• بازدید : 51 views
  • بدون نظر
این فایل در ۸۰صفحه قابل ویرایش تهیه شده وشامل موارد زیر است:

كاكتوس از واژه يوناني آن Kaktos به معناي گياه خاردار يا سوزش دار گرفته شده است. كاكتوسها از گروه گياهان گوشتي و از رده دو لپه ايهاي جدا گلبرگ كه سر دسته تيره ويژه اي بنام CACTACEAE مي باشند و با تيره هاي ديگر دو لپه ايها، تفاوتهاي كلر دارند. زيرا ساقه اين گياهان بسيار ضخيم و از حالت استوانه خارج و برگها نيز شكل اصلي خود را از دست داده اند و بصورت خارها و تيغهاي كوچك در نقاط گوناگون درآمده اند.
كاكتوسها در زبان فارسي از ديدگاه شكل ساقه ها به نامهايي چون: گل مار، زبان مادر شوهر و … نيز معروف هستند. زادگاه و رويشگاه آنها قاره آمريكاست و پس از رده اركيده ها، بزرگترين تيره گياهان را پديد آورده اند.
كاكتوسها تيره بزرگي از گياهان را تشكيل مي دهند كه از آمريكا منشاء گرفته اند و بعدا در ساير نقاط پرانده گرديده اند. برخي بومي گستره گرم و سوزان آمريكاي مركزي و جنوبي و در پاره اي پهنه هاي جهان كه آب و هوايي همانند آمريكا دارند، نيز ديده مي شوند. در دشتهاي بزرگ و جنگلهاي آفريقاي جنوبي، استراليا، مكزيك، پاراگوئه كه در بيشتر سال داراي آب و هواي خشك هستند نيز كاكتوسها را در گستره هاي بزرگي مي توان ديد.
كاكتوسها در اندازه و شكلهاي گوناگون ديده مي شوند. برخي بسيار كوتاه و در ماسه هاي بياباني پنهان بوده و از برخي گونه هاي آن نيز درختان غول پيكري پديد مي آيد كه بلندي آنها گاه به ۱۵-۲۰ متر هم مي رسد.
همگي اين گياهان نيز داراي شيره هستند و از همين رو است كه مقدار فراواني رطوبت را در خود نگاه مي دارند و گاه همين ويژگي، تشنگاني را كه در بيابانهاي و دشتهاي بزرگ و خشك و سوزان، به دام افتاده اند از مرگ رهانيده است، تفاوت بزرگ و پايه اي كاكتوسها از ساير گياهان به سبب توانايي و استواري شگفت انگيز آنها در برابر دگرگونيها و شرايط سخت و نامساعد طبيعي است چرا كه اين گياهان در نامناسب ترين و دشوارترين شرايط رشد نموده و براي بقاء نسل و زندگي، پايداري نشان داده و شكلهاي گوناگون به خود مي گيرند.
اين گياهان اهميت اقتصادي و كاربردهاي فراوان دارند. در برخي مناطق پوشش گياه اصلي را تشكيل مي دهند و در زمينه هاي مختلفي همچون تأمين غذا، سوخت، از انواع درختي به عنوان چرب، از ميوه و ساقه برخي از انواع گوشتي مخصوصا آپونتياسه ها به عنوان خوراك دام استفاده مي كنند.
بيشتر جذابيت كاكتوسها اين است كه ساقه آن با شكل عجيب بدون برگ با خارهاي زياد بايد گلهائي به آن زيبايي توليد كند.
بسياري بر اين باور بوده و هستند كه خارهاي كاكتوس سمي است ولي اين تصور غلطي است. فراواني گلهاي رنگي و خارها يك مجموعه جالب و تقريبا باور نكردني را به وجود مي آورد و رايج ترين جنبه حيايت آنها مقاومتشان را به دوره هاي طولاني بي آبي و كم آبي است.
اين گياهان به آساني در كنار پنجره ها، ايوانها يا در گوشه اي از باغچه قابل استقرار بوده، گلدهي آنها با حداقل توجه و رسيدگي صورت مي گيرد.
تنوع روزافزون كاكتوسها به واسطه دو رگ گيريهاي مداوم همه روزه بر تعداد علاقه مندان مي افزايد و علاقه جمع آوري كنندگان را تداوم مي بخشند.
 
تاريخچه
نام كاكتوس اولين بار توسط theopherastuls براي گياهان خاردار به كار برده شد. در سال ۱۶۵۳ ليند نام علمي كاكتوس را براي جنس كاكتوس انتخاب كرده، ولي امروزه جنسي تحت عنوان كاكتوس وجود ندارد. كاكتوس را مي توان به شتر دنياي گياهان تشبيه كرد.
با كشف قاره آمريكا، گونه هايي از كاكتوس به وسيله كريستف كلمب به قاره اروپا برده شد، اولين كاكتوس منتقل شده ملئوكاكتوس بود كه با شكل بسيار زيبا، خيلي زود در بين اعيان و اشراف آن زمان جاي خود را باز كرد و به صورت گياه تزئيني بسيار با ارزشي درآمد. اما به دليل عدم شناخت و ناتواني در توليد و تكثير اين گياه و همچنين گراني آن، كم كم ارزش خود را از دست داد. از صد و پنجاه سال پيش با افزايش مطالعات درباره كاكتوسها و شناخت روشهاي توليد و كشف گونه هاي جديد آنها در نقاط مختلف جهان، اين گياه دوباره به صحنه گياهان زينتي بازگشت.
در بيابانهاي قاره آمريكا، به تنهايي بيش از ۱۰۰۰ گونه كاكتوس با ساختاري متفاوت و در شكلها اندازه ها و رنگهاي گوناگون در حال رستن و رشد و نمو يافت مي شوند. جايگاه رويش اين گونه ها نيز كشورهاي آرژانتين، برزيل، پرو، شيلي و بوليوي شناخته شده و از همين نقاط به ديگر كشورهاي جهان رفته و پراكنده گرديده اند.
در جنگلهاي برزيل گروهي از كاكتوسها بصورت اپي فيت در تنه هاي درختان زندگي مي كنند. شماري از گونه ها كه در بيابانهاي خشك و سوزان رشد و نمو مي كنند، نسبت به گياهان ديگر شكلهاي عجيب و شگفت انگيز يافته اند. چنين روندي با گذشت ميليونها سال تكامل پديد آمده و خود بخود، شرايط نامساعد محيطي را همراه با دگرگوني شكل و اندازه پذيرفته اند.
به خاطر خصوصيت ريخت شناسي (مرفولوژي) به مناطق خشك و نيمه خشك سازگار شده و توزيع طبيعي آن از شمال آمريكا و مرز كانادا به سمت آمريكاي مركزي و جنوبي پيشرفته و به محدوده هاي جنوبي برزيل و آرژانتين مي رسد و جمعيتهاي بومي نيز از جنسهاي (Ripsalis) در قسمتهاي جنوبي آفريقا، ماداگاسكار و سيلان يافت شده است. انواع آپونيتا نيز در آفريقا، مديترانه و استراليا پراكنده اند و در استراليا بصورت علف هرز متشكل آفريني مي كنند.
بدون ترديد در عالم گياهي، شگفت انگيزتر، جالب تر و در بسياري موارد زيباتر از كاكتوسها و گياهان گوشتي، گياهي را نمي توان يافت. در اين گياهان، گلهاي رنگين و بسيار لطيف و زيبا از ميان مشتي ها و چنان سر در مي آورند كه هر بيننده را به حيرت واميدارند. هميشه اين گياهان نظر عاشقان طبيعت را بخود جلب كرده و مي كنند مردم با ذوق كشورهاي پيشرفته مجموعه هاي بزرگي از اين گياهان را فراهم آورده اند كه در خور تحسين است. در كشور ما هم علاقمندان به اين گياهان دل انگيز روز به روز زيادتر مي شوند.
 
فصل اول :  گياه شناسي
۱-۱ آشنايي با كاكتوسها و مرفولوژي آنها
كاكتوسها يكي از گروههاي اصلي و مشخص گياهان گوشتي به شمار مي روند. اما آنچه كه كاكتوسها را از ساير گياهان گوشتي (ساكولنت succulent) جدا مي سازد وجود دسته تارهاي آرئول در روي ساقه آنهاست كه در بيشتر كاكتوسها به روشني ديده مي شود. آرئولها برجستگيهايي هستند كه خارها بر روي آنها تشكيل مي شود. آرئولها مناطقي بر روي ساقه يا شاخه كاكتوسها كه جاي توليد گلها و خارها مي باشند و به شكل چين خورده و بالشك مانند هستند. اجتماع خارها بيشتر به گونه رديفي در روي آرئول و گاهي ينز خود آرئول ها، بدون ترتيب پخش گرديده اند در حالي كه در ديگر گياهان گوشتي خاردار، تيغها يا خارها منفرد بوده و كمتر بصورت مجتمع يا خوشه اي پديدار مي گردند.
كاكتوسها به سبب نداشتن برگ كار اصلي برگ يعني: فتوسنتز و غذاسازي، تعريق و تعرق را به وسيله ساقه هاي خرد كه بندبند نيمه گوشتي و داراي سبزينه اند، انجام مي دهند.
روي ساقه ها با كوتيكول پوشيده شده كه داراي ماده مومي است. همچنين در گونه هاي مختلف پوشش سفيد رنگي، روزنه هاي ساقه را مي پوشاند و موجب جلوگيري از تعريق و تعرق زياد مي شود. در شماري از كاكتويهاي جوان، برگهاي زباني شكل، گوشتي و ضخيم ديده مي شود كه به مرور زمان مي ريزند. ولي همواره به سبب روند فرگشتي (تكاملي) كاكتوسها و همچنين گذشت زمان، برگها تبديل به خار و تيغ مي گردند.
خارها يكي از ويژگيهاي شناخته شده كاكتوسها به شمار مي روند كه در رنگهاي گوناگون مسئوليت نگه داشت و حفاظت گياه را بر عهده دارند. افزوده بر اين هرگونه حفاظت گياه در برابر عوامل بيروني و محيطي چون جوندگان، جانداران ديگر و يا تابش شديد خورشيد را انجام مي دهند.
خارها سبب جذب رطوبت هوا در طول شب و هدايت آب در آوندهاي گياه و از آنجا به ريشه ها شده و همچنين كاهش تبخير آب را نيز ياري مي نمايند.
خارها، افزون بر وظايف زير بنايي خود، موجب زيبايي و جذابيت كاكتوسها و همچنين شناخت گونه ها و واريته هاي گوناگون را فراهم مي سازد و بدينسان طبيعت آنها را پس از مبارزه اي پردامنه، به مرور زمان امروزه بصورت گياهان زيبا و چشم نواز به ما ارمغان داشته است.
در كاكتوسهاي خاردار، هر خار از ميان گروهي از آرئول ها بيرون مي آيد. ساقه هاي آنها ضخيم و گوشتي و محل انباشت و نگاه داشت مقدار زيادي آب در بافتها، بوده همچنين عمل كربن گيري در ساقه ها انجام مي گيرد.
گلهاي كاكتوس بسيار چشم گير، عموما درخشان و بزرگ هستند ولي عمري بسيار كوتاه دارند. گلها عموما منفرد، منظم و كامل هستند. شماره كاسبرگها، گلبرگها، پرچم هاي آنها زياد و رويه هم رفته بر روي يك خط مارپيچي جاي دارند و در بيشتر موارد همگي مراحل تبديل كاسبرگها به گلبرگها در آنها به خوبي مشهود است.
گلها كم و بيش بزرگ و به رنگهاي گوناگون چون: سرخ، صورتي، ارغواني، زرد طلايي، زرد مايل به سبز و بيشتر در فصل بهار و تابستان باز مي گردند. چهار تا هشت (۸-۴) برچه دارند كه بر روي هم تخمداني يك خانه با تخمكهاي فراوان با تمكن جانبي را پديد مي آورند.
اندازه گل تا حدود زيادي بستگي به جنس و گونه هاي مختلف دارد. دوره گلدهي پاره اي از جنسها مانند ماميلاريا (Mammillaria)، لوبي ويا (Lobiviia)، اپي فيلوم (Epiphyllum) و اكينوكاكتوس (Echinocactus) در دو سالگي و يا دو سال پس از قلمه زدن مي باشد ولي در سرئوسها (Cereus) اين دوره بسيار طولاني تر مي باشد.
ريشه كاكتوسها سطحي ولي تا اندازه اي نيرومند و گسترده اند. پاره اي ريشه ها غده اي و برخي داراي ريشه هاي ژرف مي باشند. پرزها و كركهاي سطحي كاكتوس نيز در جلوگيري از تابش آفتاب سوزان و تنه كوه در ارتفاعات و همچنين جذب پرتوهاي فرابنفش، احتمال سوختگي را از ميان برده و به ويژه در نگاهداري رطوبت بسيار كارساز هستند.
كاكتوسها از گياهان صرفه جو در كاربرد و مصرف كربن هستند، به گونه اي كه در اثر تنفس گياهي، انواع اسيدهاي آمينه را ساخته و در اندامهاي گياهي پخش مي نمايند. ولي هنگامي كه دوباره، نور به گياه بتابد اين اسيدهاي آمينه در روند واكنشهاي كربن گيري به مواد قندي مبدل گشته و اين خود در رشد و فراهم سازي انرژي گياه نقش پايه اي دارد.
كاكتوسها به سبب ساختار ويژه و اندامهاي گوشتي و آبدار در برابر دگرگونيهاي محيطي پايداري بيشتري نشان مي دهند. ضخامت اپيدرم، كم شدن سطح گياه (سطح تبخير) به علت عدم وجود برگ، كم شدن تعداد روزنه ها (استوماتها) برخي از آنها ماهها بدون هيچگونه مراقبت و نگهداري به رشد و نمو خود ادامه خواهند داد.
كاكتوسها به هواي سالم همراه با تركيبات متعادل همانند يك سرچشمه طبيعي غذا و براي ادامه زندگي، نياز خواهند داشت. افزايش گازكربنيك تا اندازه اي كم ولي آشكار، سبب افزايش رشد آنها مي شود. از ديگر گازهاي تركيبي هوا كه در زندگي گياهان و به ويژه كاكتوسها نقش شناخته شده اي را به عهده دارند بخار آب مي باشند با اين تفاوت كه گياهان، عموما در رطوبت نسبي زياد، رويشي با طراوات و شاداب گونه نشان مي دهند ولي بيشتر كاكتوسها در محيطهايي كه بخار آب زياد داشته باشند مي پوشند. دگرگوني شكل ظاهري آنها كه بيشتر در محيطهاي باز و كم درخت با بخار و رطوبت آب، رشد و نمو اندكي داشته به خوبي ديده مي شود.
هر گاه كاكتوسها را در هواي آزاد نگهداري نماييم شادابي و سلامت آنها بيشتر مي شود. كاكتوسهاي پوشيده از خار، مانند انواع فروكاكتوسها و اكينوگرازوني، چنانچه در فضاي آزاد و بيرون از گلخانه نگهداري شوند با برخورداري از آفتاب به مرور زمان بسيار زيباتر و همچنين در برابر گزند بيماريها و آفات استوارتر مي گردند.
در پهنه هايي از ايران كه زمستانها دماي هوا از ۱- درجه سانتيگراد پايين نرود مي توان بيشتر كاكتوسها را در فصل زمستان نيز در فضاي آزاد نگهداري نمود اين كار سبب مي شود كه كاكتوسها با پايين آمدن درجه دما به مرور زمان به خواب زمستاني فرو رفته و با آغاز فصل بهار رشد خود را از سر بگيرند. در نقاطي مانند تهران و شهرهايي با آب و هواي مشابه كاكتوسهايي را كه مي خواهند در هواي آزاد پرورش دهند از نيمه ارديبهشت ماه كه خطر يخ زدگي كاهش مي يابد آنها را بايد از گلخانه ها شاسي ها يا از درون خانه ها و پاسيوها به هواي آزاد بيرون آورد.
كاكتوسها طي سالهاي طولاني با شرايط خشك، نامساعد و كمي تعرق سازگار شده و داراي خصوصيات فيزيولوژيكي پيشرفته اي شده اند. اين سازگاري باعث شده است كه اين گياهان رطوبت كمتري را از دست داده و در مناطقي كه رطوبت كم و اميد براي زنده ماندن گياهان ديگر ناچيز است مراحل رشد رويشي و زايشي خود را انجام دهند. روزنه هاي برگ اين گياه در روز و در شرايط كم رطوبت بسته شده و هنگام شب باز مي شوند و Co2 را جذب كرده و مراحل كربن گيري و سنتز مواد را انجام مي دهند. شدت تعرق در اين گياهان بسيار ناچيز است اين گياهان در روز و شرايط نامساعد روزنه هايشان را مي بندند و عمل تنفس نوري نيز صورت نمي گيرد.
از خصوصيات مهم اين گياهان اين است كه در شرايط مساعد مثل ساير گياهان اعمال حياتي را انجام داده و به سرعت به رشد خود ادامه مي دهند.
در شرايط نامساعد مدتها در حالت رشد كم و سكون قرار مي گيرند و با استفاده از مواد ذخيره اي خود و تجزيه مواد (گليكوليز نشاسته) انرژي و مواد غذايي خود را تأمين مي كنند. به اين ترتيب كاكتوس از قابليت رشد در محيط مناسب و نامناسب برخوردار است و همين مسأله باعث افزايش پراكنش اين گياه از گرمترين و خشك ترين مناطق دنيا تا خوش آب و هواترين مناطق شده است. حتي بعضي از گروههاي كاكتوس در شرايط سرما و يخبندان نيز قادر به رشد و ادامه حيات هستند.
 
  • بازدید : 59 views
  • بدون نظر

قیمت : ۶۰۰۰۰ ريال    تعداد صفحات : ۲۵    کد محصول : ۱۷۳۵۹    حجم فایل : ۲۳۳ کیلوبایت   

این تحقیق شامل توضیحاتی در مورد گیاهان زینتی از جمله ۱- انواع کاج مطبق که شامل کاج مطبق کوکویی ، کاج مطبق متروفیلا و کاج مطبق اکسلسا ۲- کاکتوس ها که شامل اجینوپسیس ها و آستروفیتوم ها ۳- سانسیویریا ها که شامل تریفاسکیانا می شود ۴- کوکب ۵- پامپا نقره ای می باشد .


عتیقه زیرخاکی گنج