• بازدید : 44 views
  • بدون نظر
خرید ودانلود مقاله مقایسه تطبیقی  گروههای موسیقی از قاجار تاکنون-دانلود رایگان مقاله مقایسه تطبیقی  گروههای موسیقی از قاجار تاکنون-خرید اینترنتی تحقیق مقایسه تطبیقی  گروههای موسیقی از قاجار تاکنون-دانلود فایل تحقیق مقایسه تطبیقی  گروههای موسیقی از قاجار تاکنون-مقاله مقایسه تطبیقی  گروههای موسیقی از قاجار تاکنون
این فایل در ۱۲صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:
اين مقاله با هدف نشان دادن تاثير حوادث سياسي و وقايع اجتماعي و بروز تفكرات و ايدئولوژي ها مختلف در آثار هنرمندان (كه در اين مقاله هنرمندان رشته موسيقي موردبحث است) و شيوه ارائه آثار آنها نوشته شده دوران مورد بحث از زمان قاجار تا زمان حاضر است كه همانطور كه مي دانيم حوادث سياسي فراواني مانند در ادامه مطلب به توضیحات بیشتر درباره فایل می پردازیم. 

نوشتن در اين زمينه براي خواننده اي كه شناخت كافي از واژه هاي مورد استفاده در موسيقي ندارد كاريست غيرممكن بنابراين سعي شده تا در چند سطر پايين به طور مختصر واژه هاي مورد استفاده در اين مقاله را تعريف كنيم تا با داشتن زباني مشترك منظور خود را به طور رساتري به خواننده القا كنيم .

اولين واژه‌يي كه تعريف آن ضروري است واژه مد است .

مد در موسيقي به معني يك سري از صداهاست كه با فاصله هاي معيني نسبت به هم و نسبت به اولين نت (تنيك) قرار دارند كه مجموع آنها باعث بوجود آمدن نوع خاصي از موسيقي مي شود كه اگر نسبت اين فاصله ها تغيير كند آنوقت نوع موسيقي نير عوض خواهد شد .

براي مثال شور كه يكي از مدهاي مهم موسيقي ايران است نسبت فواصلش به اين ترتيب است . نت اول تا دوم سه ربع پرده – نت دوم تا سوم سه ربع پرده – نت سوم تا نت چهارم يك پرده – نت چهارم تا نت پنجم يك پرده – نت پنجم تا نت ششم نيم‌پرده – نت ششم تا نت هفتم يك پرده و نت هفتم تا نت هشتم يك پرده هر مد از ۸ نت تشكيل مي‌شود كه اگر با فواصل بالا نسبت به هم چيده شوند . نغمه حاصل آن چيزي است كه ما به عنوان شور مي شناسيم و مي توان با تغيير اين فواصل نسبت به هم به مقام ها و مدهاي ديگر رسيد .

دومين واژه ،‌ واژه موسيقي سنتي است . واژه موسيقي سنتي را معمولاً در مقابل موسيقي جهاني به كار مي برند . يعني يك نوع موسيقي كه همه مردم جهان قادر به درك و فهم آن باشند موسيقي سنتي هر كشوري بر اساس حوادث تاريخي ، سياسي ، اجتماعي و موقعيت جغرافيايي آن كشور بوجود مي آيد . مردم هر كشوري نسبت فاصله نت ها را طوري انتخاب مي كنند كه نوع خاصي از موسيقي متناسب با شرايط ذكر شده در بالا بوجود مي‌آيد . موسيقي كلاسيك اروپايي از دو مد ماژور و مينور تشكيل شده (البته مدهاي ديگري در اين موسيقي وجود دارد كه امروزه مورد استفاده نيست) موسيقي سنتي ايران از ۷ مد تشكيل شده است .

دستگاه : دستگاه به مجموع نغمه هايي كه در يك مد ساخته مي شود اطلاق مي‌شود اين نغمه ها بدين صورت ساخته مي شوند كه هر بار روي يكي از ۸ نت گام تكيه مي شود كه به آن نت شاهد گفته مي شود به ترتيب شاهد قرار دادن نت ها و نغمه هاي حاصل از آن را رديف گويند و مجموعه رديف يك دستگاه را تشكيل مي‌دهد .

دستگاه هاي موسيقي ايراني عبارتند از ماهور – سه گاه – چهار گاه – همايون – شور ، نوا و راست پنجگاه كه اين دستگاه ها زير مجموعه هايي به نام نغمه دارند كه عبارتند از اصفهان – دشتي – ابوعطا – بيات ترك – افشاري .

واژه هاي ديگر كه تعريف آنها ضروري است عبارتند از هارموني – كنترپوان – اركستراسيون و فرم در موسيقي .

هارموني علمي است كه در مورد ارتباط عمودي نت ها بحث مي كند ارتباط عمودي نت ها يعني نت هايي كه به طور همزمان به صدا در مي آيند كه هر تركيب از نت هاي همزمان فضايي خاص در موسيقي پديد مي آورد كنتريوان علمي است كه ارتباط افقي نت‌ها را بررسي مي كند . يعني رابطه نت هايي كه پي در پي و پشت سر هم مي آيند .

اركستراسيون : اركستراسيون يك اثر موسيقي را مي توان با رنگ آميزي در يك تابلوي نقاشي مقايسه كرد . آهنگساز با بهره گيري از سازهاي مختلف و رنگ صوتي هر يك و تركيب آنها نقش ها و رنگ هاي بديعي را در اثر خود مي آفريند . فرم در موسيقي يعني ساختار كلي يك قطعه كه از عوامل و اجزاي مختلف تشكيل شده است. پس از اين مقدمه كه بيان‌آن جهت فهم مطالب اين مقاله ضروري به نظر مي رسيد به بررسي موضوع مورد بحث مي پردازيم .

 

دوران قاجار :

در اين دوره موسيقي وارث افولي كه از دوره صفويه كه آن را در موسيقي دوره سكوت ناميده اند بود . خصوصيات موسيقي دوره قاجار مانند ساير هنرها مثل نقاشي خصوصياتي كاملاً شرقي و سنتي بود زيرا هنوز درهاي تمدن اروپايي به روي ايران باز نشده بود .

بهتر است براي بيان خصوصيات موسيقي ، آن را با نقاشي مقايسه كنيم زيرا به خاطر ماهيت انتزاعي موسيقي صحبت در مورد آن مشكل تر است . نقاشي‌هاي دوره قاجار مخصوصاً تا قبل از دوران ناصرالدين شاه شامل مينياتور و نقاشي هاي قهوه خانه اي بود كه در هيچ يك عمق وجود نداشت ، همين طور از عامل نور استفاده چنداني در اين نقاشي ها نمي شد . در موسيقي حالت هاي بالا بوسيله هارموني ، كنترپوان و اركستراسيون بوجود مي آيد كه هيچ يك از اين عوامل در موسيقي دوره قاجار خبري نبود موسيقي مبتني بر تك نوازي و مهارت هاي شخصي يك نوازنده زبردست بود و اگر هم قطعه اي با چند ساز يعني به طور اركسترال اجرا مي شد تك صدايي بود . يعني تمام سازهاي خطي شبيه به هم داشتند .

در زمان سلطنت ناصرالدين شاه در اثر علاقه وي و حمايتش از نوازندگان و خوانندگان نخبه دربار وي محلي شد تا هنرمندان نامي در آن جمع شوند و نوعي موسيقي كه جداي از موسيقي كوچه بازاري و مبتذل آن دوره بود بوجود آيد . خاندان فراهاني كه راويان رديف موسيقي ايراني بودند و با علي اكبرخان فراهاني شروع مي شوند را مي‌توان از اين دسته هنرمندان دانست . كه آنچه مي توانستند از ميراث گذشته موسيقي در سينه خود جا دادند و به نسل‌هاي بعد منتقل نمودند زيرا خطي براي نگاشتن موسيقي در آن زمان وجود نداشت .

با تاسيس دارالفنون و گشايش شعبه موزيك نظامي تعدادي معلمين خارجي به ايران‌ آمدند و دسته هاي موزيك نظامي را تشكيل دادند كه دستاورد مهم اين دوره آشنايي با خط نت بود .

دوره بعدي دوران انقلاب مشروطه است .

نشر روحيات انقلابي و وطن خواهي در اين دوره تاثير شگرفي بر موسيقي نهاد ، تصانيفي كه داراي اشعار مبتذل و بي مايه براي دست انداختن مردم ساخته مي شدند در اين زمان به تصانيف انقلابي چون مرغ سحر ، از خون جوانان وطن عارف و زمن نگارم درويش خان تبديل شدند . اين تصانيف به خاطر ماهيت انقلابي شان از نظر ريتم و نوع ملودي ها با تصانيف قبلي بسيار متفاوت بودند . موسيقي ايران كه بيشتر شامل آواز به همراه ساز با وزن‌ آزاد بود . با توحه به نياز زمان موسيقي داراي غالب‌هاي وزني و مخصوصاً وزن ها مهيج و انقلابي شد .

يكي از فرم هايي كه در اين زمان و در اثر همين تحول در ريتم به موسيقي ايران اضافه شد فرم پيش درآمد است كه مبتكر آن را درويش خان مي دانند و آهنگي است كه قبل از درآمد در غالب هاي وزني چون ­۶­­۸-۲۴ و غيره در فضاي مدال دستگاه مورد نظر اجرا مي شود .

  • بازدید : 39 views
  • بدون نظر
دانلود رایگان تحقیق آشنایی با موسیقی ونتها-خرید اینترنتی تحقیق آشنایی با موسیقی ونتها-دانلود رایگان مقاله آشنایی با موسیقی ونتها-دانلود رایگان پایان نامه آشنایی با موسیقی ونتها
این فایل در ۲۴صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:

موسيقي يكي از هدفهاي زيباست كه از ابتداي خلقت در نهاد طبيعت مستور بوده . آهنگ مرغان خوش نوا، وزش باد و حركت برگ درختان، لغزش آب جويباران و ريزش آبشارها موسيقي ابتدائي بشر و اولين آموزگار انسان در آموختن اين هنر بوده است

از سوي ديگر موسيقي وسيله اي است كه يك موسيقيدان ( خلاق موسيقي ) بسته به احساس، دانسته هاي عمومي، جهان بيني و انسانيت خويش از آنچه كه نزد استادان خود فرا گرفته و خود نيز آنها را به تجربة عملي گذارده، بهره گرفته و مكنونات قلبي، آرزوهاي نهفته فردي و يا سركوب شدة اجتماعي را باز آفريند.

اينك بي مناسبت نيست اندكي هم از تأثير صنعت موسيقي گفته شود.

بعضي از هنرمندان خواسته اند هنرهاي زيبا را با هم مقايسه كنند و شدت تأثير يكي را بر ديگري بيان نمايند ( خصوصاً در تأثير شعر و موسيقي و اهميت يكي بر ديگري سخنها گفته اند ولي انگار تأثير موسيقي در عموم بيش از شعر است و اگر شعر با موسيقي توأم شود و اثرش به مراتب بيش از موسيقي تنها و شعر بي آهنگ است.

توجه خاص جوانان ايراني به موسيقي و شنيدن آهنگهاي بي محتوا كه متأسفانه بيشترين بخش موسيقي راديوئي و تلويزيوني ما را تشكيل مي دهند از طرفي و فراهم نمودن وسايل و موجباتي كه بتوان موسيقي حقيقي را به گوش مردم رسانيد از طرف ديگر مرا بر آن داشت كه وضع اين هنر را با روشي كه دانشته و تغييراتي كه به ندرت در آن راه يافته مورد تحقيق و بررسي قرار داده و نتايج آن را در اختيار خوانندگان علاقه مند به اين هنر قرار دهم.

بيان مسأله

امروزه يكي از مهمترين يكي از مؤثرترين عوامل تفريحي و سرگرم كننده براي جوانان ايراني گوش دادن به موسيقي است. گرايشات مختلفي نسبت به انواع موسيقي در بين جوانان ايراني وجود دارد.

جوانان امروز، داستان گذشته موسيقي ما را نمي دانند زيرا در اين باره كتابي نوشته نشده است كه بخوانند. موسيقي ما در محيطي اختصاصي به وجود آمده كه چندان به مزاج اجتماع امروز نمي سازد. جوانان نغمه و آهنگي را طالبندكه به آن دل ببندند و سرگرم شوند. ولي چيزي را كه مي خواهند نمي جويند. پس دست به دامان موسيقي غربي مي شوند. اما چون در همه كس مايه كافي براي فهم آن نيز پيدا نمي شود  به ساده ترين نوع آن كه همان جاز است دل خوش مي دارند. ( خالقي ، ۱۳۷۲ )

نوازندگان و خوانندگان هم كه رگ خواب آنها را پيدا كرده اند آن سبك را به گوش ايشان مي رسانند و به اين ترتيب موسيقي ما را ضايع مي كنند ( خالقي، ۱۳۶۶ )

آن چه كه يك شنوندة موسيقي ـ شنونده اي كه خود موسيقيدان نيست ـ از موسيقي دريافت مي كند در واقع احساسي است تا تعقلي. با اين حال هرچه او دربارة روابط و تأثيرهاي متقابل موسيقائي، آگاهي همه جانبه تري كسب كند. اين آگاهيها او را بيشتر به دريافت اين هنر ياري خواهد رساند.

( ل. ونيك ، ( ۱۹۷۳ ) ،منصوري ( ۱۳۶۶ ) .)

شايد بتوان گفت احساس شنونده غير موسيقيدان ولي آگاه بر اين روابط به تناسب آگاهيهاي او، نزديك تر به احساس موسيقي دانها و آفرينندة يك قطعة موسيقي كه او مي شنود خواهد بود. ( ل . ونيك ( ۱۹۷۳ ) ،ؤ منصوري ( ۱۳۶۶ ) )

هر چه جوانان ما، شناخت گسترده تري بر عوامل ساختاري موسيقي، مانند ملودي، ريتم، حركت و گونه هاي آن، تكرار و ….. به دست آورند، به رابطة ميان عوامل تشكيل دهندة موسيقي و احساسات خود بهتر پي خواهند برد و از موسيقي لذتي آگاهانه تر خواهند برد. ( منصوري ، ۱۳۸۲ )

خصوصيت هر تجربة موسيقائي بستگي به توانائي ما در شنيدن دارد. اولين قدم در راه پيشرفت قابليت هنر گوش كردن اينست كه چگونه نيروي خود را در درك موسيقي متمركز كنيم. ( پور تراب، ۱۳۷۲ )

انسان امروزي در وضع نا مساعدتري است زيرا تكنولوژي ما را از تمركز باز داشته است. دنياي اصوات الكترونيك، ما را در ارتباط با موسيقي، لحظه اي و آني بار آورده است     ( خالقي، ۱۳۶۶ )

اما سالن كنسرت جاي ديگري است، در آن جا همه چيز در خدمت گوش دادن به موسيقي است. جو رسمي وادارمان مي كند كه شش دانگ حواسمان به موسيقي باشد. چراغها خاموش مي شوند و گوشها آمادة گرفتن اصوات هستند. (مري بويس، هنري جورج فالمير ۱۹۵۷ )

گوش دادن اثر بخش به چيزي بيش از تمركز و توجه نياز دارد ( منصوري ۱۳۸۲ )

در ايران آنچه كه موسيقي مجاز نام گرفته است و بنا به تعريفي كه وزرارت ارشاد از آن مي كند: منعي در مورد نوع موسيقي و نوع ساختي آن وجود ندارد، تا آنجا كه پيامدهاي جسماني و رواني نداشته باشد.

بخش ديگر به خوانندگان اين نوع موسيقي ها باز مي گردد كه باعث جو سازي و ايجاد مشكلات ديگر نگردد. مشكل ديگري كه اين روزها در عرصة موسيقي در جامعه وجود دارد اينست كه چرا موسيقي براي جوانان محدود و بدون تنوع است؟ و آيا جوانان به موسيقي فرا خور سن و روحيه شان احتياجي ندارند؟ ( انتخابي فرد، مجلة موسيقي براي جوانان، ۱۳۷۹ )

مي دانيم كه مشكل اساسي موسيقي ما محدود بودن دامنة خلاقيتي آن است. مهم ترين علت اين محدوديتي بدون ترديد فقدان يك تئوري مدوّن بر اساس موسيقي سنتي ماست. ( عليزاده، مقالة سير تجدد طلبي در موسيقي ايران، ۱۳۷۵ )

بايد اقرار كرد كه اكثر موسيقي دانان شرقي در مقابل قدرت و به اصطلاح علمي بودن موسيقي غربي و يا تمدن ماشيني و مادي اروپا به كلي شخصيت خود را از دست داده و به تقليد از موسيقي غربي، به تحقير يا انكار موسيقي ملي خود كه اكثراً هم از آن بي اطلاعند دست زده اند ( تران وان، مقالة موسيقي شرقي ـ موسيقي غربي، كتاب ماهور، ۱۳۷۲ )

جوانان منابعي سرشار از انرژي و خلاقيت هستند كه اگر فرصت ابراز آن را پيدا نكنند افسرده و خموده مي شوند. كارشناسان مي گويند كه سوق دادن دائمي جوانان به آرمانگرائي موسيقي گذشته و تنها فلسفة موسيقي باعث شده كه جوانان در محاصرة موسيقيهاي مبتذل قرار بگيرند. ( انتخابي فرد، مجله موسيقي براي جوانان، ۱۳۷۹ ) .

حال به بررسي اين گرايشات درجوانان نسبت به موسيقي هاي مختلف مي پردازيم و با توجه به آنچه كه گفته شد علل موجدة آن را بررسي مي كنيم :

 

بيان اهداف :

۱-) معرفي سبكهاي مختلف و موسيقي و تعيين ميزان گرايش جوانان ايراني به هر سبك .

۲-) بيان دلايل گرايش جوانان ايراني به انواع سبكهاي موسيقي.

بيان فرضيات :

۱-) جوانان ايراني به موسيقيهاي جاز و ريتميك بيشتر از موسيقيهاي سنتي ايراني علاقه مندند.

۲-) ميان علاقه مندي جوانان ايراني به موسقيهاي غربي و ضعف علمي موسقيهاي ايراني رابطه وجود دارد.

۳-) سطح آگاهي جوانان ايراني از موسيقي مي تواند در جلوگيري از ورود موسيقيهاي غربي بي محتوا جلوگيري كند.

 

 

 

 

 

 

مطالعه پيشينه :

دربارة گرايشات جوانان ايراني به موسيقي هاي مختلف خصوصاً موسيقي غربي پژوهشهايي انجام شده است كه در اين پژوهشها به بررسي علل اين گرايشات، دلايل پسرفت موسيقي ايراني، نوگرائي در موسيقي ايران و امكانات لازم براي يادگيري موسيقي كه در دسترس كودكان و جوانان وجود دارد. پرداخته شده است.

در مقالة « محدود و بي تنوع، نوشتة كامليا انتخابي فرد در مجلة موسيقي براي جوانان » آمده است: ژيلبر روژه موسيقي شناس در كتابي درباره موسيقي و خلسه مي پرسد كه آيا موسيقي داراي چنان قدرت مرموزي است كه انسان را به حالت جنوني كه يونانيان باستان آن را « مانيا » مي گفتند دچار كند؟

در اين مقاله انتخابي فرد مي گويد : پاپ وراك پرطرفدارترين نوع تقاضاهاي موسيقي هستند. آيا تب موسيقي پر هيجان و جوان و زنده اشكال عمده اي براي ساختار جامعه ايجاد مي كند؟

در اين مقاله انتخابي فرد به مصاحبه با جوانان پرداخته و نظر آنها را راجع به موسيقي مورد علاقه شان جويا شده است :

عرفان زرگري ۱۷ ساله مي گويد : من موسيقي با صداي بلند و رتيم تند دوست دارم و صداي موسيقي بايد خيلي بلند باشد تا پايين و بالا بپرم.

فريده رضائي ۲۵ ساله مي گويد : جوانان چيز زيادي نمي خواهند و مي گويند همين نوارهاي شاد و پر انرژي كه به صورت مجاز به فروش مي رسد بايد امكان آن را پيدا كند كه به شكل كنسرت عرضه شود و جوانان بتوانند اوقات فراقت خود را در آنجا بگذرانند و تخليه كنندة انرژي شان باشد.

عليرضا شهرستاني ۳۰ ساله مي گويد : حتي در كشورهاي عربي خوانندگان محبوب جوانان مي آيند و برنامه هاي وسيع و گسترده مي گذارند. جوانان به تحرك، به موزيك و به نشاط احتياج دارند.

در اين مقاله مصاحبه هاي بسياري نقل شده است كه همه بيانگر اين موضوعند كه جوانان نياز به موسيقي شاد دارند و موسيقي سنتي ايراني نمي تواند هيجانات جوانان ايراني را ارضاء كند.

در اين مقاله آمده است كه ژيلبر روژه نقل مي كند كه تأثير موسيقي بر اسكندر چنان بود كه مي شد وي را با آن از بحبوحة جنگ روانة مجلس جشني ملايم نمود.

البته در اين تحقيق ( انتخابي فرد ) جاي انتقاد نيز وجود دارد زيرا او با جواناني در سنين مختلف به مصاحبه پرداخته است و طبق آن نتيجه گيري كرده است حال آن كه سن خود عامل مؤثري بر گرايش به موسيقي است چنانكه نوجوانان بيش از جوانان كاملتر، به موسيقيهاي ريتميك و جاز علاقه مندند.

در مقالة ديگري با عنوان نوگرايي در موسيقي ايراني نوشته آقاي حسين عليزاده به بخشهائي از كتاب نگرشي نو بر تئوري موسيقي ايران نوشتة داريوش طلائي اشاره شده است كه مي گويد : (( هدف ما ارائه راهي است نو براي درك موسيقي ايراني با استفاده از انواع موسيقي هاي زنده اي كه در ايران داريم. ))

در اين مقاله ( عليزاده ) به بررسي نوگرائي در موسيقي ايراني پرداخته شده است و تفاوت ميان نوگرائي و نوشوندگي بيان شده است كه عبارتست از : نوگرائي ( مدرنيسم يا فعاليتي آگاهانه براي ايجاد تحول و تحرك رو به جلو توسط فرد يا گروهي ) و نوشوندگي ( مدرنيته كه عبارتست از آنچه كه در موسيقي ايران اتفاق افتاده و آن را از آنچه كه در گذشته بوده متمايز مي كند )

اين مقاله بسيار گسترده و طولاني است و در عين حال مفاهيم بسيار مهمي را بيان مي كند كه همه مستند و مستدل هستند.

در فصلنامه موسيقي ايران در مقاله ماهور در مقاله اي با عنوان چند صدائي در موسيقي ايران نوشته حسين دهلوي آمده است كه :

« تحول پايه و اساس هر هنري است. ملل غرب نيز سالهاي سال اين راه را پيموده اند و حتي امروزه موسيقي هايدن و موزات نيز برايشان جالب نيست و به همين دليل به دنياي موسقي مدرن روي آورده اند.»

  • بازدید : 54 views
  • بدون نظر
خرید ودانلود مقاله مقایسه تطبیقی  گروههای موسیقی از قاجار تاکنون-دانلود رایگان مقاله مقایسه تطبیقی  گروههای موسیقی از قاجار تاکنون-خرید اینترنتی تحقیق مقایسه تطبیقی  گروههای موسیقی از قاجار تاکنون-دانلود فایل تحقیق مقایسه تطبیقی  گروههای موسیقی از قاجار تاکنون-مقاله مقایسه تطبیقی  گروههای موسیقی از قاجار تاکنون
این فایل در ۱۲صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:
اين مقاله با هدف نشان دادن تاثير حوادث سياسي و وقايع اجتماعي و بروز تفكرات و ايدئولوژي ها مختلف در آثار هنرمندان (كه در اين مقاله هنرمندان رشته موسيقي موردبحث است) و شيوه ارائه آثار آنها نوشته شده دوران مورد بحث از زمان قاجار تا زمان حاضر است كه همانطور كه مي دانيم حوادث سياسي فراواني مانند در ادامه مطلب به توضیحات بیشتر درباره فایل می پردازیم. 

نوشتن در اين زمينه براي خواننده اي كه شناخت كافي از واژه هاي مورد استفاده در موسيقي ندارد كاريست غيرممكن بنابراين سعي شده تا در چند سطر پايين به طور مختصر واژه هاي مورد استفاده در اين مقاله را تعريف كنيم تا با داشتن زباني مشترك منظور خود را به طور رساتري به خواننده القا كنيم .

اولين واژه‌يي كه تعريف آن ضروري است واژه مد است .

مد در موسيقي به معني يك سري از صداهاست كه با فاصله هاي معيني نسبت به هم و نسبت به اولين نت (تنيك) قرار دارند كه مجموع آنها باعث بوجود آمدن نوع خاصي از موسيقي مي شود كه اگر نسبت اين فاصله ها تغيير كند آنوقت نوع موسيقي نير عوض خواهد شد .

براي مثال شور كه يكي از مدهاي مهم موسيقي ايران است نسبت فواصلش به اين ترتيب است . نت اول تا دوم سه ربع پرده – نت دوم تا سوم سه ربع پرده – نت سوم تا نت چهارم يك پرده – نت چهارم تا نت پنجم يك پرده – نت پنجم تا نت ششم نيم‌پرده – نت ششم تا نت هفتم يك پرده و نت هفتم تا نت هشتم يك پرده هر مد از ۸ نت تشكيل مي‌شود كه اگر با فواصل بالا نسبت به هم چيده شوند . نغمه حاصل آن چيزي است كه ما به عنوان شور مي شناسيم و مي توان با تغيير اين فواصل نسبت به هم به مقام ها و مدهاي ديگر رسيد .

دومين واژه ،‌ واژه موسيقي سنتي است . واژه موسيقي سنتي را معمولاً در مقابل موسيقي جهاني به كار مي برند . يعني يك نوع موسيقي كه همه مردم جهان قادر به درك و فهم آن باشند موسيقي سنتي هر كشوري بر اساس حوادث تاريخي ، سياسي ، اجتماعي و موقعيت جغرافيايي آن كشور بوجود مي آيد . مردم هر كشوري نسبت فاصله نت ها را طوري انتخاب مي كنند كه نوع خاصي از موسيقي متناسب با شرايط ذكر شده در بالا بوجود مي‌آيد . موسيقي كلاسيك اروپايي از دو مد ماژور و مينور تشكيل شده (البته مدهاي ديگري در اين موسيقي وجود دارد كه امروزه مورد استفاده نيست) موسيقي سنتي ايران از ۷ مد تشكيل شده است .

دستگاه : دستگاه به مجموع نغمه هايي كه در يك مد ساخته مي شود اطلاق مي‌شود اين نغمه ها بدين صورت ساخته مي شوند كه هر بار روي يكي از ۸ نت گام تكيه مي شود كه به آن نت شاهد گفته مي شود به ترتيب شاهد قرار دادن نت ها و نغمه هاي حاصل از آن را رديف گويند و مجموعه رديف يك دستگاه را تشكيل مي‌دهد .

دستگاه هاي موسيقي ايراني عبارتند از ماهور – سه گاه – چهار گاه – همايون – شور ، نوا و راست پنجگاه كه اين دستگاه ها زير مجموعه هايي به نام نغمه دارند كه عبارتند از اصفهان – دشتي – ابوعطا – بيات ترك – افشاري .

واژه هاي ديگر كه تعريف آنها ضروري است عبارتند از هارموني – كنترپوان – اركستراسيون و فرم در موسيقي .

هارموني علمي است كه در مورد ارتباط عمودي نت ها بحث مي كند ارتباط عمودي نت ها يعني نت هايي كه به طور همزمان به صدا در مي آيند كه هر تركيب از نت هاي همزمان فضايي خاص در موسيقي پديد مي آورد كنتريوان علمي است كه ارتباط افقي نت‌ها را بررسي مي كند . يعني رابطه نت هايي كه پي در پي و پشت سر هم مي آيند .

اركستراسيون : اركستراسيون يك اثر موسيقي را مي توان با رنگ آميزي در يك تابلوي نقاشي مقايسه كرد . آهنگساز با بهره گيري از سازهاي مختلف و رنگ صوتي هر يك و تركيب آنها نقش ها و رنگ هاي بديعي را در اثر خود مي آفريند . فرم در موسيقي يعني ساختار كلي يك قطعه كه از عوامل و اجزاي مختلف تشكيل شده است. پس از اين مقدمه كه بيان‌آن جهت فهم مطالب اين مقاله ضروري به نظر مي رسيد به بررسي موضوع مورد بحث مي پردازيم .

 

دوران قاجار :

در اين دوره موسيقي وارث افولي كه از دوره صفويه كه آن را در موسيقي دوره سكوت ناميده اند بود . خصوصيات موسيقي دوره قاجار مانند ساير هنرها مثل نقاشي خصوصياتي كاملاً شرقي و سنتي بود زيرا هنوز درهاي تمدن اروپايي به روي ايران باز نشده بود .

بهتر است براي بيان خصوصيات موسيقي ، آن را با نقاشي مقايسه كنيم زيرا به خاطر ماهيت انتزاعي موسيقي صحبت در مورد آن مشكل تر است . نقاشي‌هاي دوره قاجار مخصوصاً تا قبل از دوران ناصرالدين شاه شامل مينياتور و نقاشي هاي قهوه خانه اي بود كه در هيچ يك عمق وجود نداشت ، همين طور از عامل نور استفاده چنداني در اين نقاشي ها نمي شد . در موسيقي حالت هاي بالا بوسيله هارموني ، كنترپوان و اركستراسيون بوجود مي آيد كه هيچ يك از اين عوامل در موسيقي دوره قاجار خبري نبود موسيقي مبتني بر تك نوازي و مهارت هاي شخصي يك نوازنده زبردست بود و اگر هم قطعه اي با چند ساز يعني به طور اركسترال اجرا مي شد تك صدايي بود . يعني تمام سازهاي خطي شبيه به هم داشتند .

در زمان سلطنت ناصرالدين شاه در اثر علاقه وي و حمايتش از نوازندگان و خوانندگان نخبه دربار وي محلي شد تا هنرمندان نامي در آن جمع شوند و نوعي موسيقي كه جداي از موسيقي كوچه بازاري و مبتذل آن دوره بود بوجود آيد . خاندان فراهاني كه راويان رديف موسيقي ايراني بودند و با علي اكبرخان فراهاني شروع مي شوند را مي‌توان از اين دسته هنرمندان دانست . كه آنچه مي توانستند از ميراث گذشته موسيقي در سينه خود جا دادند و به نسل‌هاي بعد منتقل نمودند زيرا خطي براي نگاشتن موسيقي در آن زمان وجود نداشت .

با تاسيس دارالفنون و گشايش شعبه موزيك نظامي تعدادي معلمين خارجي به ايران‌ آمدند و دسته هاي موزيك نظامي را تشكيل دادند كه دستاورد مهم اين دوره آشنايي با خط نت بود .

دوره بعدي دوران انقلاب مشروطه است .

نشر روحيات انقلابي و وطن خواهي در اين دوره تاثير شگرفي بر موسيقي نهاد ، تصانيفي كه داراي اشعار مبتذل و بي مايه براي دست انداختن مردم ساخته مي شدند در اين زمان به تصانيف انقلابي چون مرغ سحر ، از خون جوانان وطن عارف و زمن نگارم درويش خان تبديل شدند . اين تصانيف به خاطر ماهيت انقلابي شان از نظر ريتم و نوع ملودي ها با تصانيف قبلي بسيار متفاوت بودند . موسيقي ايران كه بيشتر شامل آواز به همراه ساز با وزن‌ آزاد بود . با توحه به نياز زمان موسيقي داراي غالب‌هاي وزني و مخصوصاً وزن ها مهيج و انقلابي شد .

يكي از فرم هايي كه در اين زمان و در اثر همين تحول در ريتم به موسيقي ايران اضافه شد فرم پيش درآمد است كه مبتكر آن را درويش خان مي دانند و آهنگي است كه قبل از درآمد در غالب هاي وزني چون ­۶­­۸-۲۴ و غيره در فضاي مدال دستگاه مورد نظر اجرا مي شود .


عتیقه زیرخاکی گنج