• بازدید : 45 views
  • بدون نظر
این فایل در ۳۲صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:

به طور كلي در دو طريقه جوشكاري ، برق منبع اصلي انرژي تلقي ميشود ، يكي جوشكاري با قوس الكتريكي و ديگري جوش مقاومتي و يا نقطه جوش .
جوشكاري با قوس الكتريكي بر اين اساس پايه گذاري شده است كه وقتي جريان الكتريسيته از شكاف موجود بين دو قطب مثبت و منفي عبور مي كند فضاي گازي شكل ما بين آن دو را گرم كرده و گرماي بسيار زياد و متمركزي را ايجاد مي نمايد . 
دماي جرقه ايجاد شده بين دو قطب مزبور در محل قوس الكتريكي بين ۶۵۰۰ تا ۷۰۰۰ درجه سانتي گراد است . از اين خاصيت قوس الكتريكي در موارد زير استفاده ميشود : 
۱- جوشكاري با قوس الكتريكي به وسيله الكترودهاي زغالي 
۲- جوشكاري با قوس الكتريكي به وسيله الكترودهاي فلزي 
۳- جوشكاري با قوس الكتريكي به كمك گاز اضافي 
مباني جوشكاري با برق :
انجمن آمريكائي جوشكاري ، جوشكاري با قوس الكتريكي را به شرح زير تعريف مي كند:
جوشكاري پديده يا تحولي و با استفاده از فشار و فلرات پركننده و يا حتي بدون استفاده از آنها باعث پيوسته شدن و دره آميخته شدن قطعات مختلف ميشود . 
در جوشكاري يا الكترود فلزي ما بين قطعه جوش دادني و الكترود فلزي ، قوس الكتريكي برقرار ميكنند. در اين روش الكترود فلزي را در يك گيره مخصوص قرار داده و فلز جوش دادني را طوري در مدار الكتريكي قرار مي دهند كه با نزديك شدن نوك الكترود به سطح كار ، مسير مدار تكميل گردد . 
براي انجام يك جوشكاري خوب . جوشكار بايد با موارد زير آشنا باشد :
۱- دستگاه جوشكاري و مدار آن 
۲- الكترود و خصوصيات آن 
۳- مهارت در ايجاد قوس الكتريكي 
ژنراتور يا مولد DC دستگاهي است كه به كمك آن برق جريان مستقيم را توليد ميكنند . جريان الكتريكي ايجاد شده بايد طوري باشد كه پس از عبور از كابل هاي تشكيل دهنده مدار بتواند بين الكترود و قطعه كار يك منطقه مذاب ايجاد نمايد . قسمت مذاب الكترود وارد منطقه مذاب مي شود و مجموعا فطعه جوشكاري شده را ايجاد نمايد .
جريان خروجي ماشين و جهت حركت آن ، بسته به نوع كار مورد نظر ، توسط جوشكار انتخاب ميشود . الكترود مصرفي ممكن است آهني يا آلياژي از آهن باشد . در بعضي از الكترودها مخلوطي از مواد غير آهني نيز يافت ميشود . الكترودها در انواع مختلفي ساخته و عرضه ميشوند . بعضي از آنها لخت ، بعضي با پوشش نازك و دسته اي با پوشش كلفت تهيه ميشوند . مشكل ترين طريقه ، استفاده  از الكترود لخت است و مرغوبيت جوش به دست آمده نيز با قطعه مشابهي كه بوسيله الكترود پوشش دار جوشكاري شده باشد قابل مقايسه نيست . يك پوشش نازك ميتواند ثبات قوس الكتريكي را افزايش دهد . پوشش كلفت الكترود بقوس الكتريكي ثبات قابل ملاحظه اي ميبخشد و ناخالصيهاي موجود در منطقه مذاب را به بيرون هدايت كرده و ضمن سوختن باعث ايجاد گازهاي خنثي ميشود كه اين  نيز سطح خارجي و مذاب منطقه جوش را  از خطر  اكسيداسيون  محفوظ  نگه  ميدارد.
پوشش كلفت الكترودها علاوه بر محافظت فلز جوش دادني از خطر اكسيداسيون ، باعث سخت شدن سطحي قطعه كار نيز ميشوند .
الكترودها را در قطرهاي مختلفي تهيه ميكنند . وقتي ضخامت قطعه كار تغيير كند متناسب با آن ، قطر الكترود و شدت جريان مدار نيز تغيير خواهد كرد . وقتي از پشت ماسك جوشكاري به منطقه مذاب نگاه كنيم دو قسمت مجزا مشهود خواهد بود : يكي جريان قوس و ديگري شعله قوس .شعله قوس كه از گازهاي خنثي تشكيل شده قرمز كمرنگ است . فلز تبخير شده موجود در جريان قوس ، زرد و فلز مذاب آن سبز رنگ است .
وقتي اكسيژن و نيتروژن هوا بداخل منطقه جوش نفوذ كنند باعث تضعيف و شكنندگي آن مي شوند . ولتاژ مصرفي نيز خيلي مهم است بطوري كه افزايش ولتاژ باعث طويل شدن شعله و افزايش ميزان سيلان الكترود خواهد شد . هر گاه پيشروي كار خيلي سريع باشد گرده جوش به خوبي نفوذ نكرده و حركت كند آن نيز باعث برجستگي بيش از حد گرده جوش خواهد شد .
هرگاه شدت جريان و طول قوس بصورت متناسبي انتخاب شوند نتيجه جوشكاري بسيار خوب خواهد بود . ولتاژ و آمپراژ مناسب براي جوشكاري هاي مختلف را ميتوان از جداول موجود استخراج نمود . انتخاب طول شعله مناسب به عهده جوشكار است .
 
اصول جوشكاري با قطب مستقيم (DCSP) :
تجربه نشان داده كه الكترون ها پس از عبور از قطب منفي ( گاتد ) ماشين به طرف الكترود مي روند . سپس الكترونها ادامه مسير داده و از طريق قوس و قطعه كار بطرف قطب مثبت ماشين ( آتد ) مي روند .
تقريبا در حدود     حرارت ايجاد شده در اين طريقه ، در فلز اصلي و    آن در الكترود توزيع ميگردد . انتخاب اين طريقه جوشكاري به عوامل متعددي بستگي دارد . 
جنس فلز اصلي ، وضعيت جوشكاري ، جنس الكترود و مواد پوششي آن از عوامل اين انتخاب هستند . اطلاعات اضافي در مورد چگونگي انتخاب جوشكاري با قطب مستقيم در فصل دوم داده خواهد شد . 
اصول جوشكار با قطب معكوس (DCRP) :
 گاهي اوقات ناچاريم كه مسير حركت الكترونها را در مدارد جوشكاري معكوس كنيم .در جوشكاري باقطب معكوس ، الكترونها از قطب منفي ( كاتد) دستگاه شروع به حركت كرده و به طرف قطعه گاز مي روند. الكترونها از طريق  الكترود جوش به قطب مثبت باز مي گردند . در اين حالت  يك سوم حرارت ايجاد شده از قوس در قطعه گاز  و آن در  الكترود  توزيع مي گردد.
 به اين ترتيب با توجه به اين كه    گرماي حاصله در الكترود توزيع مي شود ، فلز الكترود و گازهاي محافظ بسيار گرم مي شوند. اين گرماي زياد ، سرعت عبور فلز ذوب شده را افزايش داده و فلز مزبور با سرعت بسيار زيادي از منطقه قوس الكتريكي عبور مي كند. نيروي ناشي از ازدياد سرعت سقوط فلز مذاب باعث ايجاد گودي در منطقه مذاب مي گردد. در نتيجه اين عمل ، فلز  ذوب شده از نوك الكترود با ضربه  محكمي به منطقه مذاب برخورد مي كند. انتخاب اين طريقه جوشكاري نيز به عوامل متعددي از قبيل جنس قطعه كار ، وضعيت جوش ، جنس الكترود و پوشش آن بستگي دارد .
اطلاعات اضافي در مورد چگونگي انتخاب اين طريقه جوشكاري در فصل دوم داده ميشود.
ايمني ، لباس هاي حفاظتي و وسائل ديگر : 
قبل از شروع آموزش عمليات جوشكاري با قوس الكتريكي مطالب اين قسمت را بايد با دقت كافي مطالعه كرد . در موقع جوشكاري با قوس الكتريكي اگر لوازم و دستگاه هاي ايمني مناسبي بكار برده شوند ، خطر جدي جوشكار را تهديد نخواهدكرد. اگر چه بايد افراد مبتدي را آگاه كرده و مراحل صحيحج جوشكاري را به آنها آموخت تا در صورت مشاهده يا بروز حوادث احتمالي ، نحوه پيشگيري از آنها را بدانند . خطرات اصلي به شرح زير هستند:
۱- تشعشع اشعه ماورا بنفش و مادون قرمز 
۲- پاشيدن جرقه از منطقه مذاب 
۳- بروز شوك الكتريكي 
۴- ايجاد و استشمام دود و گازهاي مختلف 
۵- آتش سوزي 
تشعشع اشعه از منطقه قوس الكتريكي خطرات زيادي به دنبال دارد . در موقع جوشكاري ، چشم هاي كارگر حتما بايد در پشت يك ماسك جوشكاري با شيشه مناسب قرار داشته باشند .تكراي مي شود كه از هيچ فاصله اي نبايد به منطقه قوس الكتريكي نگاه كرد مگر آن كه چشم ها به ماسك جوشكاري مسلح شده باشند . صورت ، دست ها ، بازوها و ساير نقاط بدن نيز بايد به توسط تجهيزات مناسب پوشانده شوند . 
دست ها بايد به توسط دستكش مناسب محافظت شوند و ساير نقاط بدن نيز بايد به توسط لباس هاي سبك پوشيده شوند چون سوختگي ناشي از جوشكاري چيزي در رديف آفتاب سوختگي است . هرگاه جوشكاري در محلي انجام شود كه در نزديكي آن كارگران ديگري نيز مشغول كار باشند منطقه جوشكاري حتما بايستي به توسط حفاظ هاي مناسب محاط شود تا حتي از فاصله دور نيز امكان برق زده در چشم ساير كارگران از بين برود.
هرگاه تصادفا چشم كارگري دچار برق زدگي شد بلافاصله بايد وي را به بهداري منتقل و تحت مداوا قرار داد .
جوشكاري با قوس الكتريكي معمولا” با پرتاب جرقه به اطراف همراه است . برخورد اين جرقه ها به لباس هاي قابل اشتعال ، پوست بدن و مواد قابل اشتعال ديگر ميتواند توليد خطر كند . در مجموع بهتر است از لباس هاي سبك استفاده كرد . در صورتي كه از لباس هاي جيب دار استفاده مي كنيد درزهاي آنها را بپوشانيد و از قرار دادن اشياُء قابل اشتعال مانند شانه كائوچوئي ، خودنويس و كبريت در آنها خودداري كنيد . پوشيدن كفش ايمني با كف كلفت نيز توصيه ميشود . براي جلوگيري از شوك الكتريكي احتمالي بايد در روي زمين خشك جوشكاري كرده و از الكترودگير  عايق استفاده نمود . دستكش هاي ايمني نيز بايد كاملا” خشك باشند . 
بطور كلي در مناطق خيس نبايد با دستگاه هاي جوشكاري كار كرد .
با استفاده از كارهاي بخصوص ، اطراف ماسك جوشكاري بايد بخوبي تهويه شود . گازهاي ناشي از جوشكاري ممكن است حاوي اكسيدهاي فلزي سمي باشند .
هيچوقت نبايد در محلهائي كه تهويه مناسب ندارد جوشكاري نمود . فلزي كه تازه جوشكاري شده باشد بسيار داغ بوده و ميتواند باعث سوختگي شود . براي رعايت ايمني توصيه ميشود كه از دستكش هاي چرمي يا پنبه نسوز كه دقيقا اندازه دست باشند استفاده نمود . دستكش بايد طوري انتخاب شود كه سرآستين لباس كار كارگر را بپوشاند . بسياري از جوشكارها از لباس چرمي و سنگين استفاده مي كنند كه لباس هاي آنها را از خطر جرقه ها در امان نگه ميدارد. 
فلز داغ را بايد به توسط انبردستي يا انبر قفلي برداشت .در كارگاه هاي جوشكاري قبل از آنكه كارگر قطعه جوشكاري شده را با دست لخت حمل و نقل كند ، حتما بايد آن را از مخزن خنك كن عبور داد .
سوار كردن و بازديد كردن وسايل جوشكاري با قوس الكتريكي :
وسائل معمولي جوشكاري با قوس الكتريكي ( برق مستقيم ) به شرح زير هستند :
.A تامين انرژي الكتريكي 
۱- دستگاه ژنراتور جوشكاري 
۲- دستگاه يكسو كننده (ركتيفاير)
.B كابل زمين و كابل الكترود كه از سيم هاي تاييده شده قابل انعطاف با روپوش مطمئن ساخته ميشوند .
.C الكترودگير يا انبر 
.D ميز كار فولادي با ارتفاع تقريبي ۳۰ اينچ
.E چهار پايه فلزي 
.F گيره مناسب 
.G الكترودها 
.H يك قلاب عايق براي نگهداري الكترودگير 
.I يك كابين يا اتاقك مناسب 
اتاقك جوشكاري بايد داراي نور و تهويه مناسبي باشد . تمام كابل ها بايد در جاي مناسب و امني قرار داشته باشند . دستگاه جوشكاري بايد در نزديكي اطاقك قرار داشته باشد تا علاوه بر كوتاه بودن كابل ها ، تنظيم دستگاه نيز آسان باشد . 
قبل از شروع كار بايد قسمت هاي لازم را بازديد كرد تا از آماده بكار بودن دستگاه اطمينان حاصل نمود . هميشه قبل از شروع جوشكاري موارد و نكات زير را بازديد كرده و مرور نمائيد :
الف – جوشكار :
۱- دستكش ها بايد در شرايط خوبي باشند .
۲- ماسك با طلق هاي مناسب .
۳- پيش بند و ساير لباس هاي محافظ بايد سالم باشند .
۴- پاچه شلوار نبايد زياد گشاد باشد .
۵- جيب ها بايد خالي باشند .
۶- آستين لباس بايد مناسب باشد .
۷- لباس ها بايد خشك بوده و هيچگونه آثار روغن بر روي آنها نباشد .
۸- از آويزان كردن وسائل زينتي بايد جدا خودداري كرد . 
ب- كارگاه :
۱- اتصال كابل هاي الكترود و زمين بايد مطمئن و محكم باشند.
۲- پرده هاي اتاقك بايد در وضعيت مناسبي قرار داشته باشند . 
۳- در سر راه كليد اصلي دستگاه بايد فيوزهاي سالم و با قدرت مناسب قرار داده شود.
۴- آمپر دستگاه بر روي حداقل ممكن گذارده شود .
۵- دستگاه تهويه بايد در وضعيت مناسب قرار داشته باشد .
ج_ تامين احتياجات :
۱- الكترود با قطر مناسب . 
۲- ساير وسائل جوشكاري بايد تميز و آماده باشند . 
دستگاه بايد بر طبق دستورات كارخانه سازنده بازديد شود و در مواقع لازم تميز و روغنكاري گردد . معمولا ياتاقان هاي موتور در دستگاه را با روغن موتور متوسط اتومبيل روغنكاري مي كنند . بلبرينگ ها معمولا به گريس مخصوصي نياز دارند . اغلب ، تعميركارها ، بازديد و كارهاي لازم جهت روغنكاري و گريس كاري دستگاه را انجام ميدهند . 
بنابراين روغنكاري و گريس كاري دستگاه به عهده كارگر جوشكار نمي باشد . قبل از شروع كار بهتر است كابل هاي زمين و الكترود را بازديد كرد . الكترودگير بايد دور از قطعه كار و بر روي يك آويز يا قلاب فيبري يا چوبي قرار داده شود . اگر ماشين مورد استفاده از نوع موتور ژنراتور است ، بعد از روشن شدن آن ، وضعيت كموتاتور دستگاه را بازديد نمائيد . اگر جاروبك هاي زغالي دستگه در حين دوران موتور جرقه بزنند ، تا رفع عيب كامل نبايد با آن كار كرد . تمام دستگاه هاي جوشكاري بايد در اتاقك مخصوص يا در پشت پرده هاي مناسب قرار داده شوند تا از ايجاد برق زدگي در چشم ساير كارگران ممانعت بعمل آيد .
تنظيم و راه اندازي دستگاههاي جوشكاري :
پس از آنكه جوشكار به وسائل ايمني مجهز شد و پس از آنكه كارگاه جوشكاري را بازديد نمود ، ميتواند دستگاه را روشن كند . مراحل روشن كردن دستگاه به شرح زير است .
۱- مطمئن شويد كه الكترودگير بر روي يك قلاب عايق آويزان شده باشد . وقتي الكترودگير بر روي قطعه كار يا ميز كار قرار دارد بايد از روشن كردن دستگاه جدا خودداري كرد چون در اين حالت مدار الكتريكي دستگاه بسته شده و در شروع عمل ، روشن شدن موتور با بار مصرفي كامل بسيار دشوار است . 
۲- كليد تامين انرژي اصلي را روشن نمائيد .
۳- با توجه به جنس فلز قطعه كار و قطر الكترود، امپراژ مناسب را انتخاب و تنطيم نمائيد .
۴- كليد معناطيسي دستگاه را فشار داده و روشن نمائيد . در بعضي از دستگاه ها امكان تنظيم ولتاژ و آمپراژ وجود دارد و در برخي فقط يكي از آنها قابل تنظيم است . 
بعد از آنكه جوشكار كمي كاركرد بايد آمپر دستگاه را مجددا تنظيم نمود تا نتيجه جوشكاري خوب باشد . 
 

عتیقه زیرخاکی گنج