• بازدید : 46 views
  • بدون نظر
این فایل در ۳۴صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:

CITES نهادي بين المللي زير نظر سازمان ملل متحد مي‌باشد که نظارت بر “تجارتِ گونه‌هاي وحشي گياهي و جانوري” را در دنيا به عهده دارد. 
سالانه ميلياردها دلار براي تجارت گونه‌هاي وحشي گياهي و جانوري در سطح بين‌المللي تبادل مي‌شود. اين تجارت شامل شيوه‌هاي بسيار متنوعي از تجارتِ فرآورده‌هاي غذايي، چرم و محصولات دارويي گرفته تا آلات موسيقي، علوفه، الوار ساختماني، صنايع دستي و محصولات جهانگردي مي‌گردد. پيمانِ “سايتس” در روز سوم مارچ سال ۱۹۷۳ منعقد گشته‌ و از سال ۱۹۷۵ از شهر واشنگتن‌دي‌سي به طور رسمي کار خود را آغاز کرده است
CITES نهادي بين المللي زير نظر سازمان ملل متحد مي‌باشد که نظارت بر “تجارتِ گونه‌هاي وحشي گياهي و جانوري” را در دنيا به عهده دارد. 
سالانه ميلياردها دلار براي تجارت گونه‌هاي وحشي گياهي و جانوري در سطح بين‌المللي تبادل مي‌شود. اين تجارت شامل شيوه‌هاي بسيار متنوعي از تجارتِ فرآورده‌هاي غذايي، چرم و محصولات دارويي گرفته تا آلات موسيقي، علوفه، الوار ساختماني، صنايع دستي و محصولات جهانگردي مي‌گردد. پيمانِ “سايتس” در روز سوم مارچ سال ۱۹۷۳ منعقد گشته‌ و از سال ۱۹۷۵ از شهر واشنگتن‌دي‌سي به طور رسمي کار خود را آغاز کرده است. 
در حال حاضر مقر اين سازمان در کشور سوييس مي‌باشد و ۱۶۹ کشور در آن عضو هستند. کشورهاي مختلف از سراسر دنيا با عضويت داوطلبانه در اين سازمان به اجراي قوانين آن متعهد شده و براي حمايت از گونه‌هاي وحشي کمياب و در معرض خطرِ گياهي و جانوري هم‌پيمان مي‌‌شوند. 
ايران در سال ۱۹۷۶ در مقامِ سي‌اُم و جزو اولين کشور‌هايي بوده که به عضويت اين سازمان در‌آمده و از آن زمان تاکنون در زمره‌ي بهترين و فعال‌ترينِ اعضا همواره به مقرراتِ سازمان سرسختانه متعهد بوده است.
هرگونه واردات و يا صادراتي که مربوط به يکي از گونه‌هاي گياهي و يا جانوري مورد حمايت سايتس باشد منوط به تصويب و اجازه‌ي اين سازمان است. 
تمامي کشورهاي عضو وظيفه دارند که يک يا چند مديريت اجرايي را براي صدور پروانه و همچنين راهنمايي افرادِ علاقمند به تجارت گونه‌هاي کمياب گياهي و جانوري، بگمارند. 
در ايران سه سازمانِ حفاظت محيط زيست، وزارت کشاورزي و همچنين سازمانِ بين‌المللي تحقيقات ماهيان خاوياري با يکديگر همکاري دارند و هر‌کدام مسووليت بخشي از کار را عهده‌دار شده‌اند. 
براي جلوگيري از سوء‌استفاده‌ي کشور‌هاي متخلّفي که با تجارت کنترل‌نشده و نامحدود، تنوع زيستي جهان را به‌خطر مي‌اندازند بايد تلاشي بين‌المللي صورت گيرد و سايتس چنين تعاوني را ميان کشورهاي عضو ممکن مي‌سازد. 
خيلي از کشورهاي جهان هنوز به عضويت سايتس در‌نيامده‌اند و بعضي از آن‌ها نيز همچون ليبي، ايرلند، کويت، آلباني، قطر، ايسلند و سوريه اخيراً به مقرراتِ اين پيمان متعهد گشته‌اند؛ ولي کشور‌هاي عضو هميشه با همکاري يکديگر موفق شده‌اند کشور‌هايي را که از مقررات مصوب سايتس تخلف کرده‌اند تحت فشار قرار داده و آن‌ها را مجبور به تغيير رويه‌ کنند تا دست از تجارت گونه‌هاي گياهي و جانوري حمايت شده‌ بردارند و در برابرِ خواستِ دنيا تسليم شوند.
کشور پهناور ايران با ۸/۱۶۴ ميليون هکتار مساحت و بر‌خورداري از طبيعت هزار رنگي شاملِ جنگل‌هاي انبوه، ماسه‌زارهاي طلايي، رشته‌کوه‌هاي پر‌دامنه‌ي پيچ‌ در پيچِ، باتلاق‌هاي اسرار‌آميزِ، درياچه‌هاي نمک، مراتع سرسبز و حوضچه‌هاي چشمه‌هاي کوهستاني، زيستگاهِ گونه‌هاي گياهي و جانوري بسياري است که به‌تبعِ نمونه‌هاي جهاني، بدست آوردن آمار دقيقي از آن‌ها عملاً غير ممکن است. 
چرا که بشر با وجود تمامي موفقيت‌هاي بزرگي که در عرصه‌هاي علمي و پيشرفت‌هاي تکنولوژي عايد خود ساخته، هرگز مدعي تسلط بي‌چون چرا بر جهان خاکي نبوده و نيست. 
اکتشاف و دستيابي به موقعيت‌هاي جديد و شناسايي گونه‌هاي زيستي ناشناخته توسط دانشمندان تأييدي بر اين تفکر مي‌باشد. صاحب‌نظران زيست محيطي تا دوازده هزار گونه‌ي گياهي را در ايران تخمين زده‌اند که تا کنون در حدود بيش از نُه هزار گونه‌ي آن جمع‌آوري و نام‌گزاري شده‌است. 
اين رقم سبب گشته ايران به عنوان يکي از ده خاستگاه مهم گونه‌زايي گياهي در جهان مطرح شود. گستره‌ي بي‌نظير و شگفتي‌آفرينِ چهارپايان، حشرات و پرندگان ايراني در اصل حاصل پوشش گياهي وسيع و متنوع‌اي است که شامل موارد نادر و بي‌همتايي در دنيا مي‌باشد. 
کوچکترين پستاندار شناخته‌شده‌ي جهان مشهور به “حشره‌خوار کوتوله”در دشت گرگان زندگي مي‌کند و بزرگترين پستاندار جهان، “وال آبي” که ۳۳ متر طول دارد و وزن آن به ۱۹۰ تُن مي‌رسد در درياي عمان و خليج فارس نيز ديده‌مي‌شود. 
ايران زيستگاه بيش از ۶۰ هزار گونه حشره است که برخي از انواع آن‌ها فقط مختص اين سرزمين هستند و در هيچ جاي ديگر جهان يافت نمي‌شوند. حدود ۵۰۲ گونه پرنده در ايران زاد و ولد و يا از راه ايران مهاجرت مي‌کنند که بدليل وجود برخي از زيستگاه‌هاي منحصر به فرد نظير پارک ملي بوجاق‌ـ بندر کيانشهر هر روز گونه‌‌ي نادر جديدي در اين مناطق ديده‌مي‌شود و بر غناي زيستي کشور مي‌افزايد. 
همه‌ي ما کمابيش بر اهميت نژاد يوز‌پلنگ ايراني، گوزن زرد و تمساحِ ايراني‌(گاندو‌) و لزوم حفاظت و حمايت از آن‌ها براي حفظ نسل‌شان آگاه هستيم. تا‌کنون هشت گونه لاک‌پشت دريايي در آب‌هاي جهان شناخته‌شده ‌است که پنج گونه‌ي آن در آب‌هاي جنوبي کشور زندگي مي‌کنند. 
بهتر است بدانيم در جايي‌که برخي از دولت‌هاي خاور دور همچون چين و ژاپن مشکلات عديده‌اي را به علّت تخلّف از قوانين مصوّبِ سايتس‌ ‌‌بوجود آورده‌اند و دست به شکار بي‌رويه‌ي موجودات حفاظت شده‌ي ارزشمندي همچون لاک‌پشت آبي و وال آلوده‌اند؛ هرگز تجاوزي اينچنيني از کشور ايران گزارش نگشته‌است. 
در سال ۲۰۰۶ ايران به عنوان بزرگترين صادركننده‌ي خاويار جهان تنها کشوري بود که به پاس برنامه هاى ارزشمند درخصوص بازسازى و حفاظت از ذخاير ماهيان خاويارى و جلوگيرى از قاچاق و خريد و فروش غير‌مجاز، بر اساس سهميه مصوب سايتس اجازه‌ي صدور رقمي در حدود ۵۰ تن خاويار درياي خزر را بدست آورد. 
در جايي‌که تجارتِ گسترده و بي‌رويه‌ در کنار عوامل ديگري همچون از دست دادن مکان زندگي، اصلي‌ترين تهديد براي حفظ تنوع زيستي در دنياي امروز به‌ حساب مي‌آيد کشور ما همواره به مرام‌هاي انساني و تعهدات اخلاقي در تجارت پايبند بوده‌است. 
ولي متأسفانه افراد متجاوز به طبيعت و شکارچيان غير مجاز، زيستگاه‌هاي ايران را با خطرات جدي روبرو گردانيده‌اند و مشکلات بسياري را براي دولت بوجود آورده‌اند؛ اتفاقي که در ديگر کشور‌هاي جهان به ندرت شاهد آن خواهيم بود. حفظ طبيعت و توسعه‌ي پايدار در هيچ کشوري بدون همکاري و ياري آحاد مردم امکان‌پذير نيست و وظيفه‌ي فردي همه‌ي ما در اين خصوص کليدي و بسيار حايز اهميت مي‌باشد

وضع تنوع زيستي در ايران ، ۲۰ گونه از پستانداران در معرض خطر انقراض هستند 




    ايران يکي از غني ترين کشورهاي دنيا از لحاظ تنوع زيستي است و به دليل ويژگي آب و هوايي خاصي که دارد انواع و اقسام گونه هاي با ارزش گياهي و جانوري در آن يافت مي شود، اما متاسفانه روند حفاظت از اين منابع طبيعي چندان رضايت بخش نيست، به طوري که روز به روز شاهد تخريب زيستگاه هاي مختلف و نابودي گونه هاي کم نظير ايران هستيم و هر از چندگاهي از گوشه و کنار ايران اخباري مي رسد که از نابودي طبيعت و تخريب محيط زيست حکايت مي کند.
    
    دکتر هرمز اسدي اکولوژيست و متخصص حيات وحش درباره وضعيت تنوع زيستي ايران مي گويد: «ايران از نظر تنوع زيستي جزء ۱۰ کشور برتر دنياست. وجود شرايط کويري، کوهستان هاي مرتفع و رشته کوه هاي البرز و زاگرس به غناي زيستي ايران کمک کرده است، ضمن اينکه بيوم زاگرس يک اکوسيستم ويژه و خاص به شمار مي رود و گونه هاي گياهي منحصر به فردي از جمله بلوط و نيز انواع علفخواران و گوشتخواران در آن ديده مي شود.»
    
    به گفته اسدي ايران همانند پلي است که بين آسياي جنوب شرقي، آسياي مرکزي و عربستان و اروپا قرار گرفته و حتي گونه هاي شمال آفريقا از جمله يوزپلنگ را در خود جاي داده است.
    
    با وجود اين وضعيت نامناسب حمايت و حفاظت از محيط زيست ايران باعث شده که آمار گونه هاي در معرض خطر انقراض طي سال هاي اخير افزايش يابد. اين آمار ناگوار را از قول هرمز اسدي بخوانيد: «طبق آمارهاي ارائه شده از سوي سازمان حفاظت محيط زيست در حال حاضر ۲۰گونه از پستانداران ايران در معرض خطر انقراض قرار دارند. اين در حالي است که حداقل يک چهارم از اين تعداد به شدت در معرض خطر انقراض هستند. سازمان حفاظت محيط زيست سالانه آماري را در مورد تعداد گونه هاي در معرض خطر انقراض حيات وحش ارائه مي دهد ولي روش شمارشي که در اين زمينه اعمال مي شود چندان دقيق و قابل قبول نيست.»
    
    بدين ترتيب ممکن است تعداد گونه هايي که در لبه پرتگاه انقراض قرار دارند بيش از اين آمار باشند ولي ما از آنها بي خبر هستيم.
    
    با توجه به اين نکته به نظر مي رسد که وضعيت مديريت حيات وحش تنوع زيستي در ايران قابل قبول نيست به طوري که طبق گفته اسدي ايران از لحاظ مديريتي و حفاظتي در رتبه هاي آخر جهان جاي دارد و اين رکورد مايه خجالت است،
    
    آمار تنوع زيستي در ايران
    
    آمارهاي سازمان حفاظت محيط زيست نشان مي دهد که تعداد گونه هاي پستاندار وحشي ايران ۱۶۵گونه است که تقريباً برابر کل گونه هاي پستاندار در قاره اروپا است. به علاوه تعداد گونه هاي گياهي ايران حدود هشت هزار گونه برآورد شده که تقريباً ۲۲ درصد آنها بومي هستند و ۵۰۲ گونه پرنده، ۱۷۴ گونه ماهي، ۱۹۶ گونه خزنده و ۲۰ گونه دوزيست هم در فهرست آماري ايران به ثبت رسيده اند.
    
    اگر در مورد گونه هاي گياهي ايران که در معرض انقراض هستند کنجکاويد بايد بگوييم که گياهاني از تيره گاوزبان، گل استکاني، ميخک کاسني، آلاله، شب بو، زردکوهي و… بيشتر با خطر انقراض مواجه اند.
    
    طبقه بندي اتحاديه جهاني حفاظت از طبيعت (IUCN) هم نشان مي دهد که گونه هاي جانوري از جمله دو پاي فيروز، حفار ايراني، گونه هايي از خفاش ها و نهنگ آبي با خطر انقراض تهديد مي شوند.
    
    گذشته از اين درناي سيبري و کرکس پشت سفيد جزء پرندگاني طبقه بندي مي شوند که به شدت در معرض خطر انقراض قرار دارند. اين گزارش نشان مي دهد که گورخر که يکي از گونه هاي نادر و خاص ايراني است و در گذشته در معرض نابودي کامل قرار داشته، هم اکنون وضعيت بهتري دارد و خوشبختانه تعداد آن بيش از ۲۰۰ راس گزارش شده است.
    
    وضعيت گونه هاي مرال و شوکا هم بيانگر اين است که مرال از گونه هاي حمايت و حفاظت شده يي است که فقط در مناطق حفاظت شده استان مازندران به تعداد حدود ۲۰۰ راس وجود دارد. شوکا هم گونه ديگري است که جمعيت آن به حدود ۹۰ راس مي رسد.
    

عتیقه زیرخاکی گنج