• بازدید : 37 views
  • بدون نظر
این فایل در ۵۶صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:

تعريف شيمي آلي: 
بخشي از علم شيمي است  كه به بررسي تركيبات آالي مي پردازد از شيمي آلي گويند . 
تركيبات آلي : 
تركيباتي هستند كه منشا حياتي داشته و در بدن موجودات زنده موجودات زنده سنتز ميشوند مانند  قندها ، الكل ها ، پروتئين ها ، چربي ها و ويتامين ها و….
تركيبات معدني: 
تركيبات معدني به تركيباتي اطلاق مي شود كه منشا غير حياتي دارد و بيشتر در پوسته زمين و معادن به دست مي آيند . 
تركيبات آلي و معدني تقاوت هاي زيادي با يكديگر دارند ولي به طور كلي ميتوان تفاوت هاي اصلي آن ها رابصورت زير بيان كرد : 
۱- عناصر تشكيل دهنده تركيبات آلي محدود است يعني بجز كربن كه درتمام تركيبات آلي وجود دارد مي توانند شامل هيدروژن – اكسيژن – نيتروژن و هالوژن ها باشند . 
گاهي اوقات نيز داراي گوگرد S و فسفر P هستند در حالي كه در ساختمان تركيبات معدني همه عناصر مي توانند شركت كنند . 
۲- تعدادتركيبات شناخته شده آلي به مراتب بيشتر از  تركيبات معدني است به طوري كه حدود ۵/۳ ميليون تركيب آلي شناخته شده است در حالي كه تركيبات معدني از چند ده هزار ( حدود ۳۵۰۰۰) تجاوز نمي كنند . ( به علت ميل تركيبي زياد c (c-c-c ) 
۳- نيروي بين مولكول هاي تركيبات آلي نيروي واندروالس بود و پيوند  بين اتم ها پيوند كووالنس است بدين ترتيب تركيبات آلي نقطه ذوب و جوش نسبتا كمي دارند در حالي كه در اغلب تركيبات معدني پيوند يوني وجود دارد و داراي نقطه ذوب و جوش بالايي هستند . 
۴- تركيبات آلي در مجاورت حرارت تجزيه مي شوند و در حضور اكسيژن مي سوزند و گاز   توليد مي كنند در حالي كه تركيبات معدني درمقابل حرارت پايدارند و نمي سوزند .  
۵- سرعت واكنش هاي آلي كم است و براي انجام شدن آن نياز به كاتاليزور يا حرارت دارند درحالي كه تركيبات معدني داراي واكنش هاي سريع هستند . 
انواع فرمول در شيمي آلي : 
در شيمي آلي فرمول هاي مختلفي وجود دارد كه به بررسي برخي از آنها مي پردازيم : 
۱- فرمول عمومي : 
اين فرمول براي يك يا چند خانواده از تركيبات آلي مورد استفاده قرار مي گيرد و نشان دهنده عناصر تشكيل دهنده تركيب آلي و نسبت هاي بين آن ها ميشود به عنوان مثال : فرمول عمومي آلكانها « » است كه نشان مي دهد هيدورژن ها هميشه ۲ واحد ازدوبرابر كربن ها بيشتر است . 
۲- فرمول مولكولي ( بسته ) : 
اين فرمول براي نشا ن دادن يكي يا چند تركيبات مورد استفاده قرار مي گيرد و علاوه برعناصر سازنده تعداد واقعي اتم ها را نشان مي دهد مثلا  نشان مي دهد كه بوتان داراي ۴ اتم كربن و ۱۰ اتم هيدروژن است . 
۳- فرمول ساختماني ( باز –گسترده ) : 
اين فرمول علاوه بر عناصر سازنده و تعداد اتم ها نحوه اتصال اتم ها را به يكديگر نشان مي دهد به عنوان مثال : بوتان مي تواند داراي دو فرمول ساختماني زير باشد . 
   
۴-فرمول نيمه باز : 
فرمول نيمه باز نيز بيان گر مواردي است كه در فرمول باز وجود دارد با اين تفاوت كه در اين فرمول پيوند هيدروژن ها را به صورت بسته مي نويسيم تا جاي كمتري را اشغال كند و راحت تر باشد . 
 
۵-فرمول خام يا تجربي : 
اين فرمول نشان دهنده عناصر يك تركيب و نسبت ساده شده بين آنها مي باشد مثلا فرمول خام CH نشان ميدهد كه تركيب داراي دو عنصر هيدروژن و كربن با نسبت هاي برابر است كه
 مي تواند به تركيبي مثل بنزن  يا استيلن  يا  تعلق داشته باشد . 
انواع ايزومرها : 
ايزومرها به طور كلي به دو دسته ايزومرهاي ساختماني و ايزومرهاي فضايي تقسيم مي شوند : 
۱-ايزومرهاي ساختماني : 
ايزومرهايي كه داراي فرمول بسته يكسان و فرمول باز متفاوت هستند ايزومرهاي ساختماني ناميده ميشوند اين ايزومرها خود به دو دسته تقسيم مي شوند : 
الف ) ايزومرهاي اسكلتي : به نوعي از ايزومرهاي ساختماني گفته مي شود كه تفاوت آنها در زنجيز كربني ( اسكلت كربني آن ها مي باشد ) مانند 
بوتان نرمال 
ايزوبوتان 
ب) ايزومرموضعي : به دسته اي از ايزومرهاي ساختماني كه اختلاف آنها در محل قرار گرفتن پيوند هاي غير اشباع و يا گروههاي عاملي است گفته ميشود . 
۲-بوتن ۱ – بوتن 
۲پروپانون اپروپانول 
ج) ايزومرهاي عاملي : ايزومرهاي ساختماني كه تفاوت آنها در گروههاي عاملي آن ها 
مي باشد ايزومرعاملي ناميده مي شود الكل ها و اترها – آلرهيدها وكتول ها و استرها دو به دو با يكديگر ايزومر عاملي اند . 
دي  متيل اتر   اتانول 
ايزومرهاي فضايي (استريوايزومرها ) : 
تركيباتي كه اختلاف آن ها از نحوه قرار گرفتن اتم هايشان در فضا مي باشداستريو ايزومر يا ايزومر فضايي ناميده ميشوند ايزومرهاي فضايي به سه دسته تقسيم مي شوند : 
۱) ايزومرهاي كنفورماسيون ( مربوط به آلكان ها ) 
۲) هندسي ( مربوط به آلكن ها ) 
۳) نوري ( كنگوراسيون مربوط به استريوشيمي ) 
انواع واكنش در شيمي آلي : 
۱- جانشيني : (سير شده = آلكان )  
۲- افزايش : ( سير نشده )  


انواع واكنش در شيمي آلي : 
۱- جانشيني : اين نوع واكنش بيشتر درتركيبات يد شده از آن جمله آلكان ها مشاهده 
مي شود ودراين نوع واكنش اتم يا اتم ها جاي خود را با اتم يا اتم ديگر عوض مي كند 
 
۲-واكنش هاي افزايش : اين نوع واكنش نيز مختص تركيبات سير نشده مي باشد در اين واكنش ها پيوند دو گانه يا سه گانه شكسته شده واتم يا گروهي ازاتم يا گروهي از اتم ها به كربن هاي پيوندهايي غير اشباع اضافه مي شوند متداولترين واكنشهاي آلكن ها و آلكين ها واكنش هاي افزايشي است . 
 
۳-واكنش هاي حذفي : 
در برخي از واكنش ها چند اتم بايكديگر به شكل يك مولكول درآمده و تركيب را ترك مي كنند در چنين حالتي پيوند هاي غير اشباع تشكيل مي شود اين واكنش ها را واكنش حذفي مينامند .الكل ها و آلكيل ها هاليدها دو گروه از تركيبات آلي هستند كه به راحتي در واكنش هاي حذفي شركت مي كنند . 
الكل ها
آلكيل  هاليدها 


۴-تركيب : واكنش هايي كه در آن دويا چند تركيب كوچك تر با يكديگر واكنش داده و تركيب بزرگتري را ايجاد مي كنند واكنش تركيب ناميده مي شوند . 
 
۵-تجزيه : واكنشهايي را كه در طي آن ها يك مولكول بزرگتر و پيچيده تر به مولكول هاي كوچك تر و ساده تر تبديل مي شود واكنش تجزيه مي نامند . اين واكنش ها انواع مختلفي دارند و … 
شرايطي متفاوت انجام مي شوند : 
آزمايشگاه پيروليز
پالايشگاه كراكينگ 
۴- سوختن : واكنشي است كه تمام تركيبات آلي در آن شركت مي كنند بدين ترتيب كه تركيبات آلي در حضور اكسيژن كافي مي سوزند و گاز دي اكسيد كربن و آب و مقدار قابل توجهي انرژي توليد مي كنند كه ازاين انرژي به صورت هاي مختلفي استفاده 
مي شوند . 
ايز : پيوند شكستن هتروليز: شكستن ناهمگن و غير يكنواخت 
هموليز : شكستن يكنواخت و همگن 
راديكال = به اتم يا گروهي از اتمها گفته ميشود كه داراي الكترون منفرد يا جفت نشده 
مي باشند . 
بسيار فعال بوده ــــ به سرعت در واكنشهاي شيميايي شركت مي كنند . 
انواع شكستگي پيوند : 
۱- هموليز ( شكستگي يكنواخت ) : در اين نوع شكستگي پيوند الكترون هاي پيوندي به طور يكسان و برابر بين اتم ها توزيع مي شوند و بدين ترتيب راديكال تشكيل مي شود
 ( راديكال به اتم يا گروهي از اتم ها گفته ميشود كه داراي الكترون هاي منفرد يا جفت شده مي باشند ) راديكالها بسيار فعال بوده و به سرعت در واكنش هاي شيميايي شركت مي كنند . 
 به طور مساوي مي شكنند 

۲- هتروليز ( شكستگي غير يكنواخت ) : در اين نوع شكستگي الكترون هاي پيوندي را يكي از اتمها مي گيرد و اتم ديگر سهمي از الكترون هاي پيوندي نمي برد بدين ترتيب محصول اين نوع شكستگي يون هاي مثبت و منفي خواهد بود . 
  
طبقه بندي انواع تركيبات آلي : 
براي طبقه بندي تركيبات آلي روش هاي مختلفي وجود دارد ولي بهترين روش تقسيم بندي تركيبات آلي براساس اتم هاي سازنده تركيب آلي است بدين ترتيب تركيبات آلي را مي توان به دسته هاي زيرتقسيم كرد . 

عتیقه زیرخاکی گنج