• بازدید : 37 views
  • بدون نظر
این فایل در ۹۳صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:

قبل از انجام هر تعميري يا باز کردن قسمتي از موتور، لازم است که از معيوب بودن آن قسمت کاملا مطمئن بوده زيرا باز کردن هر نقطه اي، سبب هزينه و صرف وقت زيادي است چه بسا که اصلا احتياجي به تعمير آن نبوده و يا در صورت، لزوم با اندک کاري مي شد عيب را برطرف نمود. مخصوصا تعمير اساسي موتور که مستلزم هزينه هاي زيادي از قبيل خريد لوازم يدکي، اجرت تراشکاري و بالاخره مزد تعمير آن مي باشد.
لازم به تذکر است که امروزه با کمبود لوازم يدکي و بالا بردن دستمزدها، بهتر است که قبل از هر اقدام، آزمايشات لازم را انجام داد تا عيب موتور معلوم گردد و هم چنين از وجود قطعه مورد نظر در بازار و يا امکان تعمير آن در محل خاطر جمع شد.
لذا در اين فصل آزمايش هاي لازم و عوامل موثر در عمر موتور و همچنين موقع تعمير موتور اتومبيل به طور اختصار ذکر شده است. بايد توجه داشت که هر تعميرکاري بايد به عيب يابي موتور به طور کامل آشنا باشد تا براي هر عيب جزئي، وقت و هزينه بيشتري را صرف نکند.
هر موقع که احساس شود، سرعت و شتاب اتومبيل در جاده هاي مسطح کم شده و يا در جاده هائي با سراشيبي تند و کوهستاني کشش آن ضعيف و احتياج به تعويض دنده پايين داشته باشد (به فرض اينکه جعبه دنده کاملا سالم بوده و ترمزها به حالت آزاد و ساير قسمت هاي اصلي موتور نيز در حالت تنظيم باشد)، معلوم مي شود که قدرت کشش موتور کم شده و علت آن سائيده شدن سيلندرها و پيستون ها و رينگ هاي پيستون بوده و يا اينکه عيب از مکانيزم سوپاپ ها مي باشد.
۲٫ افزايش مصرف روغن موتور
اگر موتور اتومبيل براي مدت طولاني روغن کم کند، در صورتي که از قسمت هاي مختلف آن از قبيل واشرها، کاسه نمدها، پيچ تخليه روغن کارتر، لوله هاي اتصال روغن، اطراف فيلتر، محفظه کلاچ (هاوزينگ کلاچ)، نشست روغن مشاهده نشود. دليل روغن سوزي موتور بوده و به اين معني که روغن ديواره سيلندرها، از اطراف رينگ هاي پيستون و سيلندر گذشته و به قسمت بالاي سيلندر يا محفظه احتراق مي رسد (در اثر سائيده شدن پيستون ها، رينگ ها، سيلندرها و زياد شدن فاصله دهانه رينگ ها). اين روغن در محفظه احتراق همراه با مخلوط هوا و بنزين سوخته و از اگزوز اتومبيل خارج مي شود. واضح است که از چنين موتوري هميشه دود غليظ از اگزوز آن خارج خواهد شد (به فرض اينکه روغن موتور بيش از اندازه لازم نباشد خط بالائي  ميل اندازه گير روغن)
يکي ديگر از علل کم شدن روغن موتور و روغن سوزي، ورود روغن از فاصله بين ساقه سوپاپ و گايد سوپاپ (گيت) به اطاقک احتراق مي باشد. معمولا بوسيله کلاهک هاي لاستيکي فنردار که برروي ساقه سوپاپ قرار مي گيرد و يا اورينگ هاي  داخل گايد سوپاپ (گيت)، از ورود روغن به داخل محفظه احتراق جلوگيري مي شود. همچنين به علت خلاصي زياد (بين ساقه سوپاپ و گايد)، روغن در زمان مکش موتور از اين فاصله عبور نموده و به محفظه احتراق مي رسد، اين روغن پس از سوختن در سطح سوپاپ و ساقه سوپاپ به صورت دوده باقي مي ماند.
به طور کلي طرز تشخيص روغن سوزي بدين شرح است که موتور را روشن کرده و مدتي رد دور آرام کار مي کند، در ين حالت با فشار دادن پدال گاز، دودهاي آغشته به روغن از اگزوز آن خارج مي شود، که با گرفتن دست جلو اگزوز بوي روغن سوخته، استشمام مي گردد.
توجه: موتورهاي تازه تعمير که هنوز رينگ ها و سوپاپ هاي آن آب بندي نشده است از اگزوز آن دود آغشته به روغن خارج مي شود که به تدريج کم شده و از بين مي رود.
ضمنا براي تشخيص روغن سوزي موتورها، مي توان درب محل ريختن روغن را برداشته و در صورت مشاهده کمپرس و يا استشمام بوي روغن سوخته، روغن سوزي موتور را فهميد.
۳٫ کم شدن کمپرس سيلندرهاي موتور
ساده ترين روش براي تشخيص وضعيت کمپرس سيلندرها، اين است که موتور را پس از مدتي کار خاموش نموده و به آرامي با هندل مي چرخانند، در صورتي که موتور براحتي برگردد، معلوم مي شود که کمپرس سيلندر از اطراف رينگ هاي پيستون و سيلندر و يا سوپاپ ها خارج مي شود. لذا بايد نسبت به تعمير موتور اقدام شود.
هم چنين با استفاده از دستگاه کمپرس سنج نيز مي توان مقدار دقيق کمپرس هر يک از سيلندرها را مشخص نموده و با رقمي که در کتابچه راهنماي تعميرات موتور نوشته شده مقايسه کرده و وضعيت کمپرس موتور ار معلوم نمود.
به طور کلي رقم ۱۰۰-۱۵۰ (پوند براينچ مربع) براي موتورهاي بنزيني قابل قبول است.
براي استفاده از کمپرس سنج، شمع هاي موتور را باز کرده و به ترتيب از سيلندر شماره يک شروع مي کنند، مقدار کمپرس هر سيلندر را برروي کاغذ يادداشت مي نمايند (توجه شود که لاستيک سر کمپرس سنج سالم بوده و به طور صحيح در جاي شمع قرار گفته باشد و همچنين موتور بايستي با استارت چرخانيده شود). در موقع خواندن اندازه کمپرس بايستي بيشترين رقمي را که برروي صفحه کمپرس سنج خوانده مي شود يادداشت گردد. اين عمل را مي توان براي کليه سيلندرهاي موتور انجام داد.
اگر مقدار کمپرس خوانده شده کمتر از مقدار اصلي (رقم مندرج در قسمت مشخصات فني موتور) باشد. علتش نفوذ کمپرس از اطراف رينگ هاي پيستون يا سوپاپ ها واشر سر سيلندر خواهد بود. لذا با اندازه يک قاشق سوپ خوري روغن موتور از محل شمع ها، بوسيله سرنگ در بالاي پيستوني که کمپرس کمي دارد مي ريزند.اين عمل سبب آب بندي موقت رينگ ها شده و کمپرس را نگه مي دارد. اگر در آزمايش بعدي مقدار کمپرس سيلندر مورد بحث افزايش پيدا کند، عيب هاي زير را مي توان پيش بيني نمود:
ساييده شدن رينگ هاي پيستون، ديواره سيلندر و پيستون ها، هم چنين شکستگي رينگ هاي پيستون يا چسبيدن رينگ در شيار مربوطه .
در صورتي که با اضافه کردن روغن، کمپرس سيلندر زياد شود، همانطوري که در پيش گفته شد عيب از مکانيزم سوپاپ ها بوده و ممکن است در قسمت هاي زير مشاهده شود:
شکستگي فنر سوپاپ، ميزان نبودن اندازه فيلر سوپاپ، چسبيدن سوپاپ ها، خوردگي با سوختن نشيمن سوپاپ، سائيدگي خيز بادامک ميل سوپاپ، سائيده شدن تاپت سوپاپ ها و بالاخره سوختگي واشر سرسيلندر.
اگر کمپرس دو سيلندر مجاور هم، اختلاف زاد داشته باشند، لازم است که ابتداء پيچ هاي سرسيلندر را سفت نموده و دوباره مقدار کمپرس سيلندرها را اندازه گرفت، در صورتي که باز هم کمپرس سيلندر کم باشد، بايستي واشر سرسيلندر را عوض نمود (معمولا ۱۰% اختلاف کمپرس سيلندرها قابل قبول است)
توجه: آزمايش کمپرس سيلندرها بايستي موقعيت انجام گيرد که موتور گرم است، زيرا در غير اين صورت روغن موتور حالت چسبندگي داشته و به علت روان کار نکردن موتور نتيجه مطلوب بدست نخواهد آمد.
۴٫ افزايش صداي موتور
افزايش صداي موتور اتومبيل ها ممکن است در اثر کرا کردن و به مرور زمان به تدريج افزايش يابد. اين صداها بيشتر از چرخ دنده ها يا زنجير سوپاپ، تاپت هاي سوپاپ، پيستون ها، رينگ ها، شاتون ها، ياتاقان هاي ثابت و متحرک ميل لنگ، گجن پين ها بوده و يا ممکن است از قسمت هاي ديگر موتور نيز باشد.
براي تشخيص صدا از دستگاه تقويت صدا (استاتسکوپ) که شبيه گوشي دکترها است مي توان استفاده کرد. هم چنين بوسيله يک عدد پيچ گوشتي بزرگ يا يک تکه چوب خشک که يک سر آن را برروي قطعه مورد نظر و سر ديگر آن را به گوش تکيه داده و با مقايسه صداي هر قطعه با صداي قطعات مشابه، فرسودگي يا عيب هر قطعه را مشخص مي کند. لازم به تذکر است که قر قطعه معيوب صداي مخصوص به خود را داشته و در اثر تجربه مي توان قطعه معيوب را تشخيص داد.
۵٫ کم شدن فشار روغن
علت کم شدن فشار روغن ممکن است به دليل زير باشد:
سائيدگي دنده هاي اويل پمپ يا ضعيف بودن فنر سوپاپ برگردان روغن، ترکيدگي يا شکستگي يا گرفتگي لوله هاي روغن (به علت رسوبات مواد ته نشسته) و نيز به دليل کم بودن روغن درکارتر يا رقيق بودن روغن موتور باشد.
هم چنين زيادي خلاصي ياتاقان ها نيز سبب مي شود که اويل پمپ نتواند باندازه کافي روغن به ياتاقان ها برساند. در نتيجه ياتاقان آخري به علت کمبود روغن صدمه مي بيند که اصطلاحا ياتاقان سوزي يا گريپاژ گفته مي شود.
در صورت روغن سوزي، بايستي ياتاقان ها عوض شده و ميل لنگ مورد بازديد قرار گيرد.
فشار روغن ياتاقان ها، بوسيله فشار سنج روغن برحسب پوند براينچ مربع   با کيلوگرم بر سانتيمتر مربع  نشان داده مي شود (معمولا اين فشار ۳۰-۶۰ پوند بر اينچ مربع با ۲-۴ کيلوگرم بر سانتيمتر مربع مي باشد.
فشار روغن موتور بوسيله لامپ روغن نيز که در داشبورد اتومبيل قرار گرفته مشخص مي گردد در صورتي که فشار روغن باندازه کافي باشد لامپ روغن خاموش شده و در صورت کم بودن فشار، لامپ روشن خواهد شد.
۶٫ عواملي که در عمر موتور تاثير دارند.
۱٫ نگهداري: اگر از موتور اتومبيل خوب نگهداري شده و توصيه هاي کارخانجات سازنده رعايت گردد، عمر آن زياد شده و صاحب اتومبيل مدت ها بدون ناراحتي از موتور اتومبيل خود استفاده خواهد کرد. نگهداري هاي لازم اصولا در کتابچه راهنماي اتومبيل نوشته شده و به طور خلاصه در اينجا ذکر مي شود:
تعويض روغن و فيلتر روغن (اين کار بايستي به طور منظم انجام گرفته و از روغن مناسب فصل استفاده شود)، تميز کردن صافي هوا (هواکش موتور)، تنظيم تسمه پروانه، فيلرگيري سوپاپ ها، تميز کردن کاربوراتور و تنظيم ميزان هوا و بنزين (به وسيله پيچ تنظيم)، اندازه گيري فاصله دهانه پلاتين ها و شمع ها، تنظيم دلکو (آوانس و ريتاد)، برداشتن سر سيلندر  (براي تميز کردن دوده هاي سرسيلندر، لبه هاي سيلندر، سرپيستون)، سنگ زدن سوپاپ ها و سيت آنها، آزمايش ترموستات قبل از ريختن ضد يخ در رادياتور، رفع عيب هر گونه صداي غير طبيعي موتور قبل از اينکه به موتور صدمه برساند، و بالاخره روغن کاري و گريس کاري قسمت هائي که در کتابچه راهنما نوشته شده است.
۲٫ شرايط محيط کار موتور: اگر موتور با بار بيش از اندازه و يا با حداکثر سرعت (تخت گاز) مخصوصا قبل از روان شدن موتور و آب بندي رينگ ها کار کند، باعث سائيدگي رينگ ها و ساير قسمت هاي متحرک موتور مي گردد. همچنين موتورهائي که در جاده هاي کوهستاني و يا سراشيبي تند کار مي کنند عمرشان کمتر از موتورهائي است که در شرايط مناسب و با بار کم کار مي کنند.
۳٫ ساختمان موتور و طراحي آن: مواد مصرف شده در ساختمان موتور و عمليات حرارتي (سخت کاري) که برروي بعضي از قسمت ها (از قبيل ديواره سيلندرها، ثابت ها و لنگي هاي ميل لنگ، سيت و گايد سوپاپ ها و روکش کرم تايت ها، گجن پين و رينگ هاي پيستون) انجام مي شود. سبب کاهش سائيدگي اين قسمت ها مي گردد.
۷٫ موقع تعمير موتور اتومبيل 
تشخيص موقع تعمير اساسي موتور کار مشکلي بوده و قانون و زمان مشخصي براي آن وجود ندارد. زيرا عوامل زيادي از قبيل نگهداري موتور، نوع روغن، نوع سوخت، شرايط کار، مهارت راننده و استفاده صحيح از موتور و بالاخره طرح و نوع آن موثر است.
سيلندرها يا بوش هاي موتوري که از آلياژ مرغوب بوده و عمليات حرارتي به طور کامل برروي آن انجام گرفته باشد، ۱۵۰-۲۰۰ هزار کيلومتر کار مي کنند. در صورتي که سيلندرها از چدن معمولي باشد بيش از ۶۰-۸۰ هزار کيلومتر کار نکرده و نياز به تعمير پيدا ميکند.

پياده کردن موتور از شاسي اتومبيل
۱٫ شستشوي موتور
پس از انجام آزمايشات لازم تصميم به تعمير اساسي موتور بايستي قبل از شروع کار، کليه قسمت هاي اتومبيل روشوئي، زير شوئي و مخصوصا موتور شوئي شود. زيرا رعايت هر چه بيشتر نظافت در محيط کار، عمر مفيد موتور را بعد از تعمير زياد خواهد کرد. وجود جرم و کثافات و مواد ساينده در ياتاقان ها، ديوارهاي سيلندرها و يا ساير قسمت هاي متحرک موتور، سبب سائيدگي شده و کار تعميرات را ضايع مي کند.
دقت و تولرانس قطعات تراشکاري شده بعضي وقت ها کمتر از   اينچ با ۰۰۳/۰ ميليمتر است. لذا اگر ذرات خارجي يا مواد ساينده که قطرش به اندازه   اينچ باشد به موتور صدمه خواهد زد. براي مثال اگر در موقع جا انداختن ياتاقان ثابت مقدار کمي جرم در زير آن قرار گيرد، سبب مي شود که پوسته ياتاقان خوب در جاي خود ته نشسته و کپه هاي آن درست بسته نشود و در نتيجه ياتاقان کج قرار گرفته و زودتر صدمه ببيند.
براي شستشوي موتور، روش هاي مختلفي متداول است که ساده تر از همه شستشو با نفت است. در اين صورت با قار دادن نشت در زير موتور و با استفاده از برس موئي، مي توان کليه قسمت هاي موتور را شست. اگر کارگاه مجهز به دستگاه کمپرسور باشد، به وسيله پيستوله بهتر مي توان موتور را تميز کرد. طرز استفاده از پيستوله بدين نحو است که نفت را داخل آن ريخته و با باز کردن شير هوا و تنظيم آن بوسيله پيچ مربوطه، ذرات نفت از آن خارج شده و موتور شسته مي شود. پس از اتمام کار، پيچ مربوطه را بسته و فقط با هوا قطرات نفت باقيمانده در اطراف موتور را مي توان از بين برد.
بايد دقت شود که حتي المقدور اين کار در فضاي باز انجام گيرد و چنانچه در کارگاه شسته شود، پنجره هاي کارگاه باز باشد. ضمنا دهانه پيستوله به طرف کسي گرفته نشود، زيرا اگر بچشم بخورد صدمه خواهد زد.
توجه: هرگز براي شستشوي موتور از بنزين يا ساير مواد فرار استفاده نشود، زيرا علاوه بر گراني قيمت آن، بنزين در هوا پخش شده و مخلوط قابل انفجاري را توليد مي کند احتمال آتش سوزي و خطرات جاني در بردارد.
روش ديگر شستشو، استفاده از دستگاه توليد بخار و مواد شوينده مي باشد که اين کار اغلب در کارگاه هاي بزرگ انجام مي شود ..

۲٫ نکاتي که در موقع پياده کردن موتور از روي شاسي بايستي توجه شود.
۱٫ پيچ و مهره ها، خارها، اشپيل ها (مربوط به کاربوراتور، دلکو، استارت و غيره) پس از جدا شدن از موتور بايستي در محل اوليه خود بسته شوند.
۲٫ دقت شود که واشر سيلندر، واشر زير کاربوراتور يا واشرهاي مانيفلد هوا و دود صدمه نديده، تا در صورت لزوم دوباره مورد استفاده قرار گيرند.
 3. کليه قطعاتي که باز مي شوند بايستي در يک جعبه قرار داده شوند تا از گم شدن يا صدمه ديدن آنها جلوگيري شود. قطعات کوچکتر مانند مهره ها، واشرها و غيره در يک جعبه جداگانه قرار داده شوند.
۴٫ بهتر است بعد از باز کردن هر قطعه، آن را تميز کرده و نگهداري نمود، هم چنين مهره ها، واشرها، خارها، فنرها، رينگ نگهدار گجن پين ها و غيره در يک ظرف پر از نفت شسته شوند.
۵٫ پيچ ها و پيچ هاي دو سر دنده را بايستي با روغن مخصوص نفوذ کننده يا نفت آغشته نموده و در محل خود پيچانيد. ضمنا هر کدام از مهره هائي را که سفت بسته مي شوند، قلاويز کاري نموده و پيچ ها با حديده يا حديده شش گوش حديده کاري و روان گردد.
۳٫ باز کردن اتصال هاي بيروني موتور
۱٫ ابتداء کاپوت اتومبيل بايستي باز و برداشته شود. براي اين کار طبق معمول کاپوت را بالا زده و محل قرار گرفتن پيچ ها را که به طور کشوئي قابل تنظيم است، علامت گذاري و سپس آنها را باز نمود. اينکار بهتر است وسيله دو نفر انجام گيرد در صورتي که يک نفر بخواهد اينکار را انجام دهد بايستي احتياط شود که به بدنه و رنگ اتومبيل صدمه نرسد.
۲٫ آب يا مايع داخل سيستم خنک کننده بايستي خالي شود (معمولا يک شير تخليه آب در بلوک موتور و شير ديگر در زير رادياتور قرار گرفته است). براي سرعت عمل بايستي درب رادياتور نيز باز گردد. اگر در رادياتور اتومبيل ضد يخ ريخته شده باشد بهتر است محلول مزبور را نگهداري و مجددًا پس از تصفيه در رادياتور اتومبيل ريخته شود.
۳٫ بست هاي باتري را باز نموده و باتري را از روي اتومبيل برداشت (ابتداء بست منفي و سپس بست مثبت را باز نمود). البته اينکار براي جلوگيري از جرقه زدن خطر آتش سوزي احتمالي مي باشد. چون تعمير اساسي موتور چند يا چندين روز طول مي کشد بهتر است که پس از برداشتن باتري، آب و اسيد آن را بازديد نموده و پس از آزمايشات لازم، زير دستگاه شارژ قرار داد. در صورتي که تعميرکار از طرز کار باتري با نحوه شارژ آن اطلاعات کافي نداشته باشد بهتر است که باتري را به يک باتري ساز بسپاريد.
۴٫ پيچ تخليه کارتر را باز کرده و روغن موتور را خالي نمود. اين کار سبب سبک شدن وزن موتور براي راحت بلند کردن آن مي گردد.
۵٫ بست هاي شيلنگ بالا و پايين رادياتور و لوله هاي بخاري، لوله واتر پمپ را با دقت باز و در صورت سالم بودن بعد از تعمير موتور، مي توان دوباره از آنها استفاده نمود. لازم به تذکر است که در موقع جا گذاشتن شيلنگ ها بايستي بست را قبلا در بيرون آزمايش نموده و هم چنين محل بستن شيلنگ را تميز ننمود. و براي سهولت کار مي توان سر شيلنگ ها را با مواد صابوني آغشته کرده و از به کار بردن گريس يا روغن خودداري نمود.
۶٫ رادياتور و پروانه را از روي اتومبيل باز نموده و پس از معاينه و اطمينان از سلامت آنها در جاي امني قرار داد.
۷٫ لوله هاي خنک کننده روغن جعبه دنده هاي اتوماتيک باز شود (در صورت وجود خنک کن).
۸٫ لوله مربوط به فشار روغن يا سيم مربوط به فشار روغن و سيم درجه حرارت آب باز گردد.
۹٫ بايستي کليه سيم ها و وايرهاي مربوط به کوئيل، دلکو، استارت، آلترناتور آفتومات، شمع ها باز شود.
۱۰٫ لوله هاي مربوط به هواکش، مانيفلد هوا و لوله مکش دلکو (آوانس ورتاد) را باز و هواکش از موتور جدا شود. هم چنين لوله لاستيکي رابط بين بوستر ترمز و مانيفولد ها برداشته شود.
۱۱٫ شير باک بنزين را بسته (در صورتي که باشد) و لوله ورود بنزين از روي پمپ جدا گردد. در صورتي که شير قطع بنزين وجود نداشته باشد بايستي اين لوله را بوسيله اي مسدود نمود تا از نشت بنزين در محيط کار جلوگيري شود. سپس پمپ بنزين را با باز کردن دو عدد پيچ از بدنه موتور جدا کرد.
۱۲٫ سيم هاي دريچه گاز و ساسات و سپس پيچ هاي کاربوراتور را باز نموده تا کاربراتور از موتور جدا شوند
توجه – چون کاربراتور از آلياژ آلومينيوم ساخته شده است و امکان تاب برداشتن آن مي رود لذا بايستي پيچ هاي کاربراتور به طور متناوب باز گردد (علت باز کردن کاربراتور اين است که موقع پياده کردن موتور از روي شاسي اين قسمت زودتر صدمه خواهد ديد).
۱۳٫ لوله اگزوز بايستي از مانيفلد دود سواگردد و اين عمل با باز کرد پيچ هاي دو سر دنده گلوئي اگزوز انجام مي شود. اغلب اتفاق مي افتد که در موقع باز کردن پيچ هاي گلوئي اگزوز، به علت گرما و سوختن، پيچ ها بيش از اندازه سفت شده و مشکل باز مي شوند. در اين صورت با استفاده از نفت يا روغن و يا روغن قابل نفوذ مي توان پيچ ها را براحتي باز نمود. اگر براي باز کردن پيچ هاي اگزوز از روغن ترمز استفاده شود. بايد دقت نمود که روي بدنه اتومبيل ريخته نشود زيرا رنگ اتومبيل را از بين ببرد. در هنگام باز کردن پيچ ها، ممکن است پيچي شکسته شد. در اين صورت بايستي آن را با دريل برقي سوراخ نموده و به وسيله قلاويز چپ (چپ گرد) بيرون آورد.
تعميراتي را که بدون پياده کردن موتور از روي شاسي اتومبيل مي توان انجام داد
کليه قسمت هائي که باز کردن و بستن آنها دوباره امکان پذير است مي توان تعمير نمود. و اين موارد بستگي کامل به ساختمان و طراحي موتور و اتومبيل داشته و به شرح زير است:
۱٫ کليه تعميرات مربوط به سرسيلندر موتور از قبيل تعويض واشر سرسيلندر، تعويض سوپاپ ها يا فنر سوپاپ ها، تعويض گايد (گيت) سوپاپ ها، کربن گيري سرسيلندر، تعميرات و نوسازي سرسيلندر
۲٫ باز کردن و بستن سيني جلو موتور، تعويض کاسه نمد جلو موتور، تعويض چرخ دنده هاي ميل لنگ و ميل سوپاپ يا تعويض زنجير و چرخ دنده هاي ميل لنگ و ميل سوپاپ ، زنجير سفت کن
۳٫ تعويض صفحه کلاچ، تعويض يا تعمير صفحه فشار دهنده کلاچ (چدني کلاچ يا خورشيدي کلاچ) که با باز کردن پيچ هاي دور پوسته کلاچ و پياده کردن جعبه دنده انجام مي شود.
۴٫ باز کردن و بستن دلکو، واتر پمپ، استارت، دينام و ساير قسمت هائي که در جايگاه موتور بسته شده اند.
۵٫ در موتورهائي که باز کردن و بستن کارتر روغن از زير اتومبيل امکان دارد تعميرات زير را در صورت لزوم مي توان انجام داد:
الف- تعويض پيستون، و رينگ هاي پيستون، دسته پيستون (شاتون)، گجن پين، و بالاخره تعويض ياتاقان هاي متحرک
ب- تعميرات مربوط به پمپ روغن (اويل پمپ)
ج- تعميرات فلايويل (يا باز کردن پيچ هاي دور پوسته کلاچ و پياده کردن گيربکس). 
يادآوري – در صورتي که در بلوک سيلندر موتور عيب هاي متعددي وجود داشته باشد بهتر است که از فروشندگان موتور، يک نيم موتور خريداري و روي اتومبيل بسته شود. نيم موتور عبارتست از بدنه موتور، و قسمت هاي متحرک موتور از قبيل پيستون ها، گجن پين ها، شاتون ها، رينگ ها، ياتاقان هاي متحرک، ياتاقان هاي ثابت و ميل لنگ مي باشد. لازم به تذکر است که خريد نيم موتور در بعضي موارد مقرون به صرفه بوده و مطمئن تر از تعمير موتور است. زيرا اين کار توسط کارخانه و يا استاندارد معيني انجام شده است و مخصوصا در مواقعي که سرعت انجام کار مورد نظر باشد خريد نيم موتور توصيه مي شود.



پياده کردن سر سيلندر روکربنگيري آن
۱٫ کربن گيري و اهميت آن
 پياده کردن سر سيلندر به دو منظور است اولي براي کربن گيري و تميز کردن رسوبات کربن که در اثر احتراق ناقص بنزين بوجود آمده و بايد در طول عمر موتور انجام گيرد. دومي در صورتي که عيبي در موتور مشاهده شود و با روش هائي که قبلاً به آن اشاره شد و عيب آن مشخص گرديد با پياده کردن سر سيلندر و تعمير آن برطرف خواهد شد عملي مي گردد. در اينجا بيشتر در مورد کربن گيري، آب بندي سوپاپ ها، آزمايش اجزاء سوپاپ، فيلرگيري سوپاپ گفته خواهد شد.
تعيين موقع کربن گيري کار مشکلي است، زيرا اگر موتوري با سرعت کم و در جاده هاي اصلي کار کند تا ۵۰ هزار کيلومتر و حتي بيشتر از آن به کربن گيري احتياج پيدا نمي کند. در صورتي که موتور اتومبيلي در شرايط مکانيکي نامناسب کار کرده و بيشتر در داخل شهرها در حالت توقف و حرکت بوده و مصرف روغن بيش از حد معمولا (احتمالا روغن سوزي) باشد. حتي در کارکرد خيلي کم موتور نيز احتياج به کربن گيري پيدا خواهد کرد. وجود لايه هاي سخت کربن در سر پيستون ها و محفظه احتراق و سر سوپاپ ها علاوه براينکه حجم مفيد موتور را کم مي کند (حجمي که بايستي با مخلوط هوا مي کند و اين وضعيت سبب کم شدن کارائي موتور و بدکار کردن آن مي گردد. ضمنا مجاري ورود هوا و خروج دود را پر نموده و سبب اختلال در کار موتور مي گردد.
وجود لايه هاي کربن در اثر احتراق ناقص سوخت که در صورت تنظيم نبودن کاربراتور (ناميزان بودن مخلوط هوا و بنزين) و يا نارسائي دستگاه جرقه زني و يا عبور روغن موتور از اطراف رينگ هاي پيستون به محفظه احتراق با مواد سيليسي که از گرد و غبار هوا (در صورت نبودن هواکش موتور) به محفظه احتراق وارد مي شود بوجود مي آيد. لذا بهتر است که به توصيه هاي سازندگان اتومبيل در مورد کربن گيري توجه شود.
مشاهده علائمي از قبيل ضربه زدن موتور يا ‌پٍرت پٍرت کردن موتور در سربالائي ها يا بار خيلي زياد نيز نشانه موقع کربن گيري موتور است.

عتیقه زیرخاکی گنج