• بازدید : 33 views
  • بدون نظر
این فایل قابل ویرایش می باشد وبه صورت زیر تهیه شده وشامل موارد زیر است:

نوسان ولتاژ يكي از عمده‌ترين مسائل مطرح در زمينة «كيفيت توان» مي‌باشد كه تأثير آن بر لامپ‌هاي روشنايي باعث ايجاد پديده‌اي موسوم به فيلكر مي‌گردد. اين پديده يك احساس فردي از كم و زياد شدن ميزان روشنايي است. از اثرات مضر اين پديده مي‌توان به آزردگي چشم و ايجاد اغتشاش در كاركرد تجهيزات الكتريكي اشاره كرد. قسمت اول اين پروژه به تشريح پديدة فيلكر و مفاهيم كليدي مربوط به اندازه‌گيري و ارزيابي شدت آن مي‌پردازد. در انتها، معيارها و استانداردهاي جديد مرتبط با موضوع فيلكر مرور خواهد شد.
معيار «كيفيت توان» متأثر از انواع گوناگوني از اغتشاش مي‌باشد كه از آن ميان مي‌توان به دو مورد عمده‌تر هارمونيك‌ها و نوسانات ولتاژ اشاره كرد
كاركرد بعضي از بارهاي غيرخطي مثل مبدل‌ها، كوره‌هاي القايي و منابع تغذيه با توليد هارمونيك‌ها باعث مي‌گردند كه علاوه بر شكل موج مؤلفة اصلي (مؤلفة ۵۰ يا ۶۰ هرتز)، مؤلفه‌هاي ديگري اما با فركانس‌هايي بيش از فركانس مؤلفة اصلي ظاهر شوند. راه‌اندازي موتورهاي بزرگ يا كاركرد انواع ديگري از بارها نظير دستگاه‌هاي جوش و كوره‌هاي قوس الكتريكي با تغييراتي كه در مقدار مؤثر ولتاژ ايجاد مي‌كنند و به آن اصطلاحاً «فيلكر ولتاژ» اطلاق مي‌گردد، به گونة ديگري نيز مي‌توانند باعث ايجاد اعوجاج شوند. براي توضيح اين مطلب مي‌توان قطع و وصل متناوب يك موتور را در نظر گرفت كه باعث مي‌گردد شكل موج ولتاژ تغذيه، شبيه آنچه در شكل (۲) نمايش داده شده، گردد.
) شكل موج سينوسي فيلكر
همان‌گونه در شكل (۲) مشاهده مي‌شود، تأثير راه‌اندازي موتور به گونه‌اي است كه گويي شكل موج اصلي توسط يك شكل موج جديد مدوله شده است. اين شكل موج مدوله‌كننده، اصطلاحاً شكل موج فيلكر خوانده مي‌شود كه داراي فركانسي كوچكتر از فركانس مؤلفة اصلي مي‌باشد. بديهي است راه‌اندازي منظم يك موتور الكتريكي باعث مي‌شود كه شكل موج فيلكر شبيه آنچه در شكل (۲) نشان داده شده سينوسي محض باشد و راه‌اندازي نامنظم يك موتور الكتريكي، شروع به كار يك دستگاه جوش و يا فعاليت بارهاي نامنظم و كاملاً غيرقابل پيش‌بيني مثل كوره‌هاي قوس الكتريكي، باعث مي‌گردد كه شكل موج فيلكر مطابق شكل‌هاي (۳) و (۴) غيرسينوسي و يا حتي نامتناوب شود. در هر صورت مؤلفه‌هاي فركانسي موجود در شكل موج فيلكر كوچكتر از فركانس مؤلفة اصلي خواهد بود (معمولاً‌ كمتر از ۳۰ هرتز).
از اثرات مضر نوسانات ولتاژ ايجاد شده در حالت‌هاي گذرا كه يا عمدتاً بر اثر راه‌اندازي تجهيزات خاص موجود در كارخانجات و كارگاهها به‌وجود مي‌آيند و يا بر اثر اشكالات و خطاهاي گذرا در شبكه، كم و زياد شدن يا سوسو زدن نور لامپ‌هاي روشنايي مي‌باشد. اين پديده «فيلكر» نام گرفته است و گر چه يك پديدة فيزيولوژيكي ناشي از نوسانات ولتاژ مي‌باشد و اساساً مفاهيم فيلكر و نوسان ولتاژ طبيعت يكساني ندارند اما در بعضي از موارد براي انتقال آسانتر مطلب، اين دو مفهوم معادل هم به كار مي‌روند. فيلكر يك احساس فردي از كم و زياد شدن ميزان روشنايي است و ممكن است از فردي به فرد ديگر تغيير كند، به اين معني كه يك فيلكر ولتاژ مشخص، ممكن است در نظر تمامي افراد، آزاردهنده و يا برعكس، غيرقابل درك تشخيص داده نشود. درك افراد از اين پديده، به دامنه و فركانس نوسانات ولتاژ، نوع لامپ‌هاي مورد استفاده، ميزان روشنايي مورد نياز و تجربة شخصي فيلكر بستگي دارد.
اهميت توجه به پديدة فيلكر از دو جنبه آشكار مي‌شود. جنبة اول آنكه مقادير غيرمجاز آن باعث آزردگي چشم مي‌شود و موجبات نارضايتي مشتركين را فراهم مي‌كند و جنبة دوم آنكه به طور كلي كيفيت ولتاژ شبكه را كاهش داده و بارهاي حساس از قبيل كامپيوترها و ديگر تجهيزات الكترونيكي را تحت تأثير خود قرار مي‌دهد. در واقع، محتواي طيفي اين نوع اعوجاج مي‌تواند كاركرد بارهايي را كه به فركانس حساس هستند و در نزديكي بارهاي مولد اعوجاج قرار دارند با مشكل مواجه كند.
ارزيابي فيلكر
بر اساس روش‌هاي قديمي، ارزيابي فيلكر مستلزم در اختيار داشتن دو پارامتر عمده مي‌باشد. پارامتر اول، درصد نوسان ولتاژ يا درصد فيلكر ولتاژ   و پارامتر دوم، فركانس يا فركانس هاي وقوع نوسانات ولتاژ مي‌باشد. اين دو پارامتر را يا از طريق اندازه‌گيري و يا بر اساس اطلاعاتي كه از مشخصات بار و وضعيت كاركرد آن در دسترس هست، مي‌توان به دست آورد. با در اختيار داشتن اين دو پارامتر، مي‌توان به منحني‌هاي مشخصة حساسيت فيلكر مراجعه كرد و دربارة ميزان قابل احساس بودن يا آزاردهنده بودن فيلكر ايجاد شده قضاوت نمود. در شكل (۵) نمونه‌اي از اين منحني‌ها كه در سال ۱۹۳۴ ميلادي توسط شركت جنرال الكتريك تهيه شده، مشاهده مي‌شود
در قسمت بالاي اين منحني، بعضي از بارهاي نمونه‌اي كه در محدودة تعيين شده، معمولاً باعث ايجاد فيلكر مي‌گردند، مشخص شده‌اند. همانطور كه از شكل پيداست، صرفنظر از نوع بار، به ازاي تعداد مشخصي نوسان ولتاژ در مدت زمان مشخص و يا به عبارت ديگر در يك فركانس نوسانات مشخص، اگر درصد نوسانات ولتاژ از يك حد كمتر باشد، فيلكر اصلاً تشخيص داده نمي‌شود، در يك محدودة خاص تشخيص داده شده ولي آزاردهنده نيست و اگر از يك حدي بيشتر گردد، آزاردهنده خواهد بود. از طرف ديگر، به ازاي يك مقدار مشخص از درصد نوسانات ولتاژ،‌ با تغيير فركانس نوسانات، فيلكر مي‌تواند غيرقابل احساس، قابل احساس و يا آزاردهنده شود. اين منحني همچنين نشان مي‌دهد كه اگر فركانس نوسانات ولتاژ در حدود ۸ هرتز باشد، به كمترين مقدار درصد نوسان ولتاژ، فيلكر قابل احساس يا آزاردهنده مي‌شود.
درصد نوسان ولتاژ كه در بعضي موارد از آن به‌عنوان دامنه يا سطح فيلكر ياد مي‌شود، به طور كلي به صورت نسبت تغيير مقدار مؤثر ولتاژ (مقدار مؤثر شكل موج مدوله‌كننده) به ميانگين مقدار «ولتاژ مؤثر» تعريف مي‌شود. فرض مي‌شود در يك فاصلة زماني مشخص، به دليل كاركرد يك بار خاص، مثلاً راه‌اندازي متناوب يك موتور، يك فيلكر دوره‌اي (سينوسي) شبيه آنچه در شكل (۲) نشان داده شده توليد شود.

عتیقه زیرخاکی گنج