• بازدید : 34 views
  • بدون نظر
این فایل در ۶صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:

يكي از برنامه هايي كه در رشد شخصيت فردي و اجتماعي و غني سازي اوقات فراغت دانش آموزان نقش بسزايي دارد، فعاليتهاي اردويي و بازديدي است. اين برنامه ها؛ چنانچه با پيش بينيهاي لازم و برنامه ريزي صحيح انجام پذيرد، موجب تقويت انضباط اجتماعي خواهد بود. و در غير اين صورت، خسران آن بيش از منفعتش مي باشد.
صاحبنظران تعليم و تربيت، معتقدند كه، ۵۰ درصد فعاليتهاي امور تربيتي، برنامه هاي اردويي و بازديدي مي باشد. همه ساله ميليونها نفر دانش آموز در قالب تيمهاي ورزشي، دسته هاي فرهنگي، هنري، امور سياحتي و زيارتي از شهري به شهر ديگر و يا از استاني به استان ديگر در حركت مي باشند
بدون ترديد، در بين نسل پوياي انقلاب اسلامي، چهره هايي وجود دارد كه اگر فرصت شكوفايي استعدادهاي خود را به دست آورند، در ساختن فرداي ايران عزيز قدمهاي بلند و موثري برخواهند داشت. برنامه هاي اردويي و بازديدي در اين سير، مي تواند، به عنوان ابزاري سازنده و مفيد در شناسايي استعدادها، تقويت روح تعاون، همكاري، نظم و انضباط و شكوفايي شخصيت اجتماعي آنان به كارگرفته شود. لذا بر ماست كه با تدوين مقررات و تاكيد بر رعايت اصول حاكم بر فعاليتهاي اردويي و بازديدي، ضريب اطمينان را بالا برده و اعتماد را كه خانواده ها در سپردن عزيزان خود به دست ما دارند، حفظ نماييم. اين مجموعه نيز بر اين اساس تهيه گرديده است، اميد است مربيان عزيز و ديگر برگزار كنندگان، با رعايت مفاد آن در بهتر برگزار نمودن برنامه ها ما را ياري نمايند.
فصل اول: 
كليات
ماده ۱٫ برگزاري هر گونه برنامه اردو و بازديد، بايد داراي هدف مشخص و از قبل تعيين شده باشد و قبل از اجرا در ستاد تربيتي مدرسه، مطرح و مورد تصويب قرار گيرد. 
ماده ۲٫ پس از تصويب برنامه مورد نظر در ستاد تربيتي مدرسه، فرم درخواست اجراي برنامه، تكميل و با امضاي مسوول مدرسه به منطقه ارسال شود.
ماده ۳٫ فرم درخواست برنامه در دو نسخه تنظيم و نسخه اول به آموزش و پرورش منطقه جهت بررسي و اقدام، ارسال و نسخه دوم بعنوان سابقه در آموزشگاه بايگاني شود.
ماده ۴٫ فرم درخواست برنامه اردو- بازديد، دقيقا توسط مربي پرورشي تكميل، و جزئيات اهداف و برنامه در آن قيد گردد و پس از امضاي مدير مدرسه، جهت كسب مجوز به منطقه ارسال شود.
ماده ۵٫ نمونه كارهاي محتوايي و ريز برنامه هاي اجرايي اردو و بازديد، مورد درخواست و روشهاي دستيابي به اهداف پيش بيني شده بايد در فرم درخواست مجوز از طريق آموزشگاه به منطقه مشخص گردد.
ماده ۶٫ آموزش و پرورش منطقه يا شهرستان موظف است، پس از دريافت فرم درخواست، اجراي برنامه اردو و بازديد از مدرسه با توجه به موارد ذيل اين ماده و بررسي همه جوانب، موافقت يا عدم موافقت، برنامه پيشنهادي را به آموزشگاه مربوط اعلام نمايد.(فرم شماره ۲)
۶-۱٫ برگزاري برنامه اردو و بازديد در طول سال تحصيلي منحصر به اردوهاي يك روزه، دو روزه و كوتاه مدت مي باشد.
۶-۲٫ در برگزاري اردوهاي درون استاني، در طول سال تحصيلي، براي جلوگيري از تعطيل شدن كلاس درس، سعي شود در دور روز(ايام تعطيل مثل روزهاي جمعه، اعياد، وفات و…) استفاده شود. با هماهنگي و تصويب ستاد تربيتي مدرسه، اجراي برنامه هاي يك روزه بلامانع مي باشد.
۶-۳٫ اجرا و برگزاري اردوهاي برون استاني و بلندمدت در ايام تعطيلات عيد نوروز براي كليه مدارس راهنمايي و دبيرستان و فاصله بين دو ترم براي دانش آموزان نظام جديد متوسطه بلامانع مي باشد.
۶-۴٫ صدور مجوز برگزاري برنامه هاي اردو و بازديد برون استاني، در غير از ايام تعطيلات عيد نوروز و بين دو ترم براي نظام جديد متوسطه، با رعايت اينكه بيش از سه روز منجر به تعطيلي و عدم حضور دانش آموزان در كلاس درس نشود، بلامانع مي باشد. (شرايط برگزاري اين گونه برنامه ها در مبحث مربوط به خود در همين دستورالعمل خواهد آمد)
فصل دوم:
برنامه اردو و بازديد درون استاني
ماده ۱٫ فرم درخواست مجوز برنامه اردو و بازديد، پس از تصويب ستاد تربيتي، لازم است كه حداقل بيست روز قبل از اجرا، جهت بررسي و صدور مجوز به آموزش و پرورش منطقه ارسال گردد.
ماده ۲٫ تعداد افراد شركت كننده براي اجراي يك برنامه اردويي درون استاني براي هر آموزشگاه حداقل ۲۱ نفر( يك رسد) و حداكثر ۱۰۵ نفر( ۵ رسد) مي باشد.
ماده ۳٫ مدت زمان اجراي برنامه هاي درون استاني براي مقطع ابتدايي يك روزه و بدون بيتوته مي باشد و براي مقاطع راهنمايي و متوسطه با توجه به برنامه هاي پيش بيني شده توسط آموزش و پرورش منطقه با رعايت بند ۲ ماده ۶ كليات آيين نامه اجرايي، تعيين خواهد شد.
ماده ۴٫ تشكيلات اجراي اردوي درون استاني به شرح ذيل مي باشد:
تبصره ۱٫ در مقطع ابتدايي به ازاي هر ۱۵ نفر دانش آموز، يك مربي پيش بيني شود.
تبصره ۲٫ در مقطع راهنمايي و متوسطه به ازاي هر ۲۱ نفر دانش آموز، يك مربي پيش بيني شود.
تبصره ۳٫ اجراي هر برنامه اردو و بازديد علاوه بر تعيين مربيان مندرج در تبصره ۱و۲، داراي يك سرپرست مي باشد.
ماده ۵٫ سرپرست اردو، مربيان، آموزگاران و دبيران همراه، لازم است؛ ضمن داشتن تجربيات كافي اردويي، خوش برخورد، علاقه مند و دلسوز، امين و آشنا به مسايل تربيتي بوده و توان لازم در خصوص هدايت و نظارت بر حسن اجراي برنامه ها را دارا باشد(ترجيحا از مربيان كه دوره ۹۰ ساعته آموزش اردويي را گذرانده اند، به عنوان سرپرست برنامه استفاده شود.)
ماده ۶٫ سرپرست و مربيان انتخاب شده، براي اجراي برنامه هاي اردويي و بازديدي، طي نامه رسمي از آموزشگاه، به همراه فرم درخواست مجوز برنامه، به آموزش و پرورش منطقه، جهت صدور ابلاغ، معرفي مي شوند و آموزش و پرورش منطقه موظف است پس از بررسي نسبت به صدور ابلاغ اقدام نمايد.
ماده ۷٫ در برنامه ريزي اردو، بايستي تركيب سني و پايه تحصيلي دانش آموزان در نظر گرفته شود و از اختلاط دانش آموزان با اختلاف سني زياد و ادغام دو يا چند دوره تحصيلي براي يك برنامه اردويي، خودداري گردد.
ماده ۸٫ اختلاط دانش آموزان دختر و پسر در برنامه هاي اردويي در كليه مقاطع تحصيلي مجاز نمي باشد.
ماده ۹٫ سرپرست و مربيان هر برنامه اردويي و بازديدي، با توجه به جنسيت(دختر- پسر) انتخاب شود و از اعزام سرپرست مرد براي اجراي برنامه هاي اردويي دختران خودداري شود.
اردو سمبل فعاليت گروهي در فرآيند آموزش به صورت مكمل
در يك تقسيم بندي كلي مي توان پذيرفت كه تعليم و تربيت به دو صورت انجام مي شود- يكي به صورت رسمي و پذيرفته شده بدين گونه كه مجموعه ي آموخته ها و يادگيري ها در قالب كتاب هاي درسي انجام مي شود- روشي كه در اكثر نظام هاي تعليم و تربيت جهان از جمله كشور ما مرسوم است.
ديگر تعليم و تربيت به صورت غيررسمي كه آموخته ها و يادگيري ها در چهارچوب كتاب هاي درسي انجام نمي شود، بلكه در كنار آنهاست و به تعبير ديگر به صورت مكمل ايفاي نقش مي كند.
– در خصوص ضرورت و اهميت تعليم و تربيت به صورت رسمي سخن بسيار گفته شده است و قلم فرسايي زيادي گرديده است، و اين طور به نظر مي رسد كه اين روند سير صعودي داشته باشد و امروز كمتر كسي است كه با نام آموزش به صورت رسمي آشنا نباشد، ما نيز بر اين باوريم كه اين روش از پشتوانه علمي قابل قبولي برخوردار مي باشد و پذيرش آن به عنوان يك روش جهاني در صحت مدعا مزيد بر علت است.
اما تعليم و تربيت به صورت غيررسمي كه آموخته ها و يادگيري ها به صورت مكمل عمل مي كنند به نسبت اهميت و ارزشي كه دارند در نزد مسوولان فرهنگي، اولياء، حتي دانش آموزان علي رغم موثر بودن آن در فرايند آموزش چندان روشن و ملموس نيست و آن گونه كه شايسته و بايسته است از نقش كليدي و اثربخش آن در عرصه تعليم و تربيت كمتر سخن به ميان آمده است.
به لحاظ اهميت و اعتبار موضوع به چند نكته قابل توجه در فرآيند آموزش به صورت غيررسمي در ذيل اشاره خواهد شد اميد كه براي كليه دوست داران به تعليم و تربيت در سطوح گوناگون مفيد و قابل استفاده باشد.
۱- همياري:
همياري نوعي فعاليت گروهي است كه در آن افراد همديگر را مانع رشد و ترقي يكديگر نمي دانند. در همياري برنده و بازنده براي افراد مهم نيست. در اين روش افراد به پيشرفت خود و ديگران با تعامل متقابل مي انديشند. يكديگر را در كسب مهارت ها ياري مي دهند، در ياد دادن و ياد گرفتن نسبت به هم بخل و حسادت نمي ورزند، زكات علم راحتي بدون اين كه خودشان متوجه شوند، مي پردازند، هيچ كاري به اميد اين كه ديگري انجام مي دهد به زمين نمي ماند و هيچ كس در پذيرش مسوليت شانه خالي نمي كند. همياري به مفهوم فعاليت هاي گروهي خصوصا( اردو- بازديد) تحقق عيني مي بخشد، در همياري علاوه بر اين كه مي شود، رشد و شكوفايي استعدادها فراهم مي شود، زمينه كسب مهارت هاي اجتماعي نيز به سهولت تحقق مي يابد.
۲- ايفاي نقش:
امروزه تحولات و دگرگوني هاي سريع اجتماعي موجب شده است كه روش هاي تازه در انتقال ارزش ها جايگزين روش هاي قديمي و غيركارآمد گردد، زندگي شهري، فراگير وسايل ارتباط جمعي، تعدد سازمان ها، نهادها و گروه هاي سياسي مدعي اصلاحات و دموكراسي… مصاديق روشني است كه چنانچه افراد بخواهند در زندگي فردي و اجتماعي موفق گردند مي بايست مهارت هاي ويژه اي را كسب نمايند. آموزش به صورت رسمي به تنهايي نمي تواند در تربيت افرادي كه بتوانند در جامعه اي دموكراتيك با همنوعان خويش براساس اصول دموكراسي زندگي كنند، برآيند و لذا بايد فعاليت هاي جانبي طرح ريزي و برنامه ريزي شوند كه در غالب آن ها آمادگي هاي لازم براي زندگي جمعي با رعايت حقوق و احترام متقابل صورت پذيرد. اين همان چيزي است كه در فرايند آموزش به صورت غيررسمي تحت عنوان فعاليت هاي گروهي خصوصا( اردو بازديد) تحقق خواهد پيوست.
در فرآيند آموزش به صورت غيررسمي افراد ضمن كسب مهارت ايفاي نقش مي آموزند كه چگونه بدون تنش و نگراني از روش هاي كهنه و متروكه با توجه به واقعيت ها فاصله گرفته و خويش را با روش هاي نوين و كارآمد همراه و هماهنگ سازند.
۳- تربيت اجتماعي:
مجموعه تلاش هايي كه برنامه ريزان انجام مي دهند، عمده ترين هدف آن بالفعل درآوردن استعدادهاي بالقوه افراد است كه با افزودن توان مندي هاي آنان، بتوانند با كسب مهارت هاي زندگي گامي اساسي در ادامه حيات فردي و اجتماعي بردارند. ادامه حيات فردي و اجتماعي بردارند. اگر چه آموزش هاي رسمي در محتواي كتب درسي از اين اصل كلي( تربيت فردي و اجتماعي) غافل نبوده است و به نوعي به آموزش آن مبادرت ورزيده است. اما روش آموزش غيررسمي كه هماهنگي و همسويي آن با ذوق و سليقه دانش آموزان ملموس تر است و به لحاظ وجود فضاي متناسب آمادگي بيشتري دارد كه در تربيت اجتماعي خصوصا مسووليت پذيري، تنظيم رابطه با ديگران، اصلاح روش ها، احترام به قوانين و مقررات، آشنايي با وظايف اجتماعي و غير ايفاي نقش نمايد. 
۴- زندگي براساس اصول دموكراسي
اين كه فرد طوري تربيت شود تا بتواند در جامعه اي دموكراتيك با همنوعان خويش براساس اصول دموكراسي زندگي كند، بديهي است به تنهايي از عهده آموزش رسمي بر نمي آيد. لذا بايد فعاليت هاي جانبي طرح ريزي و برنامه ريزي شوند كه در غالب آن ها آمادگي هاي لازم براي زندگي كردن با جمع با توجه به رعايت حقوق و احترام متقابل در آن ها مزين شده باشد تا افراد بتوانند آن ها را به دست آورند، در محاسن ملموس و قابل توجه در روش آموزش غيررسمي اين است كه افراد در موقعيت هايي قرار مي گيرند، در موانست و هم نشيني با ديگران روش چگونگي زندگي براساس اصول دموكراسي را مي آموزند تا حدي كه حتي خودشان مبلغ اين گونه زندگي كردن مي باشند.
۵- تجارب يادگيري:
تجارب يادگيري اصطلاحي دامنه دار است كه هم فعاليت هاي فردي و هم فعاليت هاي گروهي را در بر مي گيرد كه در داخل يا خارج از كلاس و مدرسه به پيشنهاد و تاكيد مديران- معلمان، مربيان، به منظور نيل به هدف هاي برنامه آموزشي انجام مي شود.
هنگامي كه معلمي از دانش آموزان مي خواهد كه از نمايشگاهي خاص در يك محل بازديد كنند، اين كار يك تجربه يادگيري است و قيد تعيين شده توسط معلم مبني بر نمايشگاهي خاص حكايت از هدف مندي كار دارد. به اين مفهوم سپردن كارهايي به دانش آموزان كه آنان را مجاب كند كه ساعات خارج از درس و كلاس انجام دهند مانند تكاليف منزل و كارهاي تحقيقاتي كه از اين نوعند( تجربه يادگيري). چنانچه اين سبك كارها ارتقاء يابد و حتي فراتر از ارتقاء به عنوان يك فرهنگ ايفاي نقش كند مي توان اميدوار بود كه نگراني هاي اولياي تعليم و تربيت مبني بر ناسازگاري روش و هدف و نتيجه آموزش رسمي و غيررسمي كاهش خواهد يافت و با تقويت اين دو عنصر رفتارها در فراگيران مي توان به تقريب اين دو دسته آموزش خوش بين بود و از اثرات آن، اين خواهد بود كه فاصله بين وضع موجود و مطلوب در برنامه هاي تعليم و تربيت كاهش خواهد يافت و اين تقاضا و اين تقاضا روي نخواهد داد مگر دست اندركاران تعليم و تربيت از سطح عالي، تا صف به اهميت و ارزش روش هاي غيررسمي وقوف يافته و در طراحي و اجراي برنامه ها از اثربخشي آن غفلت نورزند.
۶- اردو: 
اردو فعاليت گروهي سازمان يافته اي است كه در خارج از محيط رسمي آموزش، در زمان و مكان مناسب و با اهداف معين و مشخص به منظور رشد و شكوفايي استعدادها برگزار مي شود و به عنوان سمبل برنامه هاي آموزشي غيررسمي است كه چنانچه اولياء تعليم و تربيت در طراحي و اجراي آن دقت كافي و وافي داشته باشند، تحقق اهداف ذيل دور از دسترس نيست:
– زمينه اي مناسب جهت شناخت و پرورش و هدايت استعدادهاي دانش آموزان را در زمينه هاي مختلف فراهم خواهد نمود.
– آشنايي با زندگي گروهي و ارتقاء مهارت هاي اجتماعي از جمله مسووليت پذيري، آداب و معاشرت، رعايت قوانين و مقررات، تعاون و همكاري.
– بستري مناسب را جهت كسب مهارتهاي گوناگون جسمي، فني و… ايجاد خواهد كرد. 
– ارضاي نيازهاي عاطفي و رواني دانش آموزان به فراخور سن و پايه تحصيلي.
– آشنايي با مصنوعات بشري و اسرار آفرينش.
نقش اردو و بازديد در پيشرفت تحصيلي دانش آموزان و دانشجويان
« قل سيروا في الارض فانظروا كيف كان بدالخلق»( سوره عنكبوت آيه ۴۰)-«اي پيامبر به مردم بكو در زمين گردش كنيد و بنگريد كه خداوند چگونه آفرينش را آغاز كرده است».
با توجه به آيه فوق الذكر و آيات متعدد ديگر گردشگري ريشه قرآني دارد.
بي شك يكي از برنامه هاي پرجاذبه دانش آموزان و دانشجويان كه مي تواند شور و نشاط را در آنان ايجاد كند و تقويت روحيه مشاركت جويي و مسئوليت پذيري و تكوين شخصيت و غني سازي اوقات فراغت و به ويژه باعث پيشرفت تحصيلي آنان شود گردشگري در قالب بازديدهاي علمي تاريخي و… مي باشد. در حال حاضر سالانه بيش از ۱۲ ميليون نفر دانش آموزان با هدايت و حمايت اوليا دانش آموزان و مسئولين و معلمان مدارس از محيط محدود و بسته آموزشي خارج شده و به صورت اردوها و بازديدهاي يك روزه و چند روزه از اماكن ملي و مذهبي، صنعتي، طبيعي و تاريخي و … كشور بازديد مي كنند.
تعريف گردشگري(اردو و بازديد)
گردشگري به فعاليت دسته جمعي(گروهي) از دانشجويان و دانش آموزان(تعدادي از افراد) اطلاق مي شود كه با برنامه ريزي و اهداف از پيش تعيين شده به منظور آشنايي و شناخت يك يا چند بعد ابعاد گوناگون امور فرهنگي، علمي، هنري، تاريخي، اجتماعي و مذهبي از محل خود(مدرسه يا دانشگاه) خارج مي شوند.
اهداف گردشگري(اردو و بازديد)
۱- تحكيم و تعميق ارزشهاي اسلامي 
۲- آشنايي با مفاخر و آثاي علمي فرهنگي و سياسي و تاريخي ايران اسلامي
۳- انتقال تجارب و گسترش آگاهي و دانش اعضا گروه گردشگري
۴- فراهم ساختن امكانات سفرهاي علمي و تحقيقي براي افراد مشتاق 
۵- آشنايي با مشاغل- حرف و فعاليتهاي علمي و فرهنگي كشور
۶- شناخت منابع غني طبيعي اقتصادي و فرهنگي كشور
۷- ارتقا سطح عملي و تحصيلي دانش آموزان و دانشجويان
انواع گردشگري
۱- گردشكري علمي: شامل بازديد از مراكز علمي- صنعتي و توليدي جهت بازديد از صنايع پتروشيمي، كارخانجات توليدي و ماشين سازي، ديدار با شخصيتهاي علمي و… براي دانش آموزان و دانشجويان رشته هاي مرتبط با رياضي و هنرستانها.
۲- گردشگري فرهنگي و هنري: شامل بازديد از تئاترها، سينماها و اماكن فرهنگي- هنري. بازديد از فيلم هاي سينمايي و موزه ها و مواردي از اين قبيل بويژه براي دانشجويان و دانش آموزان رشته هاي مرتبط با هنر و علوم انساني توصيه مي شود.
۳- گردشگري پژوهشي: شامل بازديد از مراكز پژوهشي و تحقيقاتي جهت بازديد از صنايع بزرگ و كوچك حسب نوع رشته تحصيلي و نيروگاههاي برق- صنايع دستي- قالي بافي- منابع طبيعي براي دانشجويان و دانش آموزان كليه رشته هاي مرتبط
۴- گردشگري تاريخي: شامل بازديد از مراكز تاريخي و ميراث فرهنگي آثار باستاني و ابنيه هاي تاريخي جهت بازديد از موزه ها- اماكن مذهبي(آرامگاهها و…) براي دانشجويان و دانش آموزان رشته هاي تاريخ و علوم انساني)
۵- گردشگري زيارتي: شامل بازديد از اماكن متبركه- اماكن مذهبي و تربيتي جهت بازديد از مرقد ائمه الاطهار(عليهم السلام) امامزاده ها، مساجد، تكايا و… براي كليه دانشجويان و دانش آموزان رشته هاي مختلف.
۶- گردشگري اجتماعي: شامل بازديد از مراكز اجتماعي، قوه قضائيه، نهادهاي اجتماعي مانند بازديد از مجلس شوراي اسلامي، شوراي شهر، سپاه پاسداران و… كه براي كليه دانشجويان و دانش آموزان رشته هاي مختلف توصيه مي شود. البته انواع گردشگري به تناسب سن و جنس گردشگران متفاوت بوده و نوع آنها كاملا تفكيك ناپذير هستند براي شامل بازديد از موزه هم مي تواند در گردشگري تاريخي باشد و هم فرهنگي و هنري با اين ديد كه همه موارد ذكر شده گردشگري به نوعي علمي و آموزشي محسوب مي شوند براي اينكه در بازديد از اماكن علمي فرهنگي و تاريخي و… ارتقا سطوح آگاهي گردشگران افزايش مي يابد.
گردشگري در ساير كشورها
در اكثر كشورهاي پيشرفته جهان مانند فرانسه و آلمان همه مردم مقداري از درآمده حاصله سالانه خودشان را براي مسافرت ذخيره مي كنند و در پايان هفته، ماه و يا سال به يك مسافرت برون و يا درون مرزي مي روند. در اين كشورها به منظور تشويق دانش آموزان و دانشجويان براي آگهي از دستاوردهاي علمي و صنعتي و مفاخر و آثار ملي كشورشان با ارائه كارت شناسايي يا معرفي نامه از طرف مدرسه يا دانشگاه در مسافرت به شهرها و استانها اياب و ذهاب آنان در استفاده از وسائط نقليه اتوبوس و هواپيما و قطار محاسبه مي شود. همچنين در مراجعه به اماكن تاريخي و مذهبي با ارائه كارت شناسايي به صورت رايگان مي توانند از امكانات موجود بهره مند شوند.
در كشورهايي مانند ژاپن ۷۰ درصد وقت تحصيلي دانش آموزان و دانشجويان در قالب گردشگري علمي و… انجام مي گيرد كه تفهيم مطالب كلاسي نيز بهتر و تاثيرپذيرتر خواهد بود چون به صورت عيني و علمي دانش آموزان و دانشجويان مطالب نظري كلاسي را تجربه و آزمون مي كنند.
در تعدادي از كشورها به دانش آموزان و دانشجويان هزينه سفر پرداخت مي شود و يا سرانه اي از طرف دولت براي بازديدهاي علمي و…

عتیقه زیرخاکی گنج