هاي ايثار در كربلا، فرهنگ عاشورا و تأثير آن در دفاع مقدس و ….

و  فصل پنجم نتيجه گيري

این فایل ۱۱۴ صفحه ای در قالب فایل word برای دانلود در خدمت شما عزیزان قرار گرفته است.

امیدواریم از مطالعه ی آن لذت و بهره ی کافی رو ببرید.

  • بازدید : 56 views
  • بدون نظر
ایثار و شهادت در شمار عالی ترین مفاهیم الهی و حاصل متعالی ترین ارزش هایی هستند که یک انسان می تواندکسب کند. این مفاهیم اثر گذار و تعالی بخش می توانند فرهنگ یک جامعه را به غایت تحت تاثیر قرار دهندو والاترین برکات را به ان ببخشند. پیام و ارمان شهدا به دلیل عظمت مرتبه ای که شهدا بدان دست یافته اندعالی ترین پیام هایی است که به انسان می رسد و چون از نهاد پاک ترین و بلند مرتبه ترین انسان ها برخواسته اند پیامی از جنس پیام انبیاء الهی است. شهدا فرزانگان و برگزیدگان نسل خود بوده اند و اصلی ترین پیام انها برای نسل امروز پیمودن همان طریقی است که خود طی کرده اند که طریق الی الله است.
انسان تا وقتی که در خانه و کاشانه خود زندگی می کند، و در کوچه بازار برای تهیه امرار معاش زندگی با مردم سر و کار پیدا می کند، با افکار مختلفی روبرو می شود، که این افکار غالبا در محور مادیات دور می زند. گرچه جامعه ی اسلامی ما ایرانیان از یک رشد عقلی و انسانی و اسلامی خاصی برخوردار است که نظریش را در تمام ملتهای جهان کمتر می توان یافت . با وجود این چون بر اثر نیاز به کالاهای روزمره ی زندگی تا حدودی مادیات بر افکار مردم اثر گذاشته و هر کسی را به نحوی به خود مشغول ساخته، لذا هر کسی در شعاع محدوده ی زندگی خود فکر می کند و سخن می گوید. در مقابل این افکار مختلفی که در کوچه و بازار با آن برخورد می کنیم به قدمی فراتر می نهیم، و سری به جبهه های جنگ حق علیه باطل می زنیم و رزمندگان اسلام را که در مرزهای مملکت اسلامی مان ایران بر علیه لشکر کافر کمونیستی عراق جنگیدند ، آن ها را از نزدیک زیارت می کنیم و به روحیه و افکارشان برخورد می کنیم ، می بینیم در آن میدان نبرد، در آن صحرای پرآتش و خون، در زیر سلاح های درون مخرب دشمن ، روح وحدت و انسجام و صفا و صمیمیت در بین حکمفرما بود، و یار و یاور هم بودند برای اسلام و مملکتشان به امر رهبر عزیزمان امام خمینی مدظله ( که به حق فرمان رهبرمان، فرمان ولی عصر امام زمان ارواحنافداه است) عشق می ورزیدند و جان خویش را نثار می کردند و برای شهادت در راه خدا از یکدیگر سبقت می گرفتند. به راستی می توان گفت زندگی اگر هست همان است که آن ها داشتند و دارند. نه ما زیر وقتی که روح صفا و ایمان در جامعه ای زنده باشد و هر کس دیگری را از دیدگاه محبت و ایمان بنگرد و ذهن خود را از تمام مفاسد اخلاقی و عیوب نفسانی پاک گرداند، آن وقت است که هر چه را می بیند به آن عشق می ورزد و با هر که سخن می گوید از آن لذت می برد . 
  • بازدید : 59 views
  • بدون نظر
این فایل در ۱۷۳صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:

مسئله مورد نظر در پژوهش حاضر بررسي جايگاه ايثار در منابع اسلامي، انواع ايثار، تذثير ايثار فرهنگ فرد و اجتماع و عوامل گسترش دهنده و باز دارنده ايثار مي‌باشد.
۱-تعريف مفهومي ايثار و جايگاه آن در اسلام؟
۲-بررسي انواع ايثار
۳-تأثير ايثار بر فرد و اجتماع
۴-بررسي عوامل گسترش دهنده و بازدارنده ايثار
۵-بررسي ايثار و شهادت در دين هاي مسيح و يهود
 
– اهميت و ضرورت مسئله:
تاريخ نهضت هاي اسلامي آكنده از حضور مردان و زناني است كه در عرصة جهاد، خالصانه به ميدان عمل آمدند و با جان فشاني و ايثار، بي نام و نشان از خويش، حق را بر اريكة عدالت نشاندند در اين نوشتار تلاش شده است تا در دو بخش مجزا پس از مقدمه، تعاريف و مفاهيم فرهنگ ايثار و مصاديق عيني و عملي آن به شكل مشروح بيان شود.
فرهنگ شهادت و ايثار، تجلي بخش هويت ديني و احياي ارزش هايي است كه حيات انديشه يك جامعة انساني را ضمانت مي‌كند و بهداشت رواني انسان را در عرصه هاي اجتماعي و سياسي و اقتصادي شكل مي‌دهد. به ديگر سخن، شهيدان، در يك انتخاب آگاهانه، با نفي خويش به نفع جامعه و يك انديشه همت مي گمارند، و فضاي رخوت و غفلت عصر خود را به فضاي تلاش و بينش فرا مي خوانند. آنان به كابلد بي رمق يك جامعه، روح خودباوري مي دهند و حيات و حركت ارزش هايي كه در طوفان حوادث به فراموشي سپرده شده است به منصة ظهور مي رسانند.
طو دو دهة اخير انقلاب اسلامي، ملت ايران، حوادث زيادي را تجربه كرده است. انقلاب اسلامي يك پديدة منحصر به فرد در تاريخ معاصر بود و هشت سال دفاع مقدس نيز متمايزترين جدال قرن در اين عرصه، ظهور و حضور مردان بزرگ و انديشه هاي ناب و پاك، مفاهيم عميق ارزش هاي انساني را در جهان بشريت متجلي ساخت و مباني فرهنگ نوين الهي و ديني را به عنوان يك هويت زنده و جاويد به صحنه كشاند. گرچه اين فرهنگ ريشه در تعاليم عالية اسلام داشت. اما در قالب جديد با مفاهيم و مصاديق نوين خود، پا به ميدان گذاردند و در حوزه هاي گوناگون اجتماع و خانواده اثر گذارده است.
اينك پس از گذشت سال ها از حماسة به يادماندني و به ميدان آمدن نسل نوخاستة انقلاب، شاهد بروز نگرش ها، نيازها و ارزش هاي جديدي در گسترة سياست، فرهنگ و اقتصاد جامعه هستيم كه تأمل و تدبر متوليان فرهنگي را جلب نموده است. بي گمان راه پيشرفت جامعة اسلامي درك صحيح و روشن از فرهنگ ايثار و شهادت است و زنده نگه داشتن ياد و خاطره آنها وظيفة اقشار مختلف اجتماع است.
اگر بتوانيم در كنار نيازهاي روزمرگي شهروندان امروز، نياز پاسداشت اين حريم را به آنان تعليم دهيم، امنيت رواني- اجتماعي آنان را تضمين كرده ايم.

۳-۱ اهداف پژوهش
۱)بررسي ارتباط ايثار با عقايد و باورهاي ديني
۲)بررسي ايثار به عنوان يكي از آموزه هاي ناب اسلامي
۳)بررسي و تحليل نقش ايثار در تكامل بشر و جوامع بشري
۴)بررسي تأثير ايثار در حوزه هاي گوناگون اجتماعي

۴-۱جامعة آماري
الف)منابع كتابخانه اي شامل: كتابها، جزوات، مجلات و منابع چاپي ديگر و مراجعه به سايت هاي اينترنتي معتبر و مرتبط
ب)دانش آموزان شاغل به تحصيل دبيرستان شاهد عصمت

۵-۱ نمونه و روش نمونه گيري
در تحقيق كتابخانه اي نمونه آماري شامل كتابهاي مرتبط با موضوع ايثار مي‌باشد.
در تحقيق ميداني نمونه مورد بررسي پس از حذف پرسش نامه هاي ناقص ۵۰ نفر است كه همگي از بين دانش آموزان دختر مشغول تحصيل در دبيرستان شاهد عصمت مي‌باشد كه همگي به طور تصادفي انتخاب شده اند.

۶-۱روش تحقيق
در تحقيق حاضر مطابق با اهداف تحقيق از دو روش تحقيق تاريخي (براي جمع آوري اطلاعات كتابخانه اي) و روش پيمايشي براي جمع آوري نظرات دانش آموزان استفاده شده است.
ابزارجمع آوري اطلاعات: در زمينه ي تئوري و نظري خصوصاً ايثار در منابع اسلام و مباحث اسلامي و همين طور ايثار در اديان ديگر نيز تأثير آن در حوزه هاي گوناگون اجتماع از طريق مطالعات كتابخانه اي و بخشي از مطالب نيز از طريق مصاحبه با چند تن از ايثارگران در زمينه هاي گوناگون و نيز محيط خارج از مدرسه صورت گرفته و قسمتي ديگر كه پرسش نامه مي‌باشد و در درون مدرسه توسط پرسش گران پرسش شده است.

۷-۱ مراحل اجراي تحقيق:
مطالعات كتابخانه اي توسط اعضاي گروه و با بهره گيري از منابع موجود نيز سايت‌هاي گوناگون اينترنتي انجام شده است. مصاحبه نيز در داخل مدرسه و خارج مدرسه توسط مصاحبه كنندگان صورت گرفته و به پرسش نامه و بعد از تهيه و تنظيم و بررسي در اختيار دانش آموزان دختر دبيرستان شاهد عصمت قرار گرفت و پس از پر شدن پرسش نامه كدگذاري شده و اطلاعات آن استخراج شد و سپس از طريق كامپيوتر نمودار بشكل نرم افزاري درآمد و درصد فراواني ترسيم گرديد.

۸-۱ مشكلات تحقيق:
از جمله مشكلات اين تحقيق، عدم وجود كتب و تحقيقات و منابع كافي و جديد در زمينة ايثار و تأثير قرآن در حوزه هاي گوناگون اجتماع بود. كتب موجود بيشتر در رابطه با ايثار و نقش آن در ۸ سال دفاع مقدس ايران و نيز ايثار و شهادت طلبي بود. مشكل ديگر نيز، كمبود وقت و تعداد نمونه آماري ۵۰ پرسشنامه (بعد از حذف پرسش نامه هاي ناقص) مي‌باشد.
براي كسب اطلاعات جديد و نيز براي بررسي ايثار در جوامع ديگر، شناخت زيادي از سايت هاي اينترنتي نبود، و فقط تعداد محدودي از سايتهاي موجود استفاده شده است.

۹-۱ ارائه پيشنهادات:
ضمن تشكر از معلم راهنماي گروه، سركار خانم زارع پيشه و مديريت محترم دبيرستان، سركار خانم حسيني كه در اين تحقيق كمال همكاري را با ما داشتند.
از عزيزاني كه تحقيق را مورد بررسي قرار مي دهند، تقاضا داريم كه با تحليل همه جانبة مباحث مطرح شده را از براي نهادي كردن ايثار به عنوان يك فرهنگ در جامعه، هموار نمايند و با مطالعات و پژوهش هاي گسترده تر، زمينه را براي مشاركت بيشتر نوجوانان كه در حدود ۵۰% جامعه را شامل مي شوند، فراهم كنند. به اميد روزي كه شاهد نهادي شدن تمامي ارزش هاي اسلامي و انساني خصوصاً ايثار در جامعه باشيم.
ضمن تشكر از مديريت محترم مدرسه، سركار خانم حسيني و دبير راهنما، سركار خانم زارع پيشه كه در اين تحقيق با ما كمال همكاري را كردند.
از مسؤولين و عزيزان محترمي كه اين تحقيق را مورد بررسي قرار مي دهند خواهشمنديم كه تحقيقات بررسي شده به اشكال مختلف مانند كتب درسي و … در اختيار نسلهاي آينده براي پيشبرد اهداف عالي آيين جمهوري كه ايثار يكي از اصول آن است قرار دهيد و نواقص آن را در اجتماع رفع كنيم تا شاهد پايه گذاري و نهادي شدن اين اصول در جامعه به خصوص در تك تك افراد نسب آينده باشيم تا حداقل آينده اي رو به رشد اميدوار باشيم.
 
۲-تعريف ايثار
يكي از ارزش هاي اخلاقي كه در همه جوامع از اهميت و جايگاه ويژه اي برخوردار است و آن يعني منافع جامعه را بر منافع خود ترجيخ دادن و تجلي آن در عمل شهيد در بالاتري حد است، چرا كه با فدا كردن جان خويش بزرگترين فداكاري و ايثار را براي مردم انجام داده است.
ايثار، برگزيدن و فرض ديگران را به غرض خويش مقدم داشتن منفعت غير را بر مصلحت خود مقدم داشتن و اين كمال سخاوت است …ديگري را در رساندن به منفعت و دفع مضرت بر خود مقدم داشتن و آن نهايت برادري است. 
هم چنين تعاريف را هم براي ايثار بر شمرده اند.
۱- خدا محوري در مقابل خود محوري
۲- ايثار، ترجيح دادن منافع ديگران بر منافع خود (شهادت طلبي عالي ترين درجة ايثار است)
۳- آخرت را بر دنيا ترجيح دادن
۴- اطاعت بي چون و چرا از مقام والاي ولايت تا پاي جان
۵- رجحان ارزش هاي انساني بر منافع شخصي
۶- در مسير كمال حركت دادن تا آنجا كه (شهيد نظر مي‌كند به وجه الله)
۷- صبر و استقامت در مقابل مشكلات براي نيل به اهداف عاليه
۸- سازش ناپذيري در مقابل دشمنان
۹- عزت نفس و زير بار ذلت نرفتن
۱۰- نترسيدن از مرگ 
و مواردي ديگري را كه مي توان به اين مجموعه افزود:
۱۱-ابلاغ فرامين الهي در ترويج و احياي امر به معروف و نهي از منكر
۱۲-تذهيب نفس و كسب فضايل اخلاقي در جهت اشاعة رشد معنوي انسان
۱۳-مقدم داشتن ديگري بر خويشتن 
۱۴-از خودگذشتگي كه از خودگذشتگي صفات مردان شريف و كريم است و تمرين بندگي لازم داشته از ريسمان و اعتقاد ريشه دار صاحبش حكايت دارد.   
  • بازدید : 67 views
  • بدون نظر

دانلود رایگان پایان نامه ایثار-خرید اینترنتی تحقیق ایثار-دانلود رایگان پایان نامه ایثار-دانلود رایگان مقاله ایثار

این فایل در ۱۴۷صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:
۱ بيان مساله 
۱- آيا ايثار تنها گذشتن از جان و مال است؟
۲- آيا ايثار در جامعه ي اسلامي امروز امتياز محسوب مي شود؟
۳- آيا ميزان تاثير ايثار در افراد جامعه زياد است يا كم؟
۴- آيا دانش آموزان در ايثار نقشي دارند؟
۲-۱ اهميت وضرورت مسئله 
فرهنگ ايثار وجانبازي بستر تحولات فرهنگي جامعه از جريان رشد وشكوفايي براي تربيت انسانها وتعالي آنها به سوي قله رفيع انسان كامل است .عزيزان جانباز، پاي بندي خود را به اعتقادات اسلامي با ايثار خون وبا نثار بند بند وجودشان به اثبات رسانيدند.
ما بايد جامعه را به سوي ويژگي هاي جانباز آرماني ،تعالي بخشيم: نه اينكه جانبازان را از اوج ايثارگري تنزل دهيم تحولات سياسي در كشورها وانقلاب هاي كه منجر به تغيير ساختاري نظام ها وحكومت ها مي شوند، داراي ويژگي هاي فرهنگي خاص خود هستند. تغييردر فرهنگ عمومي مردم وجايگزيني فرهنگ جديد به جاي گذشته ،بر خلاف تغييرات سياسي نظامي، كه در مدت نسبتا كوتاهي به وقوع مي پيوندند ومستلزم صرف زماني طولاني است.
در تداوم انقلاب و در مواجه با توطئه هاي مختلف استكبار جهاني وپيش آمدن ابتلائات مختلف جانباختگان مكتب عشق وايثار سر از پاي نشناختن وبا تعالي معنوي وعرفاني در صف مقدم مبارزه با استكبار جهاني وايادي مزدور آن پيشتاز صحنه هاي خون وشرف گرديدند. اوج اين ايثارگريها در ميدان هاي مبارزه حق عليه باطل و در جاي جاي ميهن اسلامي، از كردستان تا خوزستان، در هنگامه خون و خطر وعشق وشرف نمايان گرديد.
در هر جامعه مجموعه اي از نيروهاي مختلف وجود دارند كه در طيف بسيار وسيعي از كفر تا ايمان طبقه بندي مي شوند و در مواجهه با نهضت هاي الهي عكس العملهاي خاص خود را نشان مي دهند. به گونه اي كه پاره اي از مردم تا مرز شهادت وايثار وجان ومال از مباني عقيدتي وارزشهاي مكتبي آن نهضت الهي حمايت مي كنند وعده اي ديگر در موضع كفر والحاد خود،سرسختانه در مقابل آن قرار مي گيرند.
در تداوم انقلاب و در مواجه با توطئه هاي مختلف استكبار جهاني وپيش آمدن ابتلائات مختلف جانباختگان مكتب عشق وايثار سراز پاي نشناختند وبا تعالي معنوي و عرفاني در صف مقدم مبارزه با استكبار جهاني وايادي مزدور آن اقدام كردند.
اين جاست كه وظيفه ي بس خطير جامعه و تمام كساني كه ايثارگران به گردن آنان حق حيات دارند آشكار مي گردد.و اما اين مقوله نيز از دو جهت قابل توجه وبررسي است: يكي آنكه اساسا جامعه بايد دين خود را نسبت به كساني كه با ايثار وجانبازي ،حيات وبقاي جامعه را تضمين كرده اند ادا كردند وكوتاهي وسهل انگاري در انجام اين وظيفه كفران نعمت وناسپاسي وحق ناشناسي است. از جهت ديگر قدرداني نسبت به ايثارگران نشانه ي تلاش وايثار خود قرارداده بود ونظام اسلامي ما نيز در تمام برنامه ريزي ها وجهت گيري هاي فرهنگي،سياسي، اقتصادي و..
اين هدف مقدس را نصب العين قرار داده است. از اين ديدگاه ايثار وجان فشاني در راه تحقق آرمان ها وتثبيت ارزش هاي الهي، مقدم بر هر خدمت و حركتي به شمار مي آيد، چه، در پرتو ايثار وفداكاري است كه امنيت جامعه ي اسلامي در قبال توطئه هاي دشمنان تضمين شده زمينه مناسب براي ساختن يك جامعه ي نمونه ي قرآني فراهم مي گردد.
  • بازدید : 48 views
  • بدون نظر
این فایل در ۱۸۳صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:

آنچه را که در پیش داریم تاریخ سراسر حماسه دلاوری دیگر است که در نبردهای مختلف، فرماندهی نیروهای اسلام را عهده دار بود و با آشوبگران و منافقان سرسختانه مبارزه کرد و همیشه برای رفتن به جبهه پیشقدم و آماده بود.
(معقل بن قیس) فرمانده رشید و مشاور تیزبینی برای فرماندهی کل سپاه اسلام بود و در صحنه های نبرد با خطابه های آتشین خود، توان رزمی نیروها را بالا می برد. او مرد جهاد و مبارزه بود و در دفاع از حاکمیت حق لحظه ای سستی نکرد تا سرانجام به خوزعظیم شهادت نائل گشت. (معقل بن قیس) سردار بزرگ اسلام در یکی از خانواده های قبیله ی (بنی یرموع) به دنیا آمد. وی آخرین سالهای حیات پیامبر (ص) را درک کرد، ولی به خاطر عواملی نتوانست در محضر رسول خدا (ص) راه یابد. دوران کودکی (معقل بن قیس) در محیطی پاک و جامعه ای اسلامی و آکنده از این ایمان و فداکاری سپری کرد.
معقل در مکتب امام علی (ع) پرورش یافت و با بهره گیری از تعلیمات آن بزرگوار به مقامی والا رسید. سرداری رشید، فداکار، سخت کوش و بانفوذ و نسبت به دشمنان امام علی(ع) سخت گیر بود. او علاوه بر اینکه شیفته و پیرو راستین مولا علی (ع) بود. در میدانهای نبرد همانند سربازی فداکار از فرمانهای آن حضرت اطاعت می کرد. معقل در جنگ صفین، مسئولیت بسیج مردم و مبارزه با سازشکاران و فرماندهی شش طائفه بزرگ تمیم، زبه، رباب قریش، کنانه و اسد را بر عهده داشت. صحنه هایی از تاریخ را که حضور متعهدانه ی او را در راستای دفاع از حق نشان می دهد می آوریم.
بسترهای فرهنگی ایثار و شهادت
حجت الاسلام و المسلمین دکتر حمید پارسانیا
مسأله مشارکت، ایثار و شهادت، یک عمل، فعل و رفتار انسانی است که در ظرف معانی ای که انسان با آنها انس دارد و در حوزه ی فرهنگ و زندگی فردی و اجتماعی او حاضر است شکل می گیرد. در این صحبت سعی می کنیم این امر را در قالب دو فرهنگ، به صورت مقایسه ای تقدیم کنم.
فرهنگهایی که امروز به صورت قطبهای تمدنی در رقابات با همدیگر قرار می گیرند یکی در دنیای غرب و دیگری در دنیای اسلام است. در درون فرهنگ لایه های مختلفی وجود دارد و رفتار و اعمال انسان که در پایین ترین بخش فرهنگ و در افق تمدن بروز و ظهور پیدا می کند ریشه در همه ی آن لایه ها دارد. عمیق ترین لایه آن معانی هستند که در مرتبه ی بعد به صورت هنر و ادبیات تمثل پیدا می کنند و در نهایت به صورت فعل و رفتار اسوه های فرهنگی تجسم می یابند و مسأله مشارکت، مسأله ایثار و اوج ایثار که شهادت است در درون هر فرهنگی از همین زمینه ها بهره می برد. در دنیای مدرن که ابتدا بحث را در این محور به انجام می رسانیم یک معانی خاصی در حوزه ی هستی شناسی انسان شناسی و حتی مبانی معرفت شناسی دارد که سر سلسله این حرکت به این ابعاد باز می گردد. انسان و عقلانیتی که در آنجاست یک تعریف ویژه ای را برای انسان و جهان به دنبال می آورد. انسان در یک هستی طبیعی و دنیوی مورد نظر قرار می گیرد و به محاسبه گذاشته می شود و عقلانیت در همین چارچوب هدفمند کار می کند و کنش و رفتار دیگران باید در همین چارچوب معنا پیدا کند. اگر از خودگذشتن وجود دارد در ازای پاسخی است که در همین فضا شکل بگیرد و پیدا شود و لذا آنجا بیشتر نوعی تعامل و مشارکت است. تعریفی را که هابز از ایشان می دهد در فضای اندیشه ی سیاسی دنیای غرب به صور مختلفی تداوم پیدا می کند. انسانها گرگهایی هستند که مراقب همدیگر می شوند و بالاخره باید با یک نظام بیرونی در محاسباتی که دارند تعامل کنند. این حوزه عقلانیت پیش از این کشش ندارد و اگر انسانی بخواهد از خود بگذرد و به نفع دیگری ایثار کند «و یوثرون علی انفسهم و لو کان بهم خصاصه» یعنی این گونه رفتار را اگر بخواهد انجام دهد در چارچوب عقلانیت مدرن تفسیرپذیر نیست و باید نوعی فریب یا نوعی تقلب باشد.
در اندیشه دورکیم می بینیم وقتی او می خواهد از خودگذشتن را تفسیر کند در رقابت دو نفس از آن یاد می کند. یکی نفس خود انسان و دیگری نیز وجدان جمعی است وقتی که انسان ایثار می کند و به صحنه ی شهادت باز می گردد او این را چیزی پیش از خودکشی یاد نمی کند و برای خودکشی اقسامی را بر می شمرد.
در دنیای اسلام می بینیم که مسأله مشارکت و ایثار چگونه و به چه نحوی است و حقیقت مطلقی است که حضور دارد چندان که غیرتش غیر را در جهان باقی نمی گذارد متن حقیقت عالم است و آنچه در چنین عالمی است جزء آیه و نشانه و ارائه و حکایت آن جمال و کمال نامحدود و نامتناهی نمی تواند باشد و انسان خلیفه ی این خداوند سبحان است و در اینجا در تبعید است او تا به آن وطن و موطن اصلی خود باز نگردد غریب و بیگانه است و سعادت و فلاح او در بازگشت به آن هدف نامتناهی و نامحدود است که تأمین می شود.
وقتی این گونه می شود که عاقلانه ترین رفتار این است که در رفتارهای خود آن هدف را جستجو کند و به دنبال هدفهای دنیوی محدود نباشد و با تعامل در رفتار و اعمالی که با انسانهای دیگر دارد وقتی که بخواهد طرفش و هدفش را در معاملات اینجا و مشارکتها این گونه ببیند این رفتار معقول به حساب نمی آید.
درباره شهید داریم وقتی که اولین قطره خون او به زمین می رسد نظر به وجه اله می کند. وجه اله چیست؟ این ذوالجلال و الاکرام وصف رب نیست بلکه وصف وجه هست و در این فرهنگ انسانهای بلندهمت پرورده می شوند و در جامعه ای که چنین فرهنگی وجود دارد اگر ما به دنبال مشارکت مردم و حضور جدی آنها هستیم به یقین باید از این ذخیره فرهنگی تغذیه کنیم و اگر خدایی نکرده به دنبال آن باشیم که از نوعی رفتار که در یک چارچوب فرهنگ دیگری معنادار است و جزء آن نمی تواند باشد الگو بگیریم آن موقع به طور مسلم با واکنش و عکس العمل مطابق آن مواجه می شویم.
راهبری فرهنگ ایثار و شهادت
سرهنگ عبدا… رفیعی
شهادت و ایثار در فلسفه ی انسان شناسی ما مفاهیم و نیز معنای خاص و ویژه دارد. واژه مقدس شهید بزرگترین بار مفهوم و معنی را برای آنچه که می خواهیم دربردارد.
شهید در لغت به معنای حاضر، ناظر، آگاه، آگاهی دهنده، خبردهنده راستین و امین، آگاه، محسوس و مشهور کسی که همه چشم ها به او است و بالاخره به معنای نمونه، الگو و سرمشق است. شهادت در فرهنگ ما و مذهب ما یک حادثه ی خونین و ناگوار نیست ولی در مذاهب دیگر و تاریخ اقوام آنها شهادت عبارت است از قربانی شدن قهرمانان که در جنگها و نزاع ها به دست دشمنانشان کشته شدند و لذا این یک حادثه غم انگیز مصیبت باری است اما در فرهنگ کلی ما شهادت مرگی نیست که دشمن ما بر رزمنده است تحمیل کند بلکه شهادت مرگ دلخواهی است که سرباز اسلام با همه آگاهی ها و همه منطق و شعور خود آن را انتخاب می کند. شهادت یعنی کشته شده در راه عقیده و در اصطلاح حدیث و همچنین در تاریخ و ادبیات اسلامی به کشته شدن ضمن جهاد در راه خدا به دست مخالفین دین گفته می شود. شهادت شامل دو رکن اصلی است یکی که در راه خدا یا فی سبیل ا… باشد هدف مقدس باشد و انسان بخواهد جان خود را فدای هدف نماید. دیگر آن که آگاهانه صورت پذیرفته باشد. نشاط، شهادت یا روحیه ی شهادت طلبی چنین که در بین مسلمانان صدر اسلام وجود داشت در نهضت های اسلامی کنونی نیز مشهود است. اما ایثار یا غیرخواهی با به عبارت کلی و عام از خودگذشتگی نظریه ای است مبتنی بر این اصل که انسان در خطرات خود گرایش به دیگرخواهی دارد و باید منافع خود را فدای جمع کند. تعارف زیر در مورد ایثار صدق دارند؟
۱- گذشت و انصراف از جان و مال و خویشاوند.
۲- امنیت شخصی و آسودگی مقام به خاطر عدالت حق، حقیقت، و منافع جامعه.
۳- بخشیدن همه چیز و گرفتن همه چیز.
۴- برتر و مقدم داشتن دیگر نسبت به خود و …
حضرت امام خمینی (ره) در مورد شهدا چنین فرموده اند.
خانواده های شهدا تا همیشه ی تاریخ این مشعل داران راه اولیاء، افتخار روشنایی طریق الی ا… را به عهده گرفته اند. مجروحان و معلولان، خود چراغ هدایتی شده اند که در گوشه گوشه این مرز و بوم به دین جاودان، راه رسیدن به سعادت آخر را نشان می دهند راه رسیدن به خدای کعبه را. اسرای در چنگال دژخیمان خود سرود آزادی هستند و احراز جهان آن را زمزمه می کنند. مفقودان عزیز، محور دریای بیکران خداوندی هستند و فقرای ذاتی دنیای درون در حسرت مقام والایشان در حیرت هستند. از شهدا که نمی شود چیزی گفت. شهدا شمع محفل دوستان هستند.
شهدا در قهقهه ی مستانشان و در شادی وصولشان نزد پروردگارشان روزی دهنده هستند و از نفوذ مطمئنه ای هستند که مورد خطاب پروردگارند. اینجا صحبت عشق است و عشق و قلم در ترسیمش بر خود می شکافد.

سخن امام علی در مورد جهاد و ایثار و شهادت
حضرت امام علی (ع) ایثار و شهادت فرموده اند: (ایثار: در رحمت الهی است که تنها بر روی بندگان ویژه خداوند باز می شود و من شب و روز شما را به ایثار و مبارزه دعوت می کنم و پیوسته نغمه جانبازی و فداکاری را در گوشهای شما می نوازم.
ریشه ی ایثار و شهادت
امروز برای آنکه فرهنگ گسترده شهادت در جامعه ایران نفوذ کرده و دیگر زمان برای شناخت آن بی مفهوم است. سخن گفتن مشکل است بخصوص در سیطره فرهنگ ایثار و شهادت، ولی حرکت سخت است و آن به خاطر این است که بضاعت علمی و قدرت فکری من اجازه چنین کاری نمی دهد. محورهای گوناگونی وجود دارد که باید شهادت را بیشتر شناخت یکی اینکه شهادت را به عنوان یک مسأله فکری، علمی و فلسفی و … مطرح کرد و در این حال باید فقط اندیشید و استدلال کرد و تنها از قدرت علم و منطق مدد گرفت و از سوی دیگر حماسه ی شهادت و آنچه که شهادت تداعی می کند به قدری احساسی و هیجان انگیز و عاشقانه است که روح را به آتش می کشد و منطق را فلج می کند و قدرت ناطقه را ضعیف و اندیشیدن را دشوار می کند. اگرچه شهادت آمیزه ای است از یک عشق شعله ور و یک حکمت عمیق و پیچیده که این دو را با هم نتوان بیان کرد و در نتیجه حق سخن ادا نمی شود.
دفاع مقدس ایران اسلامی که سرشار از ایثار و شهادت بود از مردم و بازدمش افتخار آفرینی و عزتمندی متجلی شد . مردم دلیر و نجیب ایران با استقامت و پایمردی در جنگ و تهاجم همه جانبه هشت ساله تفسیر دیگری از ایثار و شهادت و عدالت ، شجاعت و ایمان را برای جهانیان ارائه نمودند و اصولا جنگ ایران تفسیر آیه های عزت، افتخار و شرف بود و گسترش عدالت و ایمان در جهان.
ناسپاسی محض است که با درک این همه ایثار، شهادت و استقامت اگر در ذهنمان حتی حلجان کند که چراغ اقتدار و عزت ما در جنگ و یا به نوعی دفاع بی فروغ شد. بر عکس ملت ایران در این دفاع مقدس علم عزت و سرافرازی را با تمام قدرت در قله های افتخار نشاندند که تا در طول تاریخ نورافشانی خواهد کرد. در اوضاع وانفسای تاریخ معاصر که درخت هرز ستم در باورها ریشه ی گسترده ی ظلم و ستیزی و ستم سوزی با فرهنگ ایثار و شهادت در دفاع مقدس الگوی پرافتخاری بود که فروغ خود باوری را در دلهای هراس خورده تابانید و درد بی خویشی و بی هویتی را بر کند.
فرهنگ ایثار و شهادت در طول هشت سال دفاع مقدس نیروهای توانمند و پر قدرت نظامی در مقابله با استکبار جهانی همت والای خود را مصروف دفاع از ارزشهای دینی و ملی نمودند با این وجود مشاهده می شود از این رهگذر حرکت های غیر استکباری مستضعفان را در ساختار بین المللی در اقصی نقاط جهان عمومیت بخشیدند که روز به روز بر اوج شتاب و وسعت این حرکت ها افزوده می شود. حال باید ملاحظه کرد این تفکر از کجا شروع شده است و به آن اصول تکیه داد و لذا نمایانگر این تفکرات از کلمه جهاد است که در دین مبین و مقدس اسلام قداست خاص خود را دارد.
جهاد و ایثار در اسلام
آنچه که از فرهنگ ایثار و شهادت بر می آید قطره ای از مبانی جهاد در دین اسلام است. انسان به حکم عاطفه انسان دوستی، جنگ را یک اقدام وحشیانه و غیر انسانی می داند، لذا انسان جنگ را در شرایط عادی محکم و تقبیح می کند و این یک احساس بشری است.
دین مقدس اسلام که دین خطری و طبیعی است، به این واقعیات اعتراف دارد و جنگ را از نظر طبیعت بشری نیز سنجیده و می گوید جهاد بر شما واجب گردیده و حال آنکه برای ما موجب دشواری و کراهت است

عتیقه زیرخاکی گنج