• بازدید : 45 views
  • بدون نظر
این فایل در ۲۱صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:

در شرايط نوين جهاني كه پيشرفتها باعث تغييرات سريع در كليه امور و فعاليتها و دانش انسان به خصوص در زمينه فن آوري و مديريت شده است، افق هاي جديدي باز شده و نيازهاي تازه به وجود آمده است. 
جايزه كيفيت كه بر اساس نتايج مدلهاي آماري ارائه مي گردد مي تواند باعث ارزيابي سازماني و برنامه هاي استراتژيك به كارگيري روشها و تكنيك هاي خود ارزيابي، بهبود دايمي، الگوبرداري و… شود.
لذا به اين دليل كشورهاي زيادتري در دنيا در پي ايجاد جايزه ملي كيفيت مي باشند و در اين بين كشور ما ايران نيز از اين قاعده مستثني نمي باشد.
اولين بار ايده جايزه ملي كيفيت در سال ۷۹ همزمان با برپائي دومين كنفرانس مديران كيفيت توسط انجمن مديريت ايران مطرح و به دنبال آن كميته هايي مركب از كارشناسان و صاحب نظران در ارتباط با تشويق و ترغيب اعضاء انجمن مديريت كيفيت ايران تشكيل شد تا از اين طريق ابتدا در بين اعضاء و سپس نسبت به گسترش آن در سطح جامعه حركتي آغاز گردد. اين كميته با تركيبي مناسب تشكيل شده و جلسات آن برگزار گرديد كه ماحصل آن تدوين آيين نامه جايزه كيفيت و روش اجرايي اعطاء و پيشنهاد آن بود.
سرانجام روز ۱۸ آبان ماه بعنوان روز ملي كيفيت انتخاب شده شوراي عالي استاندارد در يكصد و دومين جلسه خود در تاريخ ۱۵/۳/۸۰ طراحي جايزه ملي كيفيت توسط اين شورا را تصويب كرد و اجراي آن را به مؤسسه استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران سپرد.

رويكردي نوين در كيفيت
كيفيت:
كيفيت در سازمانهاي جهاني هرگز يك چيزي تجملي نبوده است. اين سازمانها همواره بدنبال تعريفي كاربردي بوده اند و تلاش كرده اند آن را از تصورات ذهني خارج كنند.
امروزه كيفيت به مفهوم انطباق با نيازمنديها است. اما با اين نكته كه اندازه گيري آن امكان پذير باشد. كيفيت از مفهوم محصول گرا به خدمت گرا تحول يافته است و ديگر يك مقوله صرفاً مهندسي نيست و تمامي پرسنل سازمان را با هر وظيفه و مسئوليت پوشش مي دهد.
روند الزامات ايجاد شده در بازار به سمتي است كه از سازمانها مي خواهد تعريف خود را از كيفيت روز به روز فراتر ببرند.
سطح رقابت در بازار خواسته ها و انتظارات مشتريان را تغيير داده و در نتيجه كيفيت يك مفهوم پويا بخود گرفته است. جوران در اين زمينه مي گويد، كيفيت تنها واژه اي است كه در دو دهه گذشته مفهوم آن بشدت تغيير يافته است. هرچند خود واژه ثابت مانده است.

روند تكامل مدل EFQM
۱۹۸۸ تشكيل بنياد مديريت كيفيت اروپا EFQM
۱۹۹۱ شكل گيري و معرفي مدل تعالي EFQM
۱۹۹۵ شكل گيري و معرفي مدل بخش عمومي
۱۹۹۶طراحي مدل براي صنايع كوچك و متوسط
۱۹۹۹ بازنگري عمده در مدلهاي قبلي و معرفي مدل بهبود يافته
۲۰۰۱ معرفي مدل تعالي EFQM براي صنايع كوچك و متوسط

مدل EFQM توسط چه سازمانهايي بكار گرفته شده است
بيش از ۲۰۰۰۰ سازمان در سطح اروپا
۶۰% از ۲۵ شركت بزرگ اروپا
۹ شركت از ۱۳ شركت اروپايي كه در ليست ۵۰ شركت فايننشال تايمز بعنوان مهمترين شركت ها در سال ۲۰۰۱ معرفي شده اند.
حداقل در ۱۰۰۰۰ شركت از صنايع كوچك و متوسط

خلاصه
كيفيت يا (Quality) از كلمه يوناني Qualis به معني «از چه نوع» گرفته شده است و به مرور زمان تعابير و تعاريف بسياري را به وجود آورده است كه چند مورد آن عبارتند از:
كيفيت در چشمان بيننده وجود دارد
تطابق با مشخصه ها
تناسب براي اهداف و يا كاربرد
توليد بدون عيب (Zero defect) از نظر كرازبي
درست انجام دادن كارها در اولين مرتبه و در تمام مراحل
رضايت مشتري(خشنودي مشتري) به اعتقاد IBM
بيش از انتظارات مشتري
مناسب بودن براي استفاده Fitness For Use ژوزف جوران
و آخرين تعريف بر طبق ISO 9000-2000 عبارتست از:
«درجه و مقياسي كه بر اساس آن مجموعه اي از ويژگي هاي ذاتي نيازمنديهاي تعيين شده را برآورده مي كنند.»

تاريخچه:
سير تاريخي توسعه كيفيت را از ديدگاه مي توان اينگونه عنوان كرد.
قبل از ۱۹۰۰= كيفيت به عنوان جزئي از كار صنعتگران
۱۹۰۰ تا ۱۹۲۰ كنترل كيفيت توسط تكنيسين ها و مهندسين
۱۹۲۰ تا ۱۹۴۰ كنترل كيفيت بر اساس بازرسي
۱۹۴۰ تا ۱۹۶۰ كنترل كيفيت آماري
۱۹۶۰ تا ۱۹۸۰ تضمين كيفيت
۱۹۸۰ تا ۱۹۹۰ مديريات كيفيت فراگير (TQM)
۱۹۹۰تا كنون TQM و فرهنگ بهبود مداوم در سازمان
به مرور زمان بحث هاي كيفيت جدي تر شد و با ورود دكتر دمينگ به ژاپن در سال ۱۹۵۰ جايزه ملي كيفيت دمينگ در سال ۱۹۵۱ بوجود آمد و باعث شكوفائي گرديد.
در سال ۱۹۷۸ جايزه مالكوم بالدريج توسط كنگره امريكا ايجاد شد.
در سال ۱۹۹۰ سازمان ملل روز جهاني كيفيت را به منظور «افزايش آگاهي جهانيان نسبت به اهميت نقش كيفيت در رشد كاميابي سازمان ها و كشورها» معرفي كرد(دومين پنج شنبه ماه نوامبر)
در سال ۱۹۹۱ جايزه كيفيت اروپا طي اجلاسي در پاريس با اهداف زير بوجود آمد.
رضايت مشتري- رضايت كاركنان- عملكرد تجاري- اثر سازمان روي جامعه
روز ملي كيفيت در اكثر قريب به اتفاق كشورها وجود دارد و كمك زيادي به اشاعه فرهنگ كيفيت مي كند.
انجمن مديريت كيفيت ايران با توجه به هدف خود كه همانا گسترش و تعميق فرهنگ كيفيت در سطح كشور و بويژه جوامع صنعتي و خدماتي مي باشد و با درك اهميت بحث كيفيت در شرايط كنوني جهان و موقعيت حساس كشورمان ثبت روز ملي كيفيت را با اهداف زير پيشنهاد نمود.
الف:گسترش فرهنگ كيفيت در سطح كشور
ب:شناساندن جايگاه كيفيت و اهميت آن در داد و ستدهاي ملي و بين المللي
ج:شناسايي، معرفي و قدرداني از سازمان ها و افراد توليد كننده و ارائه دهنده خدمات در اين روز 

تاريخچه مدلهاي سرآمدي كسب و كار و جوايز كيفيت
در سال ۱۹۵۰ مؤسسه JUSE ژاپن، آقاي دكتر ادوارد مينگ را براي انجام سخنراني‌هاي مختلفي در زمينه كيفيت به ژاپن دعوت نمود. در سال ۱۹۵۱ اين مؤسسه به پاس خدمات دكتر دمينگ جايزه اي به نام ايشان بنيان نهاد كه اهدا آن، همچنان ادامه دارد. اين مدل، نگرش جديدي در بحث كيفيت ايجاد و عنوان كرد كه براي توليد محصولات و خدمات با كيفيت، نياز به هماهنگي همه جانبه در سطح سازمان داريم. اگرچه در آن زمان عمدتاً استفاده از روش هاي آماري براي كنترل كيفيت در كانون توجه اصلي اين مباحث بود، ولي همين تفكر «نگرش فراگير» منجر به ظهور« كنترل كيفيت فراگير» در دهه ۶۰ ميلادي گرديد.
موفقيت ژاپن در بكارگيري روش هاي علمي كسب و كار، تهديدي جدي براي شركت هاي آمريكايي ايجاد كرد، به طوري كه در دهه ۸۰ بسياري از آنها با واگذار كردن بازار به رقباي ژاپني در آستانه ورشكستگي قرار گرفتند. اين تهديدات منجر گرديد كه شركتهاي غربي در روش هاي كسب و كار خود تجديد نظر كرده و مديريت كيفيت فراگير را بطور گسترده اي بكار گيرند.
در اواخر دهه ۱۹۸۰، مطرح شدن دو نگرش عمده، شيوه ها و نظام هاي مديريت كيفيت سازمانها را بطور محسوسي تحت تأثير قرار داد:
استانداردهاي سري ISO 9000 
 مديريت كيفيت فراگير.
استانداردهاي سري ISO9000 بمنظور هماهنگ كردن استانداردهاي كيفيت و ارايه الگوهايي براي تصمين كيفيت بوجود آمد. سنجش ميزان انطباق و سازگاري هر سازماني با استاندارد ISO9000، به راحتي و از طريق انجام برنامه هاي مميزي(داخلي / بيروني) امكان پذير است و سازمان هايي كه بتوانند با موفقيت، مميزي هاي شخص ثالث(توسط سازمان ها گواهي دهنده) را پشت سر بگذارند موفق به دريافت گواهينامه مربوطه خواهند شد.
مديريت كيفيت فراگير، روشي براي مديريت و اداره يك سازمان است كه اساس آن محور قرار دادن كيفيت و مشاركت همه اعضا سازمان بوده و هدف از آن، نيل به موفقيت در دراز مدت از طريق جلب رضايت مشتري و تأمين منافع همه ذينفعان است. بر خلاف ISO9000، يك استاندارد رسمي بين المللي براي مديريت كيفيت فراگير كه مشخص كند چگونه مي توان يك سيستم مديريت كيفيت فراگير را ايجاد كرد، وجود ندارد. حتي خطوط راهنمايي يكسان و هماهنگي كه كمك كند چگونه مي توان استقرار و بكارگيري مديريت كيفيت فراگير را اندازه گيري و ارزيابي كرد نيز موجود نيست. از سوي ديگر هيچ سازماني يا مرجع رسمي صدور گواهينامه اي كه قادر باشد استقرار  و دست يابي به مديريت كيفيت فراگير را بر اساس استانداردهاي بين المللي گواهي نموده و به رسميت بشناسد نيز وجود ندارد. از اين رو مشاهده مي شود كه نظريات كم و بيش متفاوتي توسط انديشمندان اين رشته همچون دمينگ، جوران، كرازبي، ايشي كاوا، فيگن بام، و… در تعريف مديريت كيفيت فراگير و اصول راه كارهاي اجرايي آن، مطرح شده است. اما موضوعي كه تمامي انديشمندان مديريت بر آن اتفاق نظر دارند، ضرورت اندازه گيري اصول و معيارهاي اصلي مديريت كيفيت فراگير است. به همين دليل در سالهاي اخير مطالعات و تحقيقات متعددي به منظور شناسايي و اندازه گيري معيارهاي اصلي مديريت كيفيت فراگير در كشورهاي مختلف انجام شده است.
لازم به ذكر است كه پيشتر در غرب مدل هايي براي ارزيابي بنگاه هاي صنعتي و غير صنعتي به وجود آمده بودند كه با ظهور سيستم هاي ISO9000 به مقبوليت هاي جهاني نيز رسيدند ولي هيچكدام ديد فراگيري نسبت به كسب و كار نداشتند يكي از اولين گامها براي بخشيدن ديد فراگير به اين مدل ها، در سال ۱۹۸۳ و در كانادا، با طرح جايزه كيفيت كانادا برداشته شد. پس از آن، در سال ۱۹۸۷ بعد از چندين سال كار مستمر، مدل كسب و كار جايزه كلي كيفيت مالكوم بالدريج در آمريكا مطرح گرديد كه در واقع پوشش دهنده تمامي اجزا يك كسب و كار با در نظر گرفتن منافع تمامي ذينفعان بود. به دنبال مدل بالدريج، مدل جايزه كيفيت اروپا توسط بنياد اروپايي مديريت كيفيت (EFQM) در سال ۱۹۹۱ ارايه گرديد كه بسياري از كشورهاي اروپايي و غير از آن پيروي كردند.
از سوي ديگر، تغييرات به وجود آمده در اقتصاد جهاني، تلاش هاي انجام شده توسط سازمان تجارت جهاني (WTO) در راستاي جهاني كردن اقتصاد و افزايش رقابت جهاني، و همه كشورهاي مختلف(اعم از توسعه يافته و يا در حال توسعه) را به اين باور رسانده است كه براي حضور و بقا در بازارهاي منطقه اي، جهاني و حتي داخلي بايد توان رقابتي و قابليت رقابت پذيري صنايع و سازمان هاي خود را افزايش دهند. از اين رو كشورهاي مختلف، مطالعات متعددي در زمينه شناسايي و اشاعه عوامل كليدي موفقيت سازمانها، به منظور بهبود عملكرد آنها انجام داده اند. جوايز ملي كيفيت و مدل هاي سرآمدي سازماني حاصل اين مطالعات و تحقيقات است و بسياري از كشورهاي توسعه يافته و در حال توسعه در سال هاي اخير آن را در سطرح سازمان هاي كسب و كار خود جاري ساخته اند. جايزه دمينگ در ژاپن (۱۹۵۱)، جايزه كيفيت كانادا(۱۹۸۲)، جايزه مالكوم بالدريج آمريكا(۱۹۸۷)، جايزه كيفيت استراليا(۱۹۸۷)، جايزه كيفيت اروپا(۱۹۹۱)، جايزه كيفيت راجيو گاندي هند(۱۹۹۱) و… نمونه هايي از تلاش هاي انجام شده در اين زمينه است.
اگرچه مدل هاي دمينگ، بالدريج و EFQM معروفترين مدل هاي سرآمدي عملكرد هستند ولي كشورهاي ديگري هستند كه مدل هاي خاصي را براي خود توسعه دادند. البته مدل هاي توسعه داده شده، غالباً از مدل هاي معروف فوق الهام گرفته اند.
جوايز ملي كيفيت بر اين واقعيت تأكيد دارند كه بقا در رقابت جهاني، مستلزم بهبود عملكرد در مقياس جهاني است.
اين مدل ها، با ارايه معيارهاي ارزيابي، خطوط راهنمايي براي سازمانها ايجاد مي كنند تا پيشرفت ها و عملكرد خود را در زمينه كيفيت و سرآمدي سازماني اندازه گيري نمايند. از سويي، معرفي سازمان هاي برتر و برندگان جوايزكيفيت، مثال هاي عملي از دستيابي و موفقيت در پياده سازي اصول مديريت كيفيت فراگير را ايجاد و به سازمان‌ها كمك ميكند تا با الگو قرار دادن آنها، نظام هاي مديريت خود را بهبود بخشيد.

تاريخچه بنياد اروپايي مديريت كيفيت و مدل سرآمدي EFQM
سازمان هايي كه حقيقتاً سرآمد هستند، مي كوشند با دستاوردهايشان و نشان دادن اينكه چگونه به اين دست آوردها رسيده اند و اينكه در آينده چه دستاوردهايي خواهند داشت، رضايت ذينفعان خود را جلب كنند. انجام اين كار، حتي در مساعدترين شرايط كار دشواري است، از اين رو در شرايطي كه رقابت جهاني افزايش مي يابد، نوآوري هاي تكنولوژي به سرعت اتفاق مي افتد، فرآيندها تغيير مي كنند و تغييرات مداوم در اقتصاد، شرايط اجتماعي و محيط پيرامون مشتري رخ ميدهند، استمرار اين كار دشوار‌تر نيز خواهد شد.
با شناخت اين چالش ها بود كه بنياد اروپايي مديريت كيفيت (EFQM) ايجاد شد تا رهيافتي به مديريت را بين سازمان هاي اروپايي ترويج كند كه در ابعاد جهاني قابل طرح و راهنماي آن بسوي سرآمدي پايدار باشد.
بنياد اروپايي مديريت كيفيت، يك سازمان غير انتفاعي است كه در سال ۱۹۸۸ ميلادي توسط چهارده شركت معتبر اروپايي و با حمايت اتحاديه اروپا تأسيس گردد. در حال حاضر بيش از ۸۰۰ شركت اروپايي در اين سازمان ايجاد يك نيروي راهبرنده در جهت سرآمدي عملكرد و چشم انداز آن درخشش سازمان هاي اروپايي در جهان است. رياست وقت اتحاديه اروپا به هنگام امضا موفقت نامه تأسيس اين بنياد چنين اظهار مي‌دارد:
«تلاش براي بهبود و ارتقا كيفيت يكي از پيش نيازهاي موفقيت براي تك تك شركت‌ها و براي رقابت پذيري همه ما به صورت جمعي است.»

عتیقه زیرخاکی گنج