• بازدید : 55 views
  • بدون نظر
این فایل در ۷صفحه قابل ویرایش تهیه شد وشامل موارد زیر است:

وقتی که از پشت میکروسکوپ به یک قطره آب، یک بگ درخت و یک مشت خاک می نگری دنیای عجیب و خارق العاده میکروارگانیسم ها در مقابل دیدگانت گشوده می شود. دنیای موجودات حیرت انگیز که توانایی آنها در هیچ موجود دیگری حتی انسان به چشم نمی خورد.
به راستی چه موجودی می تواند در قدرت رشد با باکتری برابری کند؟ باکتری که شاید یک میلیونیم گرم (میکروگرم) نیز وزن نداشته باشد اما اگر شرایط محیط برای تکثیر تصاعدی آن مناسب باشد، در عرض ۷۲ ساعت انبوه باکتریهای تولید شده وزنی سه هزار برابر وزن کره زمین خواهند داشت و این تنها یکی از جلوه های دنیای شگفت انگیز میکروارگانیسم ها است، دنیایی که در رشته میکروبیولوژی (میکروب شناسی) مورد بررسی قرار می گیرد.
محمدعلی آموزگار دانشجوی دوره دکترای میکروبیولوژی دانشگاه تهران در این باره می گوید: میکروارگانیسمها موجودات ریز ذره بینی مانند: باکتریها، ویروسها، قارچهای میکروسکوپی و پرتوزوئرها هستند که با چشم غیر مسلح دیده نمی شوند.
وی همچنین در مورد جایگاه میکروارگانیسمها در رشته میکروبیولوژی می گوید: علم میکروبیولوژی که گرایشی از علم زیست شناسی است به بررسی و مطالعه میکروارگانیسم ها می پردازد در این علم ارتباط میکروارگانیسم ها با خودشان و همچنین با موجودات عالی تر مانند انسان، حیوانات و گیاهان مورد بررسی قرار می گیرد.
گفتنی است که علم میکروبیولوژی گرایشهای مختلفی دارد که عبارتند از:
الف) گرایش پزشکی: در این گرایش میکروبهایی که برای انسان بیماری زا هستند و چگونگی فغالیت آنها بررسی می شود. البته این گرایش قسمت کوجکی از علم میکروبیولوژی را برای خود اختصاص می دهد چرا که از میان میکروبهای شناخته شده فقط حدود ۱۷۰ نوع میکروب، بیماری زا هستند و بقیه میکروبها تا کنون شناخته شده اند، میکروبهای مفید می باشند.
ب) میکروبیولوژی غذایی: بسیاری از مواد غذایی مثل ماست یا پنیر به یاری میکروبها تولید می شوند.
ج) میکروبیولوژی صنعتی: در این گرایش از میکروبیولوژی از میکروبهای مفید برای تولید مواد صنعتی مانند اسیدها و کمپوست میکروبی ( تهیه کود به یاری مواد زاید و زباله ها) استفاده می شود، همچنین از میکروبها در رفع آلودگی های محیط زیست استفاده می گردد.
دکتر علی اکبر محمدی متخصص میکروبیولوژی و رئیس مؤسسه تحقیقات واکسن و سرم سازی رازی نیز در معرفی این رشته می گوید: رسته میکروبیولوی که با میکروارگانیسمها یعنی موجودات ریز ذره بینی سر و کار دارد، دو جنبه مهم دارد، یکی مبارزه با میکروارگانیسم های خطرناک و بیماری زا که حیاط انسانها، حیوانات و گیاهان را به خطر می اندازند و میکروبیولوژیست با شناسایی روش و مسیر ایجاد بیماریها می تواند این مسیر را متوقف کرده و از چرخه و سیر بیماری جلوگیری کند و جنبه دیگر استفاده بهینه و مناسب از میکروارگانیسم ها برای تولید مواد غذایی و تبدیل بهینه صنایع غذایی مثل تهیه پنیر، ماست و یا حتی نان و همچنین تولید داروهای پزشکی و دامپزشکی می باشد.
در واقع علم میکروبیولوژی در مورد چگونگی استفاده بهینه از میکروارگانیسم ها و جلوگیری از ضررها و زیانهایی که میکروارگانیسم ها می توانند به حیات انسانها، دامها و نباتات وارد کنند، بحث می کند.


میکروبیولوژی یا زیست شناسی سلولی  مولکولی
گاه می شنویم که از رشته میکروبیولوژی با عنوان زیست شناسی سلولی مولکولی یاد می شود برای مثال در بعضی از قسمتهای دفترچه های آزمون سراسری سازمان سنجش آموزش کشور از این رشته با عنوان زیست شناسی سلولی مولکولی یاد شده است و به همین دلیل تعدادی از داوطلبان آزمون سراسری تصور می کنند که رشته میکروبیولوژی همان رشته علوم سلولی مولکولی است و در نتیجه هنگام انتخاب رشته با مشکلاتی روبرو می شوند.
دکتر محمدی درباره تفاوت بین این دو رشته می گوید: در حقیقت علم میکروبیولوژی مادر علوم سلولی مولکولی است چون زمانی که راجع به فیزیولوژی سلول ( به اصطلاح چگونگی کار کردن و سوخت و ساز بدن سلول)  
صحبت می شود، در واقع ساختار سلول به عنوان یک میکروارگانیسم مورد بررسی قرار می گیرد، اما این باعث نمی شود که دو رشته فوق را یکی بدانیم چون علوم سلولی مولکولی از حیطه فعالیتهای بیرونی میکروب خارج شده و وارد فعالیتهای درونی آن می شود، در حالیکه در علم میکروبیولوژی تأثیرات بیرونی میکروارگانیسم ها مطالعه می شود برای مثال شما در علم میکروبیولوژی نگاه می کنید که میکروارگانیسم مورد نظر شما چه نوع بیماری ایجاد کرده و از روی آثار بیماری حدس می زنید میکروارگانیسمی را که بررسی می کنید چه نوع میکروبی است .
دکتر محمدی همچنین در مورد نام رشته میکروبیولوژی می گوید: با توجه به اینکه امروزه علوم بسیار ریز، جزئی و تخصصی شده است، بهتر است که دو علم میکروبیولوژی و علوم سلولی و ملکولی در کنار یکدیگر و با نام تخصصی به علم زیست شناسی خدمت بکنند نه اینکه یک علم، دیگری را احاطه بکند. مثلا اگر بخواهیم میکروبیولوژی را زیر مجموعه ای از علوم سلولی و مولکولی بدانیم، اشتباه است چون بعضی از اوقات علوم سلولی و مولکولی کاری به میکروارگانیسم ها ندارد و در مورد سلولهای یوکاریوتی یا سلولهای انسانی صحبت می کند 
اگر فصلهاي سرد سال يعني پاييز و زمستان را فصل عفونت هاي ويروسي در نظر بگيريم و اگر فصل بهار را فصل بيماري هاي آلرژيک بدانيم ، تابستان ، فصل گرما را بايد فصل مسموميت هاي غذايي بناميم.
هرچقدر هوا روبه گرمي مي رود ، شيوع اسهال و استفراغ هم که شايع ترين علت آنها عفونت هاي گوارشي است ، بيشتر مي شود. گرماي هوا به مواد غذايي اي که در نگهداري درستشان در خانه ها، کارگاه هاي توليد ، انبارها ، فروشگاه ها و رستوران ها و هر کجاي ديگر سهل انگاري مي شود ، رحم نمي کند و محيط دلپذيرتري براي انواع باکتري هايي فراهم مي کند که در مدت زمان کوتاهي مي توانند تکثير شوند و يک ماده غذايي را به فساد بکشانند بدون آن که در ظاهر آن کمترين تغييري ايجاد کرده يا بو و طعم آن را عوض کنند. اگر شما هم يک بار، حتي براي چند ساعت حالت تهوع ناشي از مسموميت غذايي را تجربه کرده و يا مجبور شده باشيد در يک ساعت ۴ يا ۵ بار به دستشويي برويد، آن وقت حتما شما هم اهميت بيماري ظاهرا ساده اي مثل يک مسموميت غذايي را درک خواهيد کرد. ضمن اين که نبايد فراموش کرد گاهي همين اپيدمي هاي مسموميت غذايي هم مي توانند همراه مرگ ومير باشند. داشتن آماري از تعداد مبتلايان به مسموميت غذايي کار ساده اي نيست.
بسياري از افراد مبتلا به اين بيماري به پزشک يا درمانگاه مراجعه نمي کنند و خوددرماني يا درمان هاي سنتي مثل قندداغ را ترجيح مي دهند و به همين علت تعداد کل بيماران مبتلا به مسموميت غذايي قابل ثبت نيست.
با وجود اين مثلا در کشور انگلستان تخمين زده شده که در سال ۲۰۰۲ ، ۶ميليون مورد تهوع و استفراغ براي مصرف غذايي فاسد داده بوده است.
اين آمار در سال ۲۰۰۰ چيزي حدود ۵ميليون نفر بوده است و يعني در کشوري مثل انگلستان که استانداردهاي بهداشتي قابل قبولي دارد شيوع مسموميت هاي غذايي در سالهاي اخير افزايش يافته است.
با اين اوصاف در کشورهايي مثل کشور ما بايد اوضاع خيلي بدتر باشد. اگرچه برگ برنده ما را هم مقابل مسموميت هاي غذايي نبايد فراموش کرد. در کشوري مثل کشور ما، هنوز بيشتر مردم تمايل دارند از غذاهاي خانگي تازه استفاده کنند و شايد همين مهمترين نکته در پيشگيري از بروز مسموميت هاي غذايي است.
متهمان اصلي پرونده مسموميت غذايي
باکتري هاي متنوعي مي توانند عامل ايجاد مسموميت هاي غذايي باشند. يکي از مهمترين اين باکتري ها و به قولي شايع ترين علت ايجاد مسموميت غذايي ، باکتري اي است موسوم به کامپيلوباکتر. اين باکتري در روده حيواناتي مثل گاو، گوسفند و مرغ مي تواند به طور طبيعي زندگي کند. در آب تصفيه نشده هم مي تواند وجود داشته باشد. کمپيلوباکتر از آن باکتري هايي نيست که در خود ماده غذايي رشد کند و تکثير يابد. در واقع احتياجي هم به اين رشد و تکثير ندارد. فقط تعداد کمي از اين باکتري مثلا در يک تکه مرغ که خوب پخته نشده باشد مي تواند علايم مسموميت را ايجاد کند. در عين حال ، کامپيلوباکتر ، باکتري نازک نارنجي اي است و اگر گوشت خوب پخته شود ، کلک آن هم کنده مي شود. باکتري ديگري که مي تواند عامل ايجاد مسموميت غذايي باشد، سالمونلاست.
سالمونلا بخصوص در زرده تخم مرغ هاي آلوده ممکن است وجود داشته باشد. گرماي هوا محيط مساعدي براي کشت آن فراهم مي کند. گونه اي از سالمونلا مي تواند باعث بيماري شديدي به نام حصبه شود ، اما معمولا بيشتر سالمونلاها بي آزارتر از اين حرفها هستند. استافيلوکک طلايي هم باکتري ديگري است که مهمترين راه انتقال آن دستهاي آلوده است.
اين باکتري در فاضلاب و حتي گردوغبار وجود دارد و آشپزها ، کارکنان رستوران ها ، اگر بهداشت فردي را رعايت نکنند ، عامل اصلي انتقال اين باکتري به مواد غذايي و از آنجا به دستگاه گوارش مشتريان خود هستند. باکتري ديگري که بخصوص در غذاهايي که خارج از يخچال نگهداري مي شوند و مدت زيادي در دماي اتاق مي مانند رشد مي کند، کلستريديوم پرفرينجنس نام دارد. اگر غذاي مانده خورديد و بعد دچار اسهال و استفراغ شديد، احتمالا همه چيز زير سر همين کلستريديوم است.
باسيلوس سرئوس هم باکتري ديگري است که البته شيوع آن از ديگر متهمان هم رديفش کمتر است.
  • بازدید : 75 views
  • بدون نظر
این فایل در ۷۵صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:

همانطور كه مي دانيد يك دسته از عواملي كه در رشد و فعاليت ميكروارگانيسمها  موثر هستند عوامل محيطي مي باشند كه به ۲ دسته فيزيكي و شيميايي تقسيم مي شوند. يكي از مهمترين اين عوامل كه به عنوان يك عامل فيزيكي مطرح مي گردد گرما ( حرارت) مي باشد. حرارت بر كليه فعل و انفعالات سلولي اثر دارد و متابوليسم سلول را تحت تاثير قرار مي دهد. اگر حرارت تاحد معيني افزايش يابد واكنش ها را تسريع مي كند ولي اگر از حد معين تجاز كند فعاليت هاي متابوليكي را متوقف مي كند زيرا باعث مي گردد كه پروتئين ها ماهيت خود را از دست بدهند، دناتوره گردند، آنزيم هاي مهم و اساسي سلولي از كار افتاده روي غشا و فشار اسمزي اثر كرده در نتيجه نقل و انتقال مواد را تحت تاثير قرارداده  و روي مواد غذايي كاهش مي يابد و نفوذ مواد سمي و زايد افزايش پيدا كرده و خروج آنها كند مي گردد
حرارت اپتيمم: مناسبترين درجه حرارت براي رشد يك باكتري را گويند.
حرارت لتال: حرارت كشنده باكتري ها كه سبب مي گردد تمام ميكروارگانيسمهاي يك گونه درعر ۱۰ دقيقه كشته شوند.
ترموتولورانس : تحمل گرمايي
چاپرون ها :  مولكول هايي پروتئيني هستند كه براي فولدينگ و تثبيت پروتئين ها اختصاص پيدا كرده اند و به پروتئين هاي جديد در حال ترجمه متصل مي گردند.
Folding : تا شدگي پروتئين ها
Unfolding :باز شدن تاي پروتئين
Refolding : تاخوردگي مجدد پروتيئن
باكتري ها از نظر نيازهاي حرارتي به ۳ دسته تقسيم مي شوند:
ترموفيل ها يا گرما دوست ها با دماي opt بالاي ۴۵ درجه كه در مناطق گرم، خاك و كود و … زندگي مي كنند و از نظر صنعتي نيز مهم هستند.
باكتريها هايپرترموفيل نيز گروهي از باكتري ها هستند كه در حرارت بسيار بالا مثل مناطق آتشفشاني زندگي مي كنند و قادر به رشدهستند و opt بالاي ۸۰دارند. مثل Bacillus steavo thermophilus 
گروه دوم مزوفيل ها هستند مثل E coli كه در حرارت هاي مياني رشد مي كنند گروه سوم نيز ساكروفيل ها هستند مثل polaromonas كه در حرارت هاي زير ۲۰ و حتي زير صفر صفر رشد مي كنند.
به طور كلي ۲ پاسخي كه سيستم هاي بيولوژيكي به حرارت مي دهند شامل موارد زير است:
۱- fiuidity of the lipid bllayer 
۲- activity of enzyme systems 
مورد اول و افزايش رواني غشاي ۲ لايه ليپيدي مي تواند نهايتاً باعث تراوش يك سري از يون ها به خارج گردد كه آركياها اين مسئله را با داشتن يك سري اتصالات اتدي حل كرده و مقاوم شده اند.
مورد دوم فعاليت سيستم آنزيمي است كه به ازاي هر ۱۰ درجه باعث ۲ برابر شدن فعاليت مي گردد كه اين داراي محدوديت است. اغلب ترموفيل ها آنزيمهايي دارند كه داراي مقاومت حرارتي هستند از جمله با داشتن يكسري اتصالات و باندهاي اضافه.
از جمله پاسخهاي مهمي كه ارگانيسم ها به تغييرات دمايي مي دهند القا و تحريك توليد يك سري پروتئين ها مي باشد كه به ۲ دسته تقسيم مي گردند:
۱- cold shock pro 
۲- Heat shock pro 
Hsp ها ۲ وظيفه كلي دارند كه در شرايط فيزيولوژيكي به عنوان چايرون هاي مولكولي فعاليت مي كنند و كاتاليز refoding پروتئين هاي دناتوره شده و كمك به بلوغ pro هاي تازه نستز شده و ممانعت از تراكم aggve pation پروتئيها.
دوم اينكه در پاسخ به استرسهاي سلولي نقش دارند از جمله به طور عمده در برابر افزايش حرارت و به ميزان كمتر از برابر فلزات سنگين، حضور راديكالهاي اكسيژن و اتانول و … توليد مي گردند. ( ۲ و ۳ و ۴ )
بدست آوردن ترموتولورانس به افزايش بقا ارگانيسم ها در حرارت هاي كشنده برمي گردد وقتي كه براي يك مدت زمان كوتاه در معرض حرارت هاي بالا و كشنده قرار بگيرند.
اين پاسخ لازمه سنتز تعداد كمي از پروتئين ها است كه بنام HSP ها شناخته        شده اند. تحقيقات بسيار زيادي براي بررسي اين فرضيه انجام شده و نقش HSPها در مقاومت گرمايي مشخص گرديد.
۲ نتيجه كلي از اين تحقيقات بدست مي آيد:
۱- HSP ها حقيقتاً نقش مهم را در بدست آوردن مقاومت گرمايي بازي مي كنند.
۲- گونه هاي مختلف از استراتژي هاي مختلفي براي بدست آوردن مقاومت گرمايي استفاده مي كنند ( با استفاده از HSPها  و ديگر ماكرومولكول ها)
اغلب تحقيقات انجام شده روي باكتري هاي ترموفيل فوكوس كرده اند و تعداد كمي نيز بر روي ترموفيل ها. ( ۱)
HSP ها اولين بار  بعد از اينكه سلول ها به درجه حرارت هاي بالا عرضه گرديدند شناسايي شدند، در واقع به عنوان تركيبات حياتي از يك مكانيسم دفاعي سلولي بسيار حفاظت شده براي حفظ حيات سلول تحت شرايط محيطي شناخته شده اند.
اين ها در پاسخ به عوامل يادشده در بالا همچنين فلزات سنگين و التهاب و عفونت ايجاد شده توسط پاتوژن ها بيان مي گردند و در چند پروسه ضروري براي عملكردهاي سلولي تحت شرايط فيزيولوژيكي دخالت دارند. 
HSPها پروتئين هايي مربوط به استرس هاي سلولي بسيار محافظت شده اند كه در هر ارگانيسم از باكتري ها تا انسان حضور دارند. اولين توضيح از يك پاسخ سلولي به فشار حرارت بيش از ۳۷ سال پيش داده شد.
اين اولين بار مشاهده شد در سال ۱۹۶۲ كه كروموزومهاي غدد بزاقي يك مگس سركه  Drosophila meanogaster يك الگوي puf fing را بعد از قرار گرفتن در معرض حرارت نشان داد.
اولين محصول ژني كه در اين پافينگ كروموزومي دخالت داشت ۱۲ سال بعد شناسايي شد و heat shock protein نام گرفت.
از آن زمان به بعد بسياري از تحريك كننده هاي ديگر كه مسئول پاسخ شوك حرارتي بودند شناسايي شدند و مكان كروموزومي ژن هاي مربوط به اين Pro ها نيز مشخص شدند. ژنها تعيين توالي شدند و كانفور في شن pro هاي حاصل شرح داده شد و مكانيسم فعاليت ژن با فاكتورهاي رونويسي شوك حرارتي مشخص گرديد.
از آنجا كه پاسخ شوك حرارتي يك مكانيسم حياتي سلولي است، اين قابل فهم است كه HSP ها در رشته هاي پزشكي قابل توجه هستند.
تمام ارگانيسم ها با سوئيچ آف كردن سنتز تعداد زيادي pro ها و آغاز سنتز ميزان زيادي از HSP ها به شوك ها پاسخ مي دهند.
حتي ارگانيسم هاي ترموفيل كه حرارت Opt رشدشان بين ۵۰ تا ۹۰ درجه ميباشد نيز به افزايش ناگهاني حرارت با افزايش سريع بيان HSP  ها پاسخ مي دهند.
تركيب آمينواسيدي HSPها در طول تكامل خيلي تغيير نكرده است و HSPهاي بسياري ارگانيسم ها بسيار شبيه يكديگر است ( ساختمان آنها حفظ شده است).
برخي اعضاي فايل  HSP با استرس القا شده در حالي كه ديگر اعضا در حرارتهاي نرمال هم بيان مي شوند. ( ۴ )
ميكروارگانيسم هاي هايپر ترموفيل كه مي توانند در ۱۰۰ درجه يا بالاتر رشد كنند اكنون به خوبي مطالعه شده اند اگرچه در رابطه با پاسخ هاي آداپتيو آنها در برابر حرارت هاي بسيار بالا ميزان اطلاعات كمي وجود دارد.

عتیقه زیرخاکی گنج